رضا خوشلهجه
از این پس کمونیسم را باید در موزه های تاریخ سیاسی جهان جستجو کرد، چراکه مارکسیسم جوابگوی هیچ نیازی از نیازهای واقعی انسان نیست چرا که مکتبی است مادی و با مادیت نمی توان بشریت را از بحران عدم اعتقاد به معنویت که اساسی ترین درد جامعه بشری در غرب و شرق است، به در آورد.
آقای گورباچف !وقتی از گلدسته های مساجد بعضی از جمهوری های شما پس از هفتاد سال بانگ الله اکبر و شهادت به رسالت حضرت ختمی مرتبت ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ به گوش می رسیدتمامی طرفداران اسلام ناب محمدی را از شوق به گریه انداخت لذا لازم دانستم این موضوع را به شما گوشزد کنم که باردیگر به دو جهان بینی مادی و الهی بیاندیشید.
این جملات بخشی از نامه تاریخی بنیانگذار جمهوری اسلامی است که امام راحل آن را درتاریخ یازدهم دیماه سال 1367 خطاب به میخائیل گورباچف رهبر اتحاد جماهیر شوروی نوشت.
نامه ای که سه روز بعد یعنی در تاریخ چهاردهم دیماه 1367 توسط هیاتی اعزامی از سوی حضرت امام (ره) به مسکو، به گورباچف ابلاغ شد.
13 دی مصادف با سفر هیات اعزامی از سوی امام خمینی (ره) به شوروی سابق برای ابلاغ نامه مهم بنیانگذار جمهوری اسلامی به میخائیل گورباچف رهبر وقت اتحاد جماهیر شوروی بود.
نامه مهم و تاریخـی حضرت امام خمینی (ره) به گورباچف در شرایطی خطاب به رهبری اتحاد جماهیر شوروی نگاشته شد که تحلیلگران سیاسی جهان در تردید کامل، تنها نظاره گر تجدید نـظر طلبی و آغاز تحولات دنیای کمونیسم بوده و قادر به اتخاذ موضعی روشن نسبت به رخدادهای درحال انجام در بلوک شرق نبودند.
بیان غنای دین مبین اسلام و آمادگی حوزه های علمیه تشیع جهت پاسخگویی به نیازهای فکری واعتقادی نسل معاصر، برقراری رابطه معنوی و ابراز همدردی و حمایت از مسلمانان شوروی و دیگر کشورهای بلوک شرق، ایستادگی نظام جمهوری اسلامی بر اصل خدشه ناپذیر نه شرقی و نه غربی و مبارزه بااستکبار در اشکال و چهره های مختلف آن، پیش بینی شکست قطعی مارکسیسم درمیدان عمل و فروپاشی نظام الحادی کمونیسم، هشدارجدی نسبت به فرو غلتیدن در دام قطب دیگر استکبار جهانی و نظام سرمایه داری غرب، تحقق وعده های الهی و بازگشت نهایی جامعه انسانی به فطرت خداجوی خویش همگی از نکات مهم و برجسته پیام تاریخی امام خمینی (ره) به گورباچف است.
امروز باگذشت 17 سال از نگارش این نامه مهم و تاریخی، نگاهی گذرا به برخی از محورهای مهم این نامه که تحلیل آن و پیامدهای بسیارتحول آفرین آن نیازمند کاری عمیق و همه جانبه است، می تواند باردیگر دور اندیشی و نگاه تیزبین امام را که فروپاشی نظام کمونیسم را پیش بینی کرده بود، نمایان کند.
معمارکبیرانقلاب اسلامی در بخش ازاین نامه خود خطاب به گورباچف می نویسد، امروز دیگر دولت های همسو با شما که دلشان برای وطن و مردمشان می تپد، هرگز حاضر نخواهند شد بیش ازاین منابع زیرزمینی و رو زمینی کشورشان را برای اثبات موفقیت کمونیسم ـ که صدای شکستن استخوان هایش هم به گوش فرزندانشان رسیده است ـ مصرف کنند.
امام در بخش دیگری از این نامه بیدارکننده و هدایت گونه، رهبری اتحاد جماهیر شوروی را به تحقیق و تفحص جدی درباره دین مبین اسلام فرا می خواند و چنین می نویسد، جناب آقای گورباچف ! از شما می خواهم درباره اسلام به صورت جدی تحقیق و تفحص کنید و این نه به خاطر نیاز اسلام و مسلمین به شما، که به جهت ارزش های والا و جهان شمول اسلام است که می تواند وسیله راحتی و نجات همه ملت ها باشد و گره مشکلات اساسی بشریت را باز نماید.
نگرش جدی به اسلام ممکن است شما را برای همیشه از مساله افغانستان و مسائلی از این قبیل در جهان نجات دهد. ما، مسلمانان جهان را مانند مسلمانان کشور خود دانسته و همیشه خود را در سرنوشت آنان شریک میدانیم.
