تاریخ انتشار : ۲۱ آبان ۱۳۸۷ - ۰۹:۵۸  ، 
شناسه خبر : ۴۶۷۳۳
گفتگو با محمد سرافراز مدیر شبکه تلویزیونی
اشاره‌: پرس‌.تی‌وی اولین شبکه انگلیسی زبان ایرانی است که به طور 24 ساعته به پخش اخبار می‌پردازد. پایگاه اصلی این شبکه در تهران است و خبرنگاران مقیم بسیاری در نقاط استراتژیک و مهم جهان مستقر کرده است. پرس‌.تی‌وی با شعار "خبر از نگاه جدید" در بین مخاطبان کشورهای مختلف علی‌الخصوص آمریکایی‌ها پس از گذشت کمتر از یک سال از آغاز فعالیتش جایگاه درخور توجهی را یافته است. در گفتگو با "محمد سرافراز" مدیر شبکه پرس‌.تی‌وی به بررسی بخشی از موضوعات پیرامون این شبکه بین‌المللی پرداختیم. سرافراز معتقد است که پرس‌.تی‌وی یک پروژه ملی است و نیازمند توجه بیش از پیش مسئولین کشور است.

* شبکه پرس‌تی‌وی از چه زمانی فعالیت خود را آغاز نموده است؟ در خصوص دامنه و وسعت فعالیت این شبکه توضیح دهید؟

** شبکه تلویزیونی پرس‌.تی‌وی از 11 تیر ماه امسال راه‌اندازی شد و فعالیت خود را آغاز نمود. البته وب‌سایت این شبکه قبل از این تاریخ راه‌اندازی شده بود. وب‌سایت به عنوان منبعی جهت ارزیابی نیروهای ما مورد استناد قرار می‌گرفت. شبکه پرس‌تی‌وی از تعداد زیادی نیروی انگلیسی زبان بهره می‌برد که مطابق استانداردهای بین‌المللی جذب و مشغول به کار شده‌اند. ما در این خصوص از داخل و خارج از کشور فراخوان زدیم و در مرحله بعد نیروهای داوطلب را گزینش نمودیم. در نهایت نیز از بین افراد متقاضی تعدادی انتخاب شدند و پس از طی دوره‌های مختلف گویندگی، دبیری خبر و... وارد سیستم و شبکه شدند.

حدودا چهار ماه از تاسیس شبکه پرس‌تی‌وی می‌گذرد. از زمان راه‌اندازی شبکه و به طور متوسط ماهی 2/5 میلیون نفر از سایت شبکه بازدید می‌کنند. این بازدیدها با گذشت زمان افزایش یافته‌اند. به عنوان مثال در ماه گذشته به طور متوسط، روزانه 90000 نفر از سایت شبکه بازدید نموده‌اند که این آمار قبلا روزانه 75000 نفر بوده است.

* در خصوص بازدید آمریکایی‌ها از سایت شبکه پرس‌تی‌وی و دلیل اقبال آنها نسبت به این شبکه توضیح دهید. 

** معمولا 50 درصد بازدیدکنندگان سایت شبکه از ایالات متحده آمریکا بوده‌اند. این نسبت تاکنون بر هم نخورده و ثابت مانده است. کاربرهای آمریکایی شناسنامه دارند و مشخصات کلی هر فردی که وارد یک سایت می‌شود به طور کامل مشخص است. همین مسئله عمل آمارگیری را تسهیل می‌کند. این که بدانیم فرد بازدیدکننده از شبکه دارای چه سنی است، در کدام ایالت زندگی می‌کند، و فاکتورهایی مانند موقعیت اجتماعی، تحصیلات، رنگ پوست و درآمد سالانه وی مشخص باشند کمک شایانی به طبقه‌بندی اطلاعات می‌کند. در این خصوص از میان سه میلیون آمریکایی که تاکنون وارد وب‌سایت شده‌اند آمارهایی به دست آورده‌ایم.

بر این اساس مردهای آمریکایی 50 درصد بیشتر از زنان آمریکایی از وب‌سایت شبکه بازدید می‌کنند. از نظر گروه سنی بیشتر بازدیدکنندگان در فاصله سنی 24 – 18 قرار دارند و در مرحله بعدی میانسالان بیشترین بازدید را دارند. از نظر رنگ پوست نیز سیاهپوستان بیشتر از افراد سفیدپوست وارد وب‌سایت شبکه می‌شوند. از لحاظ تحصیلات نیز دانشجویان بیشترین بازدید را از وب سایت شبکه دارند.

* همانگونه که از آمار موجود برمی‌‌آید، استقبال شهروندان آمریکایی از شبکه پرس‌تی‌وی گسترده بوده است. این استقبال وسیع را چگونه مورد تجریه و تحلیل قرار می‌دهید؟

** این استقبال چند دلیل عمده دارد. یکی از این دلایل شرایط زمانی خاصی است که در آن قرار داریم. ایران در کانون خبری و رسانه‌ای دنیا قرار دارد. فعالیتهای تبلیغاتی شبکه‌هایی مانند فاکس‌نیوز و CNN علیه جمهوری اسلامی ایران روز به روز افزایش می‌یابد. روزی نیست که این شبکه‌های مطلبی علیه ایران منتشر نکنند. همین مسئله به صورت خودکار مخاطب را به تکاپو می‌اندازد که طرف مقابل چه حرفی را برای گفتن دارد و نظر ایران در خصوص این هجمه‌های رسانه‌ای چیست.

