گروه سیاسی- محمدی: پاسخ آرام و ملایم، خشم را فرومینشاند.
این عبارت یکی از آموزههای کتاب «امثال» است که در زیرمجموعه کتاب مقدس «عهد عتیق» قرار دارد.
پاتریک جی بوکانان، سیاستمدار کهنهکار و سردبیر مجله «محافظهکار آمریکایی»، معتقد است، وزیر دفاع جدید ایالاتمتحده به ظاهر بر این فراز از کتاب مقدس اشراف و آگاهی دارد، زیرا رابرت گیتس در رویارویی با موج انفجار ناشی از حرفهایی که ولادیمیر پوتین هفته گذشته در جریان کنفرانس امنیتی مونیخ بر زبان آورد، بسیار ماهرانه و آرام واکنش نشان داد. پوتین در سخنرانی اخیر خود در کنفرانس امنیتی مونیخ با اعلام اینکه میخواهد تعارفات دیپلماتیک را کنار بگذارد و صریح سخن بگوید، استفاده لجام گسیخته آمریکا را از قدرت نظامی، عامل تشدید مسابقه تسلیحاتی در عرصه جهانی دانست.
رئیسجمهور روسیه در برابر دیدگان بهتزده شرکتکنندگان، غرب را نکوهش کرد و درباره خطر شروع یک مسابقه تسلیحاتی تازه هشدار داد و در عینحال از سیاست خود در قبال چچن دفاع کرد.
سخنان پوتین انتقاد بسیاری از مقامات آمریکایی را برانگیخت. برخی از سخنرانان آمریکایی شرکتکننده در این نشست در واکنش به اظهارات پوتین، روسیه را متهم به نادیده گرفتن ارزشهای بنیادی ایالاتمتحده و اروپا کردند.
هنگام سخنرانی یک مقام آمریکایی هم یکی از میهمانان روس این کنفرانس فریاد برآورد: ما نمیخواهیم همه ارزشهای مورد قبول شما را به رسمیت بشناسیم!
در این میان رابرت گیتس، وزیر دفاع آمریکا، که در کارنامه حرفهای او سابقه سالها حضور در «سیا» بیش از موارد دیگر جلبنظر میکند، گویی درک متفاوتی از سخنان پوتین داشت (خاصه آنکه پوتین نیز همانند گیتس از دنیای فعالیتهای اطلاعاتی و جاسوسی به میدان سیاست آمده است).
وزیر دفاع ایالاتمتحده در واکنش به اظهارات رئیسجمهور روسیه در حالی که میکوشید نوعی احساس نزدیکی با پوتین را به نمایش بگذارد، به زنده شدن نوستالژی جنگ سرد در خاطرش اشاره کرد و با لبخند گفت: من نیز [همانند پوتین] سابقه حضور در فعالیتهای جاسوسی را دارم و گمان میکنم صراحت بیان و رکگویی، عادت مشترک همه جاسوسان قدیمی است!
به گفته وزیر دفاع آمریکا، یک جنگ سرد کافی بوده است و اینک آمریکا و روسیه باید برای رفع مسائل دوجانبه با یکدیگر همکاری کنند. گیتس افزود، برای دیدار با استاد کهنهکار «کا.گ.ب» که همزمان با پایان دوره ریاست جمهوری بوش بازنشسته میشود، به روسیه سفر میکند.
پاتریک جی بوکانان در یادداشت خود با عنوان «آیا پوتین منظوری نداشت؟» با موردتوجه قرار دادن اظهارات اخیر ولادیمیر پوتین و منطقی برشمردن واکنش رابرت گیتس، یکی از اشتباهات تاریخی حکومت کنونی آمریکا را برانگیختن دشمنی روسیه و گریزاندن آن دانسته است و ادامه میدهد: یکی از دستاوردهای چشمگیر رونالد ریگان و بوش پدر، جلب دوستی روسیه بوده است. وی میافزاید: یکی از نیازهای ضروری آمریکا در عرصه سیاست خارجی، تدبیر به خرج دادن در زمینه ترمیم خساراتی از این دست است.
بوکانان در پاسخ به این پرسش که «آمریکا چه کرده که خصومت روسیه را برