ربیع از خواندن مقالات روزنامهها، تماشای تلویزیون ماهوارهای و اخیراً ملاقات با رابین مادرید درباره آمریکا اطلاعاتی به دست آورده است: «در آمریکا هر مشکلی یک راهحل دارد. شما دادگاه دارید. قانون دارید. دموکراسی دارید. پاسخگویی و حسابرسی در کشور شما حاکم است.» او ادامه داد: «اینجا جنگ حرف اول و آخر را میزند. از آن متنفرم. از کشت و کشتار متنفرم. حاضرم همه دار و ندارم را بدهم و جنگ پایان پذیرد.» آرزوی ربیع این است که الجوف نیز مانند تمام نقاط جهان باشد. از او پرسیدم: «مثلاً مانند آمریکا؟» او پاسخ داد: «غیر ممکن است.» شبیه به امارات عربی متحده که یک بار به آنجا سفر کرده و نیاز نداشته با خود اسلحه حمل کند.
ربیع آن شب نیز چون سایر شبها خوابید، روی بالشی که زیر آن کلاشینکف بود. شش ساعت بعد از خواب برخاست و مطلع شد که در یکی از دهکدههایی که دو روز پیش از آنها بازدید کرده تیراندازی شده است. بلافاصله پس از طلوع خورشید او به دهکده رفت تا دریابد چه اتفاقی افتاده است. شیخ در الجوف در دادگاه است، قانون است، دموکراسی است، حسابرسی است و سرانجام راهحل است. مطلع شد فردی که به سه نفر در مورد برداشتن یکی از تفنگهایش مظنون شده بود شلیک کرده و آنها را زخمی کرده است.
فرد دیگری که هیچ ارتباطی با این ماجرا نداشته نیز در این میان هدف گلوله قرار میگیرد و به قتل میرسد. بدیهی است که در ایالات متحده قاتل دستگیر، محاکمه و زندانی میشود اما در الجوف که زندان، پلیس یا دادگاهی وجود ندارد، عدالت نه بر فرد که بر قبیله به اجرا در میآید. از همین رو ربیع باید میایستاد و مسئله را سریع حل و فصل میکرد پیش از اینکه انتقام، قتل جدیدی را رقم زند و این دور باطل قربانیهای جدیدی بگیرد.
ربیع برای حل و فصل مرافعه پیشنهاد کرد که خانواده مرد مقتول چهار تفنگ بگیرند و قاتل از دهکده سفیر آمریکا در یمن فراخوانده شد. او گزارش داد که ساعتهای بسیاری را به تلاش برای انجام بخشی پژوهشی برنامه که یکی از شروط اعطای کمک 300 هزار دلاری دولت ایالات متحده است اختصاص داده و با کمک یکی از پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا پرسشنامهای 15 صفحهای تهیه کرده که پاسخهای آن لیست جامعی از تمام درگیریهای قبیلهای در الجوف و دو منطقه استحفاظی دیگر را مهیا میکند.
فهرستی که میتوان برنامههای آینده برای پایان بخشیدن به منازعات قومی را بر آن بنا کرد. مادرید تیمی یمنی استخدام کرده است که جمعاً شش هفته را در مناطق پیش گفته خواهند گذراند تا پرسشنامه را میان 450 نفر از تمام قبایل و زیرقبایل توزیع کند. او ترتیبات همکاری شیوخ هر منطقه با پژوهشگران و حفظ امنیت آنها را فراهم کرده است.
اخراج شود. طرفین توافق کردند. عدالت اجرا و از بروز یک جنگ احتمالی جدید جلوگیری شد. اینجا الجوف است، همان جایی که رابین مارید میخواهد آن را نجات دهد. ربیع در مسیر خانه گفت که چند هفته اخیر بر او دشوار گذشته است. مطابق توافقنامه صلح حمدان بایست 44 کلاشینکف به شولان تحویل دهد در حالی که تنها دو عدد آن را تحویل داده است. اگر سایر تفنگها تحویل داده نشوند او چه باید بکند؟ ربیع آرزو دارد برنامه رابین مادرید با موفقیت روبهرو شود اما تا زمان اجرای برنامه تنها یک راهحل وجود دارد. ربیع راهحل را اعلام میکند: «به آنها حمله میکنیم.»
دو هفته بعد زمانی که دو سوم زمان شش ماهه اجرای برنامه مادرید سپری شد به دیدار با تامسای کراجسکی هیچ کدام از این هماهنگیها آسان نبوده است. یافتن پژوهشگرانی که از پرسشنامه اطلاع کافی داشته باشند در یمن دشوار است. دشوارتر مذاکرات با برخی شیوخ بود که با دادن پیشنهاد همکاری به پژوهشگران در ازای دریافت روزی 200 دلار مادرید را بیحساب در بهت و حیرت فرو بردند. اما سفیر آمریکا به مادرید گفت که با وزیر امور خارجه یمن ملاقات داشت و او که به نظر میرسیده پیام رئیس جمهور را ابلاغ میکند خواستار توقف اجرای برنامه مادرید شده است.
کراجسکی از مادرید خواست که اگر به پروژهاش علاقه دارد باید آن را برای مدتی متوقف کند تا حساسیتهای مقامات نسبت به پروژه رفع شود. نمیتوان فراموش کرد که جنگهای قبیلهای و عدم سازش سران قبایل با یکدیگر نقش مهمی در دوام 27 ساله ریاست جمهوری علی عبدالله صالح بازی کرده است. مادرید پرسید چه مدتی باید پروژهاش را متوقف کند؟ سفیر آمریکا پاسخ داد یک ماه، شاید هم اندکی بیشتر. سپس گفت که چون علی عبدالله صالح ماه آینده به واشینگتن میرود تا با بوش دیدار کند پروژه را تا زمان بازگشت او به تاخیر اندازد. مادرید پذیرفت و موضوع را به کارکنان موسسهاش ابلاغ کرد.
یکی از شیوخ به نام مفرح از مادرید خواست که پروژه را کما فی السابق به پیش برد. او گفت که اگر مادرید به توقف برنامه رضایت دهد موضع ضعیفتری را خواهد پذیرفت و بعید است که بعدها با اجرای برنامهاش موافقت کنند. مفرح گفت که هم مادرید میخواهد پروژهاش را پیش برد و هم قبایل میخواهند که با او همکاری کنند. فشار دو طرفه است و رئیسجمهور باید تحت فشار امکان پیشبرد آن را بدهد. اما رئیس جمهور یمن همان کسی است که زمانی مادرید را عجوزه خواند و روزنامه منتسب به او روز پیش از آن با تیتر «موسسه دموکراتیک آمریکایی ـ اهداف پنهان» به او تهمت جاسوسی زده بود.