درحالی که هنوز هیچ نشانه ای از تصمیم شورای امنیت برای ورود جدی به پرونده هسته ای ایران وجود ندارد، مقامات و رسانه های غربی نگرانی خود را از بن بست بودن مسیری که از خلال شورای امنیت بگذرد، پنهان نمی کنند.
شبکه CNN روز پنج شنبه دراین باره گزارش داد «اگر شورا به سمت تحریم ایران حرکت کند، بین اعضای آن اختلاف های شدید ایجاد خواهد شد.»
CNN که در گزارش خود به طور مشخص به روابط روسیه و آمریکا اشاره داشت، ادامه داد: اگر چه این دو کشور فعلا چنان رفتار می کنند که گویی بین آنها همبستگی وجود دارد، اما در صورت اعمال تحریم، اختلاف ها بروز خواهد کرد. CNN اضافه کرد: روسیه و چین همواره برمخالفت با تحریم ایران تاکید کرده اند همانطور که لاوروف در واشنگتن اعلام کرد هیچ گونه پیشنهادی برای اعمال تحریم علیه ایران در دست بررسی نیست. BBC نیز روایت خاص خود را از بروز شکاف درمیان اعضای شورای امنیت چنین ارائه کرده است:
«پس از آنکه شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی با پایان دادن به نشست خود درباره ایران، جمع بندی خود از فعالیت اتمی این کشور را همراه با گزارش مدیر آژانس دراین زمینه به شورای امنیت سازمان ملل متحد فرستاد، معاون وزیر خارجه آمریکا از احتمال تحریم ایران سخن به میان آورده اما وزیرخارجه روسیه مخالفت کشور خود با تحریم ایران را اعلام کرده است.
این رادیو افزود: نیکلاس برنز معاون سیاسی وزارت خارجه آمریکا پیش بینی کرده است که شورای امنیت از دوشنبه یا سه شنبه هفته آینده بحث درباره برنامه اتمی ایران را آغاز کند.
وی که در کمیسیون روابط بین المللی مجلس کنگره آمریکا سخن می گفت اعلام کرد که دولت آمریکا انتظار دارد شورای امنیت بیانیه ای در محکومیت ایران صادر کند اما درعین حال به دنبال این است که کار از حد صدور بیانیه فراتر رود و قطعنامه ای در مورد ایران در شورای امنیت صادر شود که این شورا را در انزوا قرار دهد و بر رفتار آن اثر بگذارد.
اما سرگئی لاوروف وزیرخارجه روسیه گفته که هر اقدامی را که آمریکا و متحدانش ممکن است در شورای امنیت علیه ایران اتخاذ کنند زیر سؤال می برد و معتقد است که ابتکار عمل حل مسئله هسته ای ایران باید در دست آژانس بین المللی انرژی اتمی باقی بماند.
همچنین روزنامه آلمانی تاگس اشپیگل نیز در گزارشی آمریکا را در برخورد با موضوع هسته ای ایران با مشکلات زیادی رویارو دانست. این روزنامه نوشت: اروپایی ها طرف مذاکره با ایران از مخالفان حمله به عراق بودند و به نظر می رسد در قبال ایران نیز همین سیاست را دارند.
تاگس اشپیگل در ادامه گفت:غرب با توجه به سه عامل نمی تواند برخورد شدیدی با فعالیت هسته ای ایران از خود نشان دهد. اول اینکه براساس حقوق ملت ها، هر کشوری می تواند از حق برخورداری از تکنولوژی هسته ای برخوردار باشد.
دوم افکار عمومی جهان هنوز آمریکا را برای آنچه در عراق انجام داده مورد سرزنش قرار می دهد.
سوم دولت آمریکا هنوز نتوانسته پس از جنگ عراق از اوضاع مناسبی برخوردار باشد.
در خبری دیگر رئیس کمیته امور بین الملل دومای روسیه نیز اعلام کرد: در میان اعضای شورای امنیت برای تحریم ایران یکپارچگی وجود ندارد.
