مترجم: علی کسمایی
حزب حاکم ترکیه احتمالا اکثریت کرسیها را در انتخابات پارلمانی یکشنبه آینده به دست خواهد آورد، پیروزیای که شکاف فزاینده بین دولت اسلامگرا و مخالفان آن را که بیم دارند دین بر سنتهای سکولار فائق آید، آشکارتر خواهد کرد.
در حالی که بیشتر نظرسنجیها حاکی از برتری حزب حاکم عدالت و توسعه نسبت به سایر رقبا است، انتظار میرود کرسیهای این حزب کمتر از انتخابات سال 2002 باشد که در نتیجه نفوذ کمتری در نخستین آزمایش حیاتی پارلمان جدید یعنی انتخاب رئیسجمهور خواهد داشت رأیگیری نمایندگان برای انتخاب رئیسجمهور جدید میتواند به تکرار برخورد اواخر آوریل و اوایل می منجر شود که در جریان آن نامزد اسلامگرای حزب حاکم، مجبور شد به علت مخالفت شدید نهادهای سکولار کشور از تلاش خود برای رسیدن به ریاست جمهوری دست بردارد. ارتش - عامل چندین کودتا در گذشته - تهدید کرد برای محافظت از نظام سکولار کشور مداخله خواهد کرد.
طه اوژن، تحلیلگر سیاسی گفت: موضوع اصلی این انتخابات که 4 ماه زودتر از موعد برگزار میشود، انتخاب رئیسجمهور است.
این بار دولت اعلام کرده است نامزد ریاست جمهوری را براساس اجماع معرفی خواهد کرد. دولت او موفق به کاهش تورم، افزایش درآمد سرانه و جذب سرمایه بیشتر خارجی شده و از حمایت طبقه رو به رشد مسلمانان محافظهکار و در صحنه سیاسی و اقتصادی کشور برخوردار است. دولت، علیرغم موفقیتهایش، هنگامی که عبدالله گل وزیر خارجه آن کوشید به ریاست جمهوری برسد، شکست خورد. مخالفان سیاسی، رأیگیری در پارلمان را تحریم و ادعا کردند انتخاب گل به مقامی دارای حق وتو، آخرین مانع سلطه کامل اسلامگراها را بر حکومت از بین خواهد برد. دادگاه عالی ترکیه، که نهادی سکولار است، در آن زمان رایگیری در پارلمان را فاقد اعتبار اعلام کرد. بنیاد تحقیقات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی، یک مرکز تحقیقی در آنکارا با ارزیابی شماری از نظرسنجیهای مختلف به این نتیجه رسید که حزب حاکم 38 تا 41 درصد آرای انتخابات یکشنبه را به دست خواهد آورد. چنین اکثریتی به اردوغان امکان میدهد دولتی تکحزبی تشکیل دهد و از تشکیل دولت ائتلافی که نیازمند سازش با شرکای سیاسی است و میتواند منجر به بنبست شود، اجتناب کند. اما تعداد کرسیهای آن از اکثریت دوسومی کنونی آن کمتر خواهد شد. اردوغان روز سهشنبه گفت اگر حزبش در انتخابات روز یکشنبه نتواند با اکثریتی که به او اجازه دهد به تنهایی حکومت کند، به پیروزی برسد، سیاست را کنار خواهد گذاشت. او از مخالفانش نیز خواست چنین کنند. تلویزیون سیانان ترک و سایر رسانههای ترکیه از قول او خبر دادند، اگر نتوانیم به تنهایی به قدرت برسیم، من سیاست را کنار خواهم گذاشت. نظرسنجیها حاکی است حزب سکولاری که تحریم علیه تلاش گل برای انتخاب شدن به ریاست جمهوری را رهبری کرد موقعیت کنونی خود را به عنوان دومین حزب پارلمان حفظ میکند.
حزب جمهوریخواه خلق را مصطفی کمال آتاتورک، بنیانگذار ترکیه نوین تاسیس کرد و کوشید نفوذ اسلامی را در کشوری که پس از جنگ جهانی دوم به جای امپراتوری عثمانی تشکیل شد، مهار کند.
عامل جدید، حزبی ملیگرا است که به نظر میرسد پس از 5 سال غیبت، به پارلمان باز میگردد. اگر حزب ملیگرای اقدام موفق شود، نمایندگان آن میتوانند در انتخاب رئیسجمهور تاثیرگذار باشند اگرچه انتخاب رئیسجمهور مورد نظر آنان به عوامل گوناگون از جمله هویت او، بستگی خواهد داشت.