دکتر اصغر نصیری / شهردار منطقه 22 تهران
امروزه توسعه پایدار برای کلانشهری چون تهران, یک نیاز اجتناب ناپذیر و ضروری است.
واقعیت موضوع این است که تهران را دیگر نمیتوان با دستورالعمل و بخشنامه های موردی راهبردی کرد و تصمیم گیری پیرامون شهر را دچار روزمرگی نمود. گستره شهر، جمعیت روز افزون و موضوعاتی نظیر ناهنجاری های بصری و زیست محیطی, ترافیک، آلودگی هوا، ناپایداری و نا ایمنی بنا و نارسایی در عرضه خدمات شهری, مدیریت شهری را در این مسیر قرار میدهد که راهکارهای کارآمدی نظیر توسعه پایدار را اتخاذ کند. در جهت دستیازی به توسعه پایدار, چند نکته حائز اهمیت است که نخستین عنصر آن انسان یا به تعبیری شهروند است.
گام اول توسعه پایدار, باید توجه به انسان باشد؛ چرا که غایت توسعه, انسان است. انسانی که در توسعه پایدار, محور توسعه است. شهر, بدون انسان مفهومی ندارد و لذا برای توسعه پایدار شهر، نیازمند انسانهایی با کنش های فرهنگ شهر نشینی هستیم. البته موفقیت شهری در تبیین حس مسؤلیت شهروندی و انگیزش شهروندان برای مشارکت در امور منوط به تحقق مواردی از جمله اعتماد سازی و تحلیل هزینه و فایده مشارکت است.
افزون بر موارد آمده بر مدیریت شهری لازم است که در رهگذر دستیابی به توسعه پایدار, مواردی از جمله سوق دادن سیاستها در عرصه شهر به سوی تمرکز زدایی و تقلیل سطوح مدیریت شهر به گستره های کوچک تر مانند مدیریت های ناحیهای و محلهای در برنامه ریزی ها, معرفی حیطه های گوناگون زندگی شهری و نحوه ورود و تعامل شهروندان به صحنه مشارکت در امور شهری-اجتماعی را مد نظر قرار دهد. هم اینک مدیریت شهری با موضوعات مهمی درگیر و فرا روی خود دارد که باید برنامه ریزی و استراتژی خاصی برای آنها اتخاذ کنده از جمله آنها مسئله حریم شهر و بافت های فرسوده است. در نگاه به بافتهای فرسوده باید دیدی جامع نگر مبتنی بر منافع دراز مدت زندگی شهروندان حاکم باشد و از اتخاذ راه حل های موردی و مقطعی در برخورد با این مسئله پرهیز شود.
نکته حائز اهمیت دیگر در این میان, منابع پایدار شهری است. اصولا در یک اقتصاد شهری سالم همه فعالان اقتصادی اعم از بنگاه های بخش عمومی, دولتی و خصوصی که استفاده کننده امکانات شهری هستند,متناسب با بهرهای که از خدمات و فضای شهر میبردند, پرداختی مناسب با سهم خود نیز به شهر دارند که از آن به عنوان عوارض یاد میشود. در سال های اخیر به جهت فقدان منابع مالی مناسب و ضرورت خدمات رسانی, بخش عمده درآمد شهرداری از طریق فروش تراکم بوده است که از زمره درآمدهای ناپایدار به شمار میآید در حالی که اگر مدیریت شهری بخواهد در چارچوب اصول توسعه پایدار حرکت کند, باید متکی به درآمدهای پایدار باشد که از جمله مهمترین آن عوارض نوسازی و عمران شهری است.