امام خمینی(ره) در بخش دیگری از این نامه که توسط آیت الله جوادی آملی (ریاست هیات اعزامی ایران به شوروی) به گورباچف داده شد، خاطرنشان کرد: با آزادی نسبی مراسم مذهبی در بعضی از جمهوریهای شوروی، نشان دادید که دیگر اینگونه فکر نمی کنید که مذهب مخدر جامعه است.
راستی مذهبی که ایران را در مقابل ابرقدرت ها چون کوه استوار کرده است، مخدر جامعه است ! آیا مذهبی که طالب اجرای عدالت در جهان و خواهان آزادی انسان از قیود مادی و معنوی است، مخدر جامعه است ! آری مذهبی که وسیله شود تا سرمایه های مادی و معنوی کشورهای اسلامی و غیراسلامی در اختیار ابرقدرت ها و قدرتها قرار گیرد و بر سر مردم فریاد کشد که دین ازسیاست جدا است، مخدر جامعه است. ولی این دیگر مذهبی واقعی نیست، بلکه مذهبی است که مردم ما آن را مذهب آمریکایی مینامند.
امام درعین حال درنامه خود از موضعی عزتمندانه به «حسن همجواری و روابط متقابل» دو کشور اشاره و می نویسد، «جمهوری اسلامی ایران به عنوان بزرگترین و قدرتمندترین پایگاه جهان اسلام به راحتی می تواند خلا اعتقادی نظام شما را پرنماید و در هر صورت کشور ما همچون گذشته به حسن همجواری و روابط متقابل معتقد است و آن را محترم میشمارد».
بنیانگذار جمهوری اسلامی همچنین در این نامه گورباچف را به بازنگری در سیاست های اسلاف خود دایر بر خدازدایی و دین زدایی فراخواند و چنین نوشت: «اولین مساله ای که باعث موفقیت شما خواهد شد، این است که درسیاست اسلاف خود دایر بر خدا زدایی و دین زدایی از جامعه که تحقیقا بزرگترین وبالاترین ضربه را بر پیکر مردم کشور شوروی وارد کرده است، تجدید نظر نمایید و بدانید که برخورد واقعی با قضایای جهان جز از این طریق میسر نیست».
حضرت امام(ره) دراین نوشتار، مهمترین مشکل شوروی وقت را «عدم اعتقاد به خداوند» ذکر کرده بودند و در فرازی از این نامه به صراحت می نویسد، آقای گورباچف ! مشکل اصلی کشور شما مساله مالکیت و اقتصاد و آزادی نیست، مشکل شما عدم اعتقاد واقعی به خداست، همان مشکلی که غرب راهم به ابتذال و بن بست کشیده و یا خواهد کشید، مشکل اصلی شما مبارزه طولانی و بیهوده با خدا و مبدا هستی و آفرینش است.
آیتالله جوادی املی در بیان خاطرات خود از سفر به شوروی برای ابلاغ پیام تاریخی امام راحل به گورباچف می گوید، هیات اعزامی از طرف حضرت امام خمینی روز سیزدهم دیماه سال 67 تهران را به مقصد مسکو ترک کرد و در روز چهاردهم دیماه پس از ابلاغ پیام امام به گورباچف به تهران بازگشت.
وی در شرح کتابی با عنوان «آوای توحید» که به تشریح ابعاد مختلف این نامه مهم پرداخته است، می نویسد، «هیات اعزامی مصمم بود ضمن حفظ احترام متقابل و رعایت کمال ادب، که از وظایف بین المللی اسلام به شمار می آید و اختصاصی به گروه خاص ندارد، لسان پیام امام (ره) را با زبان تعلیم و ارشاد ادا کند».
آیت الله جوادی آملی می افزاید، وقت ملاقات با رهبر شوروی ساعت یازده صبح روز چهاردهم دیماه بود و این دیدار دوساعت و 5 دقیقه به طول انجامید.
پس از ابلاغ نامه مذکور، گورباچف در سخنانی ضمن تشکر از امام خمینی در فرستادن این نامه، گفت که در فرصت مناسب جواب آن را خواهم داد و مضمون آن را به علمای شوروی اعلام میکنم.
گورباچف همچنین بر این نکات که «ما قانون آزادی ایمان را در دست تصویب داریم و می توان با داشتن ایدئولوژیهای مختلف، با حسن همجواری در کنار هم زندگی کرد» تاکید کرد.
هفده سال ازابلاغ این پیام مهم و تاریخی می گذرد و تردید نباید کرد که امام(ره) با بینشی برخاسته از مکتب وحی و فراتر از وقایع روزمره و اتفاقات سیاسی به ترسیم این رویداد مهم پرداختند.
سالهاست از ارتحال جانسوز امام(ره) می گذرد اما علیرغم تبلیغات منفی و روزافزون رسانه های وابسته به استکبار علیه اسلام و ایران اسلامی، افکارعمومی جهان همچنان شاهد موج بیداری اسلامی در جهان است و ایران به عنوان کانون اسلام ناب محمدی(ص) مورد توجه جهانیان است.