به گزارش پایگاه «استرانا»، «کنستانتین کاساچوف» در این باره اظهار داشت: بین اعضای دائم شورای امنیت در مورد ایران اتفاق نظر وجود ندارد و موضع گیری روسیه و چین با مواضع اروپا و آمریکا تفاوت اساسی دارد.
رئیس جمهور سابق ایتالیا نیز در گفت وگو با خبرگزاری آنسا تاکید کرد: سازمان ملل هیچ اقدامی علیه ایران انجام نخواهد داد چون نمی تواند کاری بکند.
وی شورای امنیت را «فاقد توان تصمیم گیری» و «بی بهره از نیرو» توصیف کرد.
این خبرگزاری در گزارشی دیگر به نقل از «آلفونسو نیکوترا» مسئول صلح حزب چپ ایتالیا نوشت: ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت باعث آغاز تنش جدیدی در جهان خواهد شد. در کنار همه این اخبار دونالد رامسفلد وجود هرگونه برنامه ای در آمریکا برای حمله به ایران را رد کرد. وی که روز پنج شنبه در مقابل کمیته بودجه سنا سخن می گفت، آنگونه که خبرگزاری فرانسه گزارش داده فقط توانست ایران را به دخالت در عراق متهم کند و از هیچ اقدام خاصی که قاعدتا باید هزینه آن در این کمیته تصویب شود، سخن نگفت.
تنش در محور مسکو - واشنگتن
از آنچه ظرف هفته اخیر میان روس ها و آمریکایی ها درباره موضوع ایران گذشته اطلاع دقیقی در دست نیست. در حالی که برخی منابع خبری از انجام یک «معامله» بر سر ایران در دیدار اخیر لاوروف و رایس خبر می دهند، اظهارات رسمی مقامات دو طرف حکایت از تشدید اختلافات دارد.
خبرگزاری رویترز سه شنبه شب در گزارشی از واشنگتن اعلام کرد که وزیران خارجه روسیه و آمریکا اختلاف فزاینده دولتهای خود را برملا کرده و آشکارا از اختلاف نظر بر سر چگونگی حل مساله برنامه هسته ای ایران و مسایل دیگری همچون تجارت و دمکراسی سخن گفته اند. در یک کنفرانس خبری مشترک پس از اینکه رایس گفت، وی نگرانی آمریکا را از دمکراسی روسیه ابراز کرده، لاوروف نیز در مقابل گفت که مسکو نیز نگرانی هایی درباره آمریکا دارد و از این که واشنگتن تنها مانع بر سر ورود روسیه به سازمان تجارت جهانی است، گله کرد.
لاوروف، که این نخستین دیدارش از واشنگتن در مقام وزیر خارجه روسیه بود، سعی کرد بر زمینه های همکاری دو کشور همچون منع گسترش سلاح های اتمی تاکید کند اما حتی در این مورد نیز اذعان کرد که آمریکا و روسیه نوعا در مورد تاکتیک ها اختلاف دارند.
رویترز در بخشی دیگر از این گزارش با اشاره به تلاش روسیه برای رسیدن به توافقی با ایران بر سر برنامه های هسته ای برای کند کردن تحرکات آمریکا در جهت اعمال تحریم های شورای امنیت سازمان ملل علیه جمهوری اسلامی، نوشت که لاوروف پس از ملاقات با بوش در کاخ سفید به خبرنگاری که پرسید آیا روسیه از چنین تحریم هایی حمایت می کند؟ گفت: «آیا شما پیشنهادی در مورد تحریمی دیده اید؟ این سؤالی منافقانه است.»
ساعاتی پیش از ورود لاوروف به واشنگتن، آمریکا اظهارات دیپلماتها را مبنی بر این که روسیه برای دادن امکان تحقیقات اتمی به ایران پیشنهاد سازش داده است، رد کرد.
یک مقام آمریکایی گفت: این موضوع سبب شد که لاوروف در کنفرانس خبری مشترک با رایس تکذیب کند که مسکو پیشنهادی رسمی در این مورد داده است.
