مشاور سابق وزیر امور خارجه با اشاره به اولین نشست کشورهای 1+5 در برلین در هفته جاری گفت: آمریکا در وضعیتی است که تحت "اجبار" و یا شاید "انتخاب" مجبور است به سمتی برود که با پنج کشور دیگر راه حل و استراتژی را برای نوع برخورد با ایران پیدا کند. آمریکا میخواهد ببیند میتواند قطعنامهی دیگری علیه ایران صادر کند یا خیر.
دکتر علی خرم، استاد دانشگاه در گفتوگو با خبرنگار انرژی هستهیی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، با اشاره به آخرین تحولات در مساله هستهیی کشورمان به گزارش جامعه اطلاعاتی آمریکا درباره ایران اشاره کرد و گفت: این گزارش و گزارش محمد البرادعی در نوامبر عدم انحراف ایران از مسیر صلحآمیز هستهیی را نشان میداد و همچنین سوابق ایران در گذشته را بازگو میکرد؛ گزارش البرادعی به نوعی پرونده ایران را بست.
وی با اشاره به تلاشهای آمریکا در تابستان سال گذشته (2007) برای تصویب قطعنامه دیگر علیه ایران گفت: در همان مقطع چون ایران و آژانس بر روی مدالیته حل مسایل باقی مانده توافق کردند، تصویب قطعنامه سوم از سوی آمریکا و متحدانش به ماه نوامبر سال 2007 موکول شد.
وی با بیان اینکه هرچند گزارش محمد البرادعی دارای ابعاد منفی بود، ابراز عقیده کرد: تقدیر الهی بود که گزارش نهادهای اطلاعاتی آمریکا (NIE) منتشر شود؛ چرا که آمریکا برای قطعنامه سوم خیز برداشته بود که این گزارش مبنای هرگونه قطعنامه دیگر و یا اقدام نظامی علیه ایران را از بین برد.
این استاد دانشگاه در پاسخ به این سوال که برخی معتقدند اقدام ایران در انتشار گزارش (NIE) و نیز گزارش اخیر "سیا" که فعالیتهای تسلیحاتی هستهیی رژیم صهیونیستی را بیان میکرد در چارچوب انتخابات آتی ریاست جمهوری آمریکا و احتمالا کنار رفتن جمهوریخواهان از قدرت برداشت میشود، افزود: البته نوعی خودزنی سیاسی در داخل سیستم آمریکا در حال روی دادن است؛ چرا که از دید نومحافظهکاران هرگونه نزدیکی، همکاری و گفتوگو با ایران غیر ممکن است. آنها طرفدار تصویب قطعنامههای سخت علیه ایران هستند.
خرم تاکید کرد: معتقدم چه دموکراتها و چه جمهوریخواهها در آینده دولت را در دست گیرند، تغییر اساسی در رفتار آمریکا با ایران روی نخواهد داد؛ چرا که آمریکا با مواضع ایران در مسایل مختلف از جمله صلح خاورمیانه، لبنان، عراق و غیره اختلاف دیدگاه اساسی دارند.
این استاد دانشگاه ادامه داد: از این رو به این دلایل است که میگویم انتشار گزارش جامعه اطلاعاتی آمریکا تقدیر الهی بود؛ چون که به طور طبیعی نباید از آمریکا چنین گزارشی منتشر میشد. انتشار این گزارش آلمان و انگلیس را در همراهی با آمریکا با شک و تردید مواجه کرد. همچنین گزارش اخیر "سیا" درباره اسراییل نیز آنها را با سردرگمی مواجه کرده است.
این حقوقدان با بیان دو تعبیر از اقدام آمریکا در انتشار این گزارشها تصریح کرد: اگر صداهایی که از آمریکا درباره این دو گزارش شنیده میشود به عنوان سیاست آمریکا باشد، امیدوار کننده است، اما اگر این گزارشها منتشر شود و آمریکا راه خود را برود تغییری در مسایل به وجود نمیآید، مثل آنچه رییس جمهور آمریکا درباره گزارش بیکر- همیلتون درباره عراق صورت داد و توجهی به آن نکرد.
مشاور سابق وزیر امور خارجه کشورمان با اشاره به نشست کشورهای 1+5 در این هفته گفت: آمریکا میخواهد بعد از تنفس تعطیلات ژانویه خود را کمی گرم کند تا دوباره به میدان بیاید، اما تصور میکنم دست یافتن به نتیجهای مورد توجه آمریکا بعید است.
وی افزود: آمریکا همچنین، قصد دیگری از برگزاری این نشست دارد؛ او میخواهد با پنج وزیر دیگر درباره اینکه اصولا باید با ایران چه کار کرد هماهنگ شود.
خرم در عین حال معتقد است که شانس تصویب هرگونه قطعنامه علیه ایران بسیار بعید است.
وی با بیان اینکه روسیه و چین مصمماند که این مساله از طریق مسالمت آمیز حل و فصل شود به اظهاراتی از سوی سفیر روسیه در سازمان ملل اشاره کرد و گفت: "ما بر اساس فرض غلطی درباره ایران در شورای امنیت حرکت کرده بودیم".
این حقوقدان ادامه داد: این اقدام شورای امنیت ساختار و بنیان این نهاد بینالمللی را مورد خدشه قرار داده است. همین طور کشورهای فرانسه، آلمان و انگلیس پس از انتشار گزارش (NIE) فهمیدند که از آمریکا رودست خوردهاند. بر این اساس هرگونه سیاستی تند علیه ایران از سوی این سه کشور سیاستی خصومتآمیز تلقی میشود.
این دیپلمات سابق کشورمان تاکید کرد: ایران باید باب دیپلماسی به سمت تمام کشورهای 1+5 را کاملا باز نگه دارد، چرا که آمریکا در شرایط فعلی در "مخمصه" قرار گرفته است و سه کشور اروپایی عضو مجموعه 1+5 در "رو دروایسی" با آمریکا قرار دارند. لذا ایران باید به لحاظ روانی و سیاسی برای انتخاب مسیر درست به این کشورها کمک کند.
وی ادامه داد: ایران باید کمک کند تا اتحاد و اجماع دیگری در 1+5 به وجود نیاید.
این استاد حقوق بینالملل همچنین در پایان سفر دبیر شورای عالی امنیت ملی کشورمان به چین را در راستای تبیین و تحکیم مواضع ایران در بحث هستهیی دانست.