دلیل دیگر اینکه ما برخی اخبار و مطالب را با نگاه دیگری به مخاطبان عرضه می‌کنیم. بر این مبنا مخاطب آمریکایی و غربی تاکنون اخبار مربوط به عراق، فلسطین و تا حدی لبنان را به گونه‌ای دریافت نموده بود. شبکه‌های غربی نیازهای ملت فلسطین را در اخبار خود انعکاس نمی‌دهند و به عنوان مثال می‌گویند که در واکنش به حملات فلسطینیان صهیونیستها واکنش نشان دادند. از این رو حقایق موجود در این مناطق از سوی شبکه‌های خبری آمریکایی و غربی به صورت وارونه جلوه داده می‌شود. در خصوص عراق نیز همین طور است. اطلاع‌رسانی شبکه‌ای غربی در خصوص تلفات نیروهای آمریکایی در عراق مخدوش است. منابع نظامی آمریکا اعلام می‌کنند که واشنگتن 150 هزار نیرو در عراق دارد. این در حالیست که در جریان حوادثی مانند بلک واتر مشخص شد که حدود 180 هزار نفر دیگر در قالبی که می‌توان نام آن را ارتش خصوصی گذاشت در عراق به سر می‌برند. حال برخی از این افراد مزدور هستند و برخی دیگر تابعیتی دیگر دارند. پس مجموع نیروهای آمریکایی در عراق چیزی حدود 300 هزار نفر است. بنابراین آمار کشته‌های آمریکا در عراق نیز آماری واقعی نیست و حداقل باید دو برابر میزانی باشد که اعلام شده است.

* در خصوص مطالب و اخباری که به نقل از شبکه پرس‌.تی‌وی در مناطق مختلف جهان منتشر می‌شود توضیح دهید آیا تاکنون تحقیق و بررسی صورت داده‌اید.

** ما از طریق سایت پرس‌تی‌وی در حال مطالعه دقیق بر روی اخبار منتشر شده به نقل از شبکه هستیم. در این میان برخی رسانه‌های مطالبی را از قول شبکه پرس‌تی‌وی نقل کرده‌اند. به عنوان مثال اخیرا روزنامه نیویورک تایمز به صورت طنز مطلبی را از دیک چنی نقل کرده بود. ما نیز این مطلب را نقل و منتشر نموده بودیم. فردای آن روز روزنامه واشنگتن‌پست این مسئله را سرمقاله کرده بود. همانگونه که مشخص است در دنیای رسانه‌ای امروز حساسیتها بالاست. در هر صورت ما به سبب انعکاس اخبار جمهوری اسلامی ایران و برخی اخبار مربوط به عراق و لبنان مخاطبان دائمی داریم.

* در شرایط خاص کنونی که نسبت به آن اشاره کردید لزوم همگرایی رسانه‌ها با یکدیگر را چگونه ارزیابی می‌کنید؟ آیا این همگرایی نباید در میان شبکه‌هایی مانند پرس‌تی‌وی، المنار، العالم و... تقویت شود؟

** در سطح رسانه‌ای میان شبکه‌هایی مانند المنار، العالم، پرس‌تی‌وی و... همگرایی گسترده‌ای وجود دارد. چندی پیش مسئولان این شبکه‌ها با یکدیگر جلساتی را داشتند و بین آنها کمیته‌های همکاری مشترک شکل گرفت. در سطحی وسیع‌تر که جهان اسلام متشکل از 50 کشور مسلمان را شامل می‌شود بحثهایی مطرح بوده، اما این بحثها شکل عملی به خود نگرفته‌اند. به عنوان مثال برخی کانالهای ماهواره‌ای عربستان سعودی تولیدی نبوده و صرفا فیلم‌های تولیدی آمریکا را پخش می‌کنند. وجود این رسانه‌های غیرتولیدی در مسیر همگرایی رسانه‌های جهان اسلام مشکل بوجود می‌آورد. ایران رویکرد متفاوتی را در کار رسانه‌ای آغاز نموده است. رسانه‌های جهان اسلام باید به سمت همگرایی پیش روند. تاکنون اجلاس مشترک تلویزیونهای آسیا و اقیانوسیه نیز برگزار شده، اما به صورت کاربردی میان این شبکه‌ها همگرایی بوجود نیامده است. بنابراین ایجاد همگرایی عملی میان شبکه‌های تلویزیونی دشوار و سخت است.

در ایالات متحده آمریکا شاهد هستیم که چند کمپانی بزرگ که ماهیت رسانه‌ای نیز ندارند رسانه‌های بزرگ و تاثیرگذار را سازماندهی و حمایت می‌کنند. این موارد در نظام سرمایه‌های مصادیق فراوانی دارند. بر این اساس شاهد هستیم که مثلا در مسائل مربوط به نفت، یک کمپانی مادر چند کمپانی خواهر دارد و به شکلی خوشه‌ای فعالیتهای خود را گسترش می‌دهند.

* حال سوال اصلی اینجاست که چگونه سرمنشا رسانه‌های غربی به این کمپانیها ختم می‌شود؟

** این کمپانیها برای ایجاد و توسعه قدرت خود رسانه‌ها را حمایت می‌کنند. در کشورهای اسلامی شاهد هستیم که خاستگاهها، منابع و انگیزه‌های رسانه‌ای این کشورها با یکدیگر متفاوت است. از این رو ایجاد همگرایی رسانه‌ای بین آنها آسان نیست.

همانگونه که می‌دانید دولت نهم در دستگاه دیپلماسی خود نگرش جدیدی را آغاز کرده است. شما در پوشش سیاست خارجی این دولت چگونه عمل کرده‌اید. به عنوان مثال فعالیت شبکه پرس‌تی‌وی در جریان سخنرانی رئیس‌جمهور در دانشگاه کلمبیا چگونه بوده است؟

شبکه پرس‌تی‌وی از نقاط مختلف جهان پخش زنده تلویزیونی دارد. در کشورهایی مانند سوریه و لبنان ما برنامه‌های ثابت و زنده‌ای را پخش می‌کنیم. در اروپا نیز ما از لندن اجرای برنامه زنده داریم. اخیرا نیز بخش مونیتورینگ شبکه BBC برنامه‌های شبکه پرس‌تی‌وی را مورد آنالیز و تحلیل قرار داده است. همچنین در آمریکا امکان پخش برنامه‌های ما از واشنگتن وجود دارد و سعی در گسترش آن به دیگر نقاط داریم. مجوز فعالیتهای رسانه‌ای ما در آمریکا با محدودیت مواجه است. ما در این راستا مجبور هستیم از طریق کانالهای واسطه عمل کنیم. شبکه پرس‌تی‌وی به طور کامل سخنرانی رئیس‌جمهور و مجموعه حوادث دانشگاه کلمبیا را پخش نمود. این در حالیست که شبکه‌هایی مانند CNN قسمتهایی از آن را پخش کردند. همچنین ما تلاش کردیم که خبرنگار ما با CNG در محل سخنرانی حاضر شود تا امکان پخش مستقیم وقایع دانشگاه کلمبیا نیز فراهم شود اما این اتفاق نیافتاد و خبرنگار ثابت ما به محل نرسید. در هر صورت ما در انعکاس سخنان رئیس‌جمهور، وزیر امور خارجه و دیگر مسئولان سیاسیت خارجی کشور تا حدی فعالانه عمل کرده‌ایم و امیدواریم که بتوانیم این روند را تقویت نماییم. مسئولین نظام نیز باید با شبکه پرس‌تی‌وی و فعالیتهای آن از منظر یک پروژه ملی نگاه کنند و متناسب با این نوع نگرش توجه، دقت و هزینه‌های لازم را در مسیر رشد و ارتقای آن فراهم نمایند. این امر به ما کمک می‌کند تا بتوانیم وظیفه خود را به نحو کامل انجام دهیم. در ارزیابی اخیر مونیتورینگ شبکه BBC در خصوص شبکه پرس‌تی‌وی آمده است که این شبکه (پرس‌تی‌وی) شبکه‌ای ضدآمریکایی است و سعی دارد اسلام را به عنوان دینی صلح‌طلب معرفی نماید. این شبکه ضمن اینکه با بن‌لادن مخالفت می‌کند از تعالیم دین اسلام دفاع می‌کند. اینها مسائلی است که در خصوص شبکه پرس‌تی‌وی بیان شده‌اند.

در این جا لازم می‌دانم به نکته دیگری اشاره کنم. اینکه آمریکا و کشورهای اروپایی به گونه‌ای وانمود می‌کنند که گویا در کشورهای آنها مشاهده همه شبکه‌های تلویزیونی آزاد است. اما در عمل اینگونه نیست و براساس مکانیزم‌های قانونی این اتفاق نمی‌افتد. شبکه‌های مختلف باید از طریق اتصال به یک ماهواره منبع در معرض دید بینندگان قرار گیرند و اتصال به همین شبکه کابلی مراحل قانونی خاص و مقررات سخت خود را دارد. علی‌رغم عطش زیاد مخاطبان جهت دریافت کانالهای مختلف تلویزیونی شاهد مکانیزم سختی هستیم که در سیستم ماهواره‌ای و اطلاع‌رسانی آمریکا و غرب وجود دارد. البته خوشبختانه تکنولوژی به راهکارهای جدیدی در خصوص فرستنده‌های دیجیتال و... دست یافته است که می‌توانند مفید و موثر باشند.

* با تشکر از شما که در این مصاحبه شرکت کردید.

** من هم از شما متشکرم