علی تتماج
آمریکا که برای اهداف نظامیگرایانه خود در خاورمیانه به توجیهاتی نیازمند است، سیاست رقابت تسلیحاتی را در منطقه در پیش گرفته است تا در لوای آن اهداف توسعهطلبانه خود را اجرا نماید.
ایجاد رقابتهای نظامی و فروش تسلیحات از سیاستهای قدرتهای بزرگ برای کسب درآمدهای اقتصادی و سیاسی است. وضعیت جغرافیایی و اکونومیک و جمعیتی کشورهای خاورمیانه سبب شده تا این منطقه در بسیاری از مقاطع شاهد ایجاد رقابت تسلیحاتی ناشی از فعالیت قدرتهای بزرگ باشد. در مقطع کنونی نیز آمریکا بار دیگر این سیاست را سرلوحه کار قرار داده است. پس از حضور رابرت گیتس در خاورمیانه حجم بالایی از قراردادهای نظامی میان آمریکا و کشورهای عربی منعقد شده است. فروش تسلیحات و بمبهای پیشرفته به عربستان، یک میلیارد دلار کمک نظامی به مصر چندین قرارداد نظامی با اردن، اختصاص 65 میلیون دلار برای کمک به تشکیلات خودگردان، 650 میلیون دلار کمک به رژیم صهیونیستی برای توسعه سامانههای اداری و سلاحهای پیشرفته به همراه قراردادهایی که با کشورهای امارات، قطر، یمن و... منعقد گردیده حکایت از فعالیت جدید آمریکا برای ایجاد جنگی تسلیحاتی در خاورمیانه دارد. با توجه به سیاستهای آمریکا این تحرکات با چند هدف صورت میگیرد:
1ـ از سیاستهای همیشگی آمریکا، تقویت نظامی رژیم صهیونیستی است. در این راستا توجیه آنها مسائل امنیتی میباشد. ایجاد رقابت تسلیحاتی در جهان عرب به منزله لزوم تقویت رژیم صهیونیستی در برابر دشمنانش میباشد. آمریکا با گرایش نظامی به اعراب، راه را برای تقویت این رژیم فراهم میکند.
2ـ هدف ایالات متحده آوردن اعراب پای میز مذاکره با رژیم صهیونیستی و نیز حضورشان در عراق است. اجرای تعهدات نظامی، بخشی از مشوقهای ایالات متحده برای جلب رضایت اعراب قلمداد میشود. (این اقدام پیش از این با مخالفت رژیم صهیونیستی همراه شده بود اما به دلیل نیاز آمریکا به اعراب با آن موافقت شد).
3ـ بررسی وضعیت کشورهایی که از سوی آمریکا تجهیز گردیدهاند، نشانگر توطئه جدید ایالات متحده برای تفرقهافکنی میان شیعه و سنی است. آنها در تبلیغات خود چنان وانمود میکردند که این اقدام در چارچوب ممانعت از ایجاد هلال شیعی صورت گرفته است. نتیجه این امر تقابل اهل سنت و شیعیان است.
4ـ در تبلیغات ایالات متحده عملکردهای نظامی ایران و فعالیتهای هستهای آن، عامل تحریک منطقه و ایجاد بحران در آن معرفی میگردد. آنها بر این ادعایند که توان نظامی ایران موجب گرایش کشورهای عربی به خریدهای تسلیحاتی شده است. بر این اساس مقابله با ایران نظامی برابر با کاهش رقابت تسلیحاتی در منطقه و برقراری ثبات و امنیت در آن است. این حربه در حالی اجرا میگردد که کشورها و ملتهای منطقه ایران را قدرتی صلحطلب برای منطقه دانسته و خواستار تقابل با آن نیستند.
5ـ ایالات متحده طرحی را در عرصه بینالمللی (بویژه در اروپا) با نام طرح دفاع موشکی اجرا میکند. هر چند آمریکا تلاش بسیاری برای اجرای این مهم داشته است اما همچنان با مخالفت کشورهای اروپایی مواجه گردیده است. با عنایت به اینکه روح غربستیزی در خاورمیانه تشدید شده است، این احتمال وجود دارد که ایالات متحده یا تقویت سیستم موشکی کشورهای عربی، تهدیدی ساختگی را برای غرب به نمایش گذارد (وحشت از حملات موشکی مسلمانان) تا در سایه آن به اجرای طرح دفاع موشکی مبادرت ورزد. (این مساله در اتهامات واشنگتن به ایران مبنی بر حمله موشکی به اروپا اجرا شده و احتمال تکرار آن در قبال جهان اسلام وجود دارد).
6ـ در کنار آنچه ذکر اهداف دیگر آمریکا از تقویت توان نظامی اعراب عبارتند از: مقابله با عملکردهای گسترده نظامی روسیه که بازار جهانی را در اختیار گرفته است، توجیه استمرار حضور نظامی در خلیجفارس و خاورمیانه به بهانه جلوگیری از تشدید رقابت تسلیحاتی و برقراری امنیت، کسب درآمدهای اقتصادی و به عبارتی بازپسگیری درآمدهای نفتی منطقه، تحریک سایر کشورهای منطقه، خرید سلاح که بازاری مناسب برای کارخانههای اسلحهسازی (در اختیار جمهوریخواهان است) و... از دیگر اهداف آمریکا از نظامی ساختن جو خاورمیانه است.
براساس آنچه ذکر میشد میتوان گفت که آمریکا تلاش دارد تا با فروش سلاح به کشورهای عربی به تقویت رژیم صهیونیستی پرداخته در حالی در حاشیه آن نیز اهدافی علیه خاورمیانه و جهان اسلام طراحی و اجرا میکند. بر این اساس با عنایت به اینکه افزایش توان نظامی برخی کشورهای عربی، به منزله رویکرد صهیونیست به افزایش بنیه نظامی (حتی هستهای) است این تحرکات توطئهای آمریکایی علیه امنیت منطقه است که کشورهای منطقه برای مقابله با آن باید با هوشیاری بیشتری عمل نمایند.
استمرار روند کنونی ضمن افزایش فاصله میان کشورهای منطقه، تهدیدی علیه وحدت جهان اسلام (تقسیم به شیعه و سنی) است که در لوای نظامیگری اجرا میگردد، لذا اتحاد منطقهای برای جلوگیری از استمرار این روند امری الزامآور است هر چند که آمریکا با سیاستهای تفرقهافکنانه (فروش سلاح) در اجرای این مهم کارشکنی میکند.