ابوالفضل احمدی- 16امنیتی آمریکا در گزارش مشترکی اعتراف کردند برنامه هستهای ایران صلحآمیز است. این ادعا در حالی مطرح میشود که ایران به تایید آژانس بینالمللی انرژی اتمی، هرگز چنین برنامهای نداشته و طرح آن صرفا از طرف گروههایی با اهداف خاص سیاسی مطرح شده که از همان ابتدا نیز کذب بودن آن مشخص بود. گزارش شورای اطلاعات ملی آمریکا تنها چند هفته پس از گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی منتشر میشود که در آن نیز بر صلحآمیز بودن برنامه هستهای ایران تاکید شدهبود.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز اعلام کرد که گزارش جدید اطلاعاتی آمریکا در ارتباط با برنامه هستهای ایران، مهر تاییدی بر یافتههای چند سال گذشته بازرسان آژانس محسوب میشود. یکی از مقامات آژانس بینالمللی انرژی اتمی به خبرگزاری رویترز دروین گفت:
گزارش فوق با بیانیههای آژانس در چند سال گذشته در زمینه نیافتن هیچ مدرکی و یا دریافت نکردن هیچ اطلاعات امنیتی درباره برنامه تسلیحات هستهای اعلام شده ایران، مطابقت دارد.
در همین حال نماینده روسیه در سازمان ملل نیز از برآورد جدید آژانسهای اطلاعات جاسوسی آمریکا درباره ایران استقبال کرده و گفت: ما همواره گفتهایم که مدرکی مبین بر اینکه ایران به دنبال دستیابی به تسلیحات هستهای است، وجود ندارد.
بیبیسی نیز گزارش داد: "سازمان اطلاعاتی آمریکا میگویند، ایران به دنبال بمب اتم نیست". شبکه خبری سیانان نیز اعلام کرد گزارش شورای اطلاعات ملی آمریکا درباره ایران شوکآور بود. گزارشگر این شبکه تصریح کرد که گزارش این 16 نهاد اطلاعاتی آمریکا بهنوعی تاییدکننده گزارش محمد البرادعی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی است. بهنظر میرسد اکنون دولت بوش باید با عذرخواهی از ایرانیان بهخاطر تلاش برای تضییع حقوق هستهای آنان، بیش از این بر سر باز گرداندن پرونده هستهای ایران بهجایگاه اصلی آن یعنی آژانس بینالمللی انرژی اتمی، مانعتراشی نکند. این گزارش میافزاید: دولت آمریکا همچنین باید با اصلاح سیاست 27 ساله خود، شرکتهای آمریکای را از رقابت با دیگر همتایانشان برای دستیابی به بازار گسترده اقتصادی ایران، محروم نکند و آنها را بیش از این متضرر نسازد.
روزنامه آمریکایی واشنگتنپست، نیز نوشت: این گزارش، لفاظیهای رئیسجمهوری آمریکا را درباره تهران تضعیف میکند و البته با این گزارش جلب حمایت و رسیدن به اجماع در بین اعضای گروه موسوم به 1+5 برای قطعنامه سوم تحریمها علیه ایران سختتر شدهاست. این گزارش به برلین، پکن و مسکو بهانهای میدهد تا برای قطعنامه سوم تحریمها متحد نشوند.
همچنین روزنامه نیویورک تایمز، بوش را بزرگترین بازنده و زیاندیده از این گزارش توصیف کرد و نوشت: گزارش "مرکز برآورد اطلاعات ملی آمریکا" (NlE) مبنی بر نبود فعالیتهای نظامی هستهای در ایران، همه تلاشهای بوش را در جهت جلب حمایتهای بینالمللی برای تحریمهای جدید علیه ایران نقش برآب کرد.
در همین حال یکی از پر تیراژترین روزنامههای انگلیس نیز با پرداختن به این گزارش نوشت: این گزارش ثابت میکند که برخلاف تصورات سالهای گذشته، ایران قصدی برای تولید سلاح هستهای نداشتهاست.
روزنامه تایمز با اعلام این مطلب در ادامه نوشت: گزارش شگفتانگیز اطلاعاتی آمریکا، همه هشدارهای تکراری بوش علیه ایران را خنثی کرد. این گزارش شگفتانگیز با ادعاهای دو سال گذشته نهادهای اطلاعاتی آمریکا مبنی بر اینکه ایران در جستجوی تولید سلاح اتمی است، مغایرت دارد و همه هشدارهای تکراری بوش را درباره اینکه تهران در حال تبدیل شدن به یک قدرت هستهای است، بیمحتوا میکند.
ایندیپندنت نیز از گزارش اطلاعاتی آمریکا مبنی بر تایید صلحآمیز بودن برنامه هستهای ایران به عنوان وزش طوفانی بر پیکر دولت بوش یاد کرد. این روزنامه انگلیسی با اشاره به انتشار این گزارش در خصوص صلحآمیز بودن برنامههای هستهای ایران نوشت: این گزارش مایه شگفتی همه دوستان و دشمنان آمریکا شد. ایندیپندنت در ادامه خبر خود تصریح کرد: گفته میشود این گزارش بهار گذشته منتشر شده اما آمریکا برای پرهیز از تکرار اشتباه 5 سال پیش خود در مورد عراق، انتشار آن را به تعویق انداخت. ایندیپندنت به بخشی از گزارش اطلاعاتی آمریکا اشاره کردهاست که تصریح میکند: ایران یک حکومت حیلهگر نیست بلکه یک کشور منطقی است که تصمیماتش بر مبنای رویکرد مصلحتآمیز شکل گرفتهاست نه یورش بهسمت تولید سلاحهایی که هزینههای سیاسی، اقتصادی و نظامی در پی خواهد داشت.
در این حال، نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی، گزارش سازمان اطلاعاتی آمریکا درباره فعالیتهای هستهای ایران را یک افتضاح بزرگ برای آمریکاییها دانست اما گفت که قصد آمریکا از انتشار این گزارش اطلاعاتی، تغییر فاز علیه ایران است.
علی لاریجانی با بیان اینکه بندهای مختلف گزارش سازمانهای اطلاعاتی آمریکا درباره برنامه هستهای ایران از نظر اطلاعاتی همسنگ نیست، بخشی از آن را اعتراف به اشتباه و بخش دیگر را تبلیغات با هدف باز گذاشتن راه فشار بر ایران دانست. در بخشی از این گزارش با اطمینان گفته شدهاست که در حرکت ایران بهسمت سلاح هستهای اشتباه کردهایم اما بقیه مطالب را با حدس و گمان برای اغراض دیگری آوردند. بهعنوان مثال در این گزارش گفته شدهاست با اطمینان زیاد میگوییم که طبق ارزیابیهای ما ایران برنامه سلاح هستهای ندارد دیگر اینکه گزارش با اطمینان کامل میگوید برنامه تسلیحات اتمی ایران که مدعی است قبل از 2003 وجود داشته متوقف شود.
لاریجانی تاکید بر اطمینان از عدم دستیابی ایران به سلاح تا سال 2015 را از دیگر موارد گزارش جامعه اطلاعاتی آمریکا خواند.
وی در مورد مسائل فرعی و حدس و گمانهای درجشده در این گزارش یادآور شد که در بخشی از آن آمدهاست با اطمینان نسبی میتوان گفت ایران با نگاه حداقلی گزینه ساخت سلاحهستهای را باز نگه داشتهاست.
لاریجانی گفت: این اظهارات بیشتر جنبه تبلیغاتی دارد و برای ماجراهایی است که دنبال میکند. نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی از نکات دیگر قابل توجه در گزارش جامعه اطلاعاتی آمریکا به این نکته اشاره کرد که در گزارش با اطمینان گفته شدهاست ایران در سال 2007 به پیشرفتهای چشمگیری در بحث سانتریفیوژها رسیدهاست.
وی گفت: در گزارش با اشاره به تصمیمات ایران در سال 2003 مبنی بر تعلیق داوطلبانه غنیسازی با هدف اعتمادسازی را تاثیر تهدیدها و فشار اعمال شده دانستهاند و این بدان معناست که از تعلیق غنیسازی در ایران آدرس غلط گرفتهاند.
لاریجانی افزود: قصد آمریکا از این بخش گزارش آن است که مدعی شود اگر اکنون نیز بخواهیم ایران از برنامه هستهای خود دست بردارد باید سیاست فشار را بار دیگر اعمال کنیم.
وی با اشاره به ایستادگی ملت و دولت بهویژه در 2 - 3 سال اخیر گفت: این گزارش نشان میدهد سیاست ایران در پیگیری موضوع هستهای درست بودهاست و اگر در برابر فشار غیرمنطقی عقبنشینی کنیم آنها برداشت غلط خواهند داشت.