علاوه بر این پس از بازگشت از واشنگتن، لاوروف لااقل دوبار دیگر با تندی از آمریکا انتقاد کرد. به گزارش واحد مرکزی خبر وی روز جمعه گفت: «عدم وجود انضباط و اخلاق در نهادهای آمریکا» را عامل گمراهی رسانه ها درباره ایران دانست و تاکید کرد مقام های آمریکایی به تلاش های بین المللی برای حل و فصل بحران ایران لطمه زده اند. روز قبل از آن، لاوروف در گفت وگویی با تلویزیون روسیه، با یادآوری موضوع عراق انتقادهای خود به شیوه در پیش گرفته شده از جانب آمریکا را به زبانی دیگر بیان کرده بود: «مخمصه عراق، نمونه مناسبی است تا یادآوری شود وقتی که جهان به دیپلماسی پشت می کند، چه اتفاقی می افتد.» به گزارش AP از مسکو، وی که در انتقاد از گزارش پرونده ایران به شورای امنیت سخن می گفت، اضافه کرد: ما نمی خواهیم به کسی یادآوری کنیم در مورد عراق چه کسی حق بود و چه کسی ناحق، اگرچه این موضوع کاملا روشن است. وی در ادامه خواستار آن شد که آژانس وقت بیشتری برای کار با ایران داشته باشد. لاوروف اضافه کرد: واشنگتن می خواهد این گونه القا کند که آژانس توان تاثیرگذاری و حل موضوع ایران را ندارد، و این حرکتی مخرب است. وی در پایان، گزارش ایران به شورای امنیت را «اقدامی زیانبخش» خواند.
موضع ترس آلود اروپا
مقامات اروپایی در حالی که تهدید دیرینه خود درباره ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت را عملی شده می بینند، از عاقبت راهی که در شورای امنیت گشوده اند، آشکارا بیمناکند. این نگرانی روشن تر از هر جای دیگر در اظهارات برجسته ترین دیپلمات اروپایی یعنی خاویرسولانا ظاهر شده است. وی در گفت وگو با روزنامه اتریشی «استاندارد» با اشاره به اینکه ایران و اروپا طی مذاکرات اخیر در وین واقعاً به یک راه حل نزدیک شده بودند، تلویحاً از آمریکا به این دلیل که این روند را ناکام گذاشته انتقاد کرد. سولانا همچنین گفت: ما در نهایت به دنبال این هستیم که در بلندمدت به یک راه حل مسالمت آمیز با تهران برسیم، هرچند این کار ساده ای نخواهد بود.
در خبری دیگر روزنامه فایننشال تایمز به نقل از دیپلمات های اروپایی، نسبت به احتمال تحریم ایران به شدت ابراز نگرانی کرد. دیپلمات های اتحادیه اروپا به فایننشال تایمز گفته اند در حالی که بهای نفت اکنون هم بسیار بالاست، لذا هیچ کس نباید به اقدامی مثل تحریم ایران فکر کند. این دیپلمات ها ابراز امیدواری کردند، بررسی موضوع در شورای امنیت، احتمال یک توافق را از بین نبرد. همچنین سخنگوی وزارت خارجه انگلیس نیز روز پنج شنبه با تأکید گفت: گزارش به شورای امنیت به معنای پایان گرفتن دوران گفت وگوی مسالمت آمیز نیست. این اظهارنظر همان روز عیناً در بیانیه ای که وزارت امور خارجه ایتالیا منتشر ساخته نیز، تکرار شد. علاوه بر اینها خبرگزاری فرانسه از پاریس گزارش داد، فیلیپ دوست بلازی وزیر خارجه این کشور روز جمعه گفته است فرانسه بیش از آنکه به دنبال تنبیه ایران باشد، در جست و جوی یک راه حل سیاسی برای موضوع هسته ای ایران است. وی زمانی براین نکته تأکید کرد که خبرنگار رادیو RTL فرانسه از او پرسید فرانسه از تحریم ایران حمایت خواهد کرد یا نه.