روزنامه انگلیسی گاردین در سر مقاله امروز خود به باراک اوباما توصیه کرد، سیاست جدیدی در خصوص برنامه هستهای ایران در پیش بگیرد. به نوشته پایگاه اینترنتی گاردین، هند خشمگین از حملات تروریستی بمبئی و پاکستانی با وجههای نه چندان مطلوب در جهان هر دو در تلاشند تا به نحوی با پیامدهای این حملات کنار بیایند. آمریکا، انگلیس و آلمان هم معترفند که اوضاع در افغانستان وخیم تر شده است. ائتلاف بین کردها و شیعیان در عراق هم برای نیل به ثبات در این کشور از اهمیت ویژهای برخوردار است، ولی نشانه هایی دال بر احتمال فروپاشی آن وجود دارد. ایران هم به برنامه هستهای اش ادامه داده است و در همین حال قدرت سیاسی بنیامین نتانیاهو در اسرائیل، هر روز بیشتر می شود. نخست وزیر اسرائیل هم به خیل کسانی پیوسته است که هشدار می دهند، زمان برای تاسیس کشوری فلسطینی در کنار اسرائیل به سرعت از دست می رود. مشاوران باراک اوباما سرگرم ارزیابی مشکلات و مسائلیااند که امروز رو در روی آمریکا قرار گرفته است. مسائلی که در نواحی متعددی از منطقه مدیترانه تا اقیانوس هند پدیدار شده است.
کمتر دولتی در آمریکا وارث این همه مشکلات و مسائل جدی بوده است. مشکلات آمریکا به خاورمیانه محدود نمی شود. روسیه از آمریکا و سیاستهایش آزرده خاطر است و اروپا هم دچار اختلاف شده و برای نشان دادن واکنش به بحران اقتصادی در جهان و چارچوب تازه در روابط آمریکا و روسیه به هر دری می زند. در چین هم که نگران تبعات سیاسی بحران اقتصادی است، روز به روز ملی گرایی بیشتری موج می زند. دولت جدید آمریکا در آفریقا هم مشکلات خاص خود را دارد. حماقت دولت رابرت موگابه، رئیس جمهور زیمبابوه هم نشان دهنده مقاومت رهبران و دولتهای آفریقایی در برابر تغییرات است. در آسیا، کره شمالی نمونه ای است از آنکه لحظهای بی توجهی به اوضاع می تواند همه پلهایی را که قبلا ساخته شده است، از بین ببرد.
اهمیت مشکلات و مسائل از حد و مرز ملی و منطقهای فراتر می رود. تروریسم خلع سلاح هستهای اصلاحات زیست بومی و بازسازی نظام اقتصادی جهان از جمله مسائل عمدهایاند که دولت جدید آمریکا باید با آنها دست و پنجه نرم کند. این که گذشت زمان این مشکلات را شدت می بخشد و کار را برای حل آنها سخت تر می کند، بر هیچ کس پوشیده نیست. در عراق، دولت اوباما میخواهد دیگر اشتباهاتی را که دولت قبلی مرتکب شد، تکرار نکند. اوباما نشان داده است که میخواهد به توصیه های نظامیانی از قبیل ژنرال دیوید پترائوس گوش فرا دهد اما خطرات سیاسی کم رنگ کردن تعهد به پایان جنگ هم برای دولت اوباما کم نیست. در مورد افغانستان و پاکستان هم اصرار اوباما به تشدید و گسترش تلاشها در این کشورها همواره مسئله ساز بوده است.
عملیات نظامی آمریکا در این دو کشور با پیامدهای نامطلوبی توام بوده است. در مورد ایران، چارچوب مذاکرات اوباما با تهران باید به نحوی تغییر کند که شامل پذیرش توام با احتیاط حقوق ایران در خصوص مد نظر داشتن گزینه جنگ افزارهای هسته ای باشد، ولی در عین حال هم دولت آمریکا باید قویا به ایران یادآور شود که بهترین راه تامین منافعش این است که این گزینه را در پیش نگیرد. واشنگتن نمی تواند بدون ارائه مورد اول توجه ایران را به مورد دوم جلب کند، اما این که دولت اوباما تا چه حد میخواهد در این راه پیش برود، هنوز به درستی روشن نیست.
در مورد اسرائیل، هم سئوال این است که آیا اوباما می تواند کابینه ای با چهرههای اکثرا طرفدار اسرائیل را مجبور به اعمال نهایت فشار به دولتی متمرد و خودسر در اسرائیل کند، بدون اعمال این فشار طرح تاسیس کشوری فلسطینی به زودی، به بوته فراموشی سپرده خواهد شد. در مورد روسیه هم آمریکا باید سیاست تازهای در پیش بگیرد و از خط مشی دوران بوش فاصله بگیرد. دولت اوباما باید تنش را در اروپا کاهش دهد و اجازه دهد که روسیه هم در تلاش برای کنترل تسلیحات، در جهان همپای آمریکا حرکت کند، اگر اوباما موفق به حل این معضلات شود، آن وقت میتوان گفت که رهبری آمریکا را جهانیان خواهند پذیرفت و حتی از آن هم تعریف و تمجید خواهند کرد.