روز گذشته اکثر کشورهای عضو شورای حکام به ارسال گزارش پروژۀ هستهای ایران به شورای امنیت سازمان ملل رای مثبت دادند. در این پیشنویس قطعنامه از ایران خواسته شده در جهت اعتمادسازی و پاسخگویی به پرسشهای مربوط به فعالیتهای هستهایاش تلاش کند.
در این میان بسیاری از کارشناسان، در کنار تاثیرات سیاسی این وضعیت، در حال بررسی و پیشبینی تبعات اقتصادی تحریم احتمالی ایران و ابهام در صدور نفت این کشور است.
کارشناسان بینالمللی نفت هشدار دادهاند در صورت تداوم بحرانهای سیاسی در جهان، بهای نفت خام تا پایان سال جاری میلادی به 80 دلار هر بشکه خواهد رسید. نشریۀ تورنتواستار چاپ کانادا در گزارشی آورده است در حالی که رکود قبلی بهای نفت خام 70 دلار و 85 سنت در 30 آگوست 2005 پس از توفان کاترینا رخ داد، بیثباتیهای فعلی در بازار نفت موجب اجماع کارشناسان مبنی بر شکسته شدن این رکورد در آیندۀ نزدیک شده است.
ونسلارمن تحلیلگر مؤسسۀ تحقیقات انرژی کانادا اعلام کرد بهای نفت خام تا پایان فصل زمستان جاری از هر بشکه 70 دلار فراتر خواهد رفت. وی همچنین پیش بینی کرد بهای نفت خام تا پایان سال 2006 از هر بشکه 80 دلار فراتر رود.
از سوی دیگر رابلیدلا و نایب رییس مؤسسۀ اقتصادی «کپیتال آکومن» نیز معتقد است بهای نفت خام طی چند ماه آینده به 85 تا 90 دلار خواهد رسید.
برخی از کارشناسان معتقدند تداوم و نگرانی نسبت به عرضۀ نفت از عراق و نیجریه و تنش هستهای ایران میتواند موجب ثبت رکورد جدیدی در زمینۀ بهای نفت شود. البته در بین عوامل مختلف، موضوع هستهای ایران، مهمترین عامل نگرانی بازار نفت خام است و تنها تحریم اقتصادی ایران میتواند بهای نفت را به بالای هر بشکه 80 دلار برساند.
ونسلارمن میگوید کشورهای غربی خصوصاً آمریکا در حال خارج کردن مساله هستهای ایران از وضعیت دیپلماتیک هستند که این امر بیگمان بازار بیثباتی نفت را شدیداً تحت تاثیر قرار خواهد داد.
«لیندا دومان» تحلیلگر مرکز اطلاعات انرژی آمریکا نیز عامل بلند مدت و موثر به بازار نفت را تداوم افزایش تقاضای نفت از سوی غولهای مصرف نفت یعنی چین و هند میداند.
از آنجا که مصرفکنندگان بزرگ نفت از جمله آمریکا و ژاپن دارای ذخایری هستند، به نظر میرسد بزرگترین ضررها به کشورهای مصرفکنندهای میرسد که ذخایر نفت تهیه نکردهاند. در این میان میتوان به هند اشاره کرد. خبرگزاری اکونومیکتایمز در گزارشی با تایید این مطلب اعلام کرد: هند روزانه 8/1 میلیون بشکه نفت وارد میکند و هر گونه تغییر کوچک در عرضۀ نفت یا قیمت آن تاثیر بزرگی بر اقتصاد این کشور به جا خواهد گذاشت.
نشریۀ بیزینس و یک در خصوص تاثیر روند پروندۀ هستهای ایران بر بازار نفت به نقل از فیل فلین تحلیلگر شرکت آلارون نوشت: «مهمترین عامل خطر، ابهام موجود دربارۀ آینده است زیرا در حال حاضر عرضه تا اندازۀ زیادی میتواند به تقاضا پاسخ دهد اما آینده مشخص نیست. با آن که ایالات متحده اعلام کرده در آیندۀ نزدیک مبحث تحریم اقتصادی ایران را مطرح نخواهد کرد اما احساس اعمال تحریم تاثیری منفی بر بازارها میگذارد.»
همچنین وی افزود: «هم اکنون آنچه تا اندازهای از رشد بیحساب قیمت نفت جلوگیری کرد، هوای نسبتً معتدل نیم کرۀ شمالی است. طی هفتۀ آینده نیز یکی از عوامل مؤثر اوضاع آب و هوایی خواهد بود.»
رشد قیمت نفت
خبرگزاری آسوشیتدپرس از افزایش قیمت نفت خبر داد. بهای نفت خام سبک شیرین پایۀ بورس نیویورک برای تحویل در ماه مارس در معاملات روز جمعه با 69 سنت افزایش به بشکهای 37/65 دلار رسید. نفت خام دریای شمال نیز برای تحویل در ماه مارس در معاملات بازار لندن با 51 سقف افزایش به 63 دلار و 49 سنت رسید.
خبرگزاری فرانسه گزارش کرد با آن که تحلیلگران در چند روز گذشته توجه خود را به روند رو به افزایش ذخایر انرژی آمریکا معطوف ساختهاند، اما نگرانیها در خصوص سرنوشت برنامۀ هستهای ایران به قوت خود باقی است. وزارت انرژی ایالات متحده در گزارش روز چهارشنبۀ خود اعلام کرد که ذخایر نفت خام این کشور در مقایسه با سال پیش (2005) حدود 10 درصد افزایش یافته است.
در مجموع خبرگزاریها و کارشناسان غربی همگی بدون استثنا بر تاثیر منفی تصمیم شورای حکام بر بازار نفت و در نتیجه اقتصاد جهان تاکید کردهاند.