شاپور جمعهفرسنگى
تنها چند روز بعد از آنکه رئیسجمهورى آمریکا موافقت خود را با ادامه فعالیتهاى نظامی اتمی هند در خارج از چارچوبهاى نظارتى بینالمللى اعلام کرد، مقامات واشنگتن حملات لفظى خود را علیه برنامه صلحآمیز ایران که بر خلاف هند، با هدف تحقیق و توسعه بخش انرژى دنبال میشود، شدت بخشیدهاند. «دیک چنى» معاون وزیر امور خارجه آمریکا روز سهشنبه در برابر اعضاى گروه لابى اسرائیل که به تولید و توسعه تسلیحات اتمی ویرانگر بدون توجه به نگرانىهاى جامعه جهانى ادامه میدهد، جمهورى اسلامی ایران را به اتخاذ «رفتار غیرمسؤولانه» متهم و تهدید کرد، در صورت پافشارى ایران براى ادامه برنامه هستهای، تهران باید در انتظار «عواقب وخیم» تصمیمات خود باشد.
این در حالیست که طبق آخرین گزارش آقاى «البرادعى» مدیرکل آژانس بینالمللى انرژى اتمی که اصلىترین نهاد جهانى براى نظارت بر فعالیت هستهای کشورها تلقى میشود، به رغم جستوجوهاى فشرده بازرسان این آژانس طى سه سال گذشته، هیچ مدرک قاطعى که نشاندهنده انحراف برنامه هستهای ایران از اهداف صلحآمیز باشد، به دست نیامده است. ۱۶کشور عضو جنبش عدم تعهد در شوراى حکام آژانس نیز در بیانیه خود که روز چهارشنبه در محل نشست این شورا در وین صادر شده، همکارىهاى جمهورى اسلامی ایران را «فراتر از الزامات قانونى» این آژانس توصیف کردند و درباره خطرات ناشى از تضعیف موقعیت آژانس در نتیجه فشارهاى خارجى هشدار دادند. با این حال دولتمردان آمریکا بدون توجه به مفاد اصلى گزارش مدیرکل آژانس و با بىاعتنایى نسبت به مواضع بسیارى از اعضاى شوراى حکام آژانس که در بیانیه گروه «نم» تبلور یافته است به شکلى غیرواقعبینانه و از طریق تمسک به شیوههاى جنجالى تبلیغاتى به حملات خود علیه جمهورى اسلامی ایران شتاب بخشیدهاند.
جوسازىهاى بىپایه و اساس دولتمردان آمریکا با هدف دور کردن افکار عمومی جهان از واقعیتهاى موجود و پردهپوشى بر شکست سیاستهاى خاورمیانهاى واشنگتن دنبال میشود، نگرانىهاى عمیق جامعه جهانى را در خصوص عواقب چنین رویکردى برانگیخته است. «کوفى عنان» دبیرکل سازمان ملل روز چهارشنبه در واکنش به رفتارهاى دولتمردان آمریکایى از آنان خواست تا از لفاظىهاى خود علیه ایران دست بردارند. دبیر کل سازمان ملل خطاب به آمریکایىها گفت: «باید تلاش کنیم تا لفاظىها را کاهش دهیم و اجازه دهیم که مذاکرات در این خصوص به آرامیو جدیت ادامه یابد. کوفى عنان توافق هستهای اخیر آمریکا و هند را به عنوان گواهى بر دوگانگى معیارهاى غرب در پیگیرى برنامههاى هستهای ایران، مورد اشاره قرار داد و تأکید کرد، «توافقنامه هستهای هند و آمریکا، مذاکرات با ایران و توافق با این کشور را پیچیده و دشوار کرده است.»
رئیسجمهورى آمریکا با این اقدام خود پیام دلهرهآورى را به افکار عمومی جهان ارسال کرده است و آن اینکه مخالفتها و جنجال آفرینىها بر سر برنامههاى هستهای کشورهاى در حال توسعه، فقط تا زمانى اعتبار دارد که این کشورها به جرگه بلوک قدرتهاى هستهای جهان نپیوستهاند، ولى اگر چنین اتفاقى رخ دهد، قدرتهاى هستهای چارهاى جز باز کردن آغوش خود به سوى پذیرفتن این کشورها در میان خود نخواهد داشت. واشنگتن اکنون در برابر افکار عمومی جهان باید به این سؤال اساسى پاسخ دهد که چگونه میتوان تولید جنگافزارهاى اتمی را در برخى از کشورهاى جهان تأیید و مورد تشویق قرار داد و فعالیتهاى صلحآمیز دیگران را که خود را آماده هرگونه پاسخگویى در برابر نگرانىهاى جامعه بینالمللى میدانند، غیرقابل قبول و ناپذیرفتنى شمرد؟
سیاست دوگانه آمریکا در برابر ایران این پیام خطرناک را به جهانیان منتقل میکند که دولتها از طریق بىاعتنایى و پنهانکارى بجاى تعامل و شفافسازى، به نتایج بهترى براى رسیدن به خواستههاى خود، دست خواهند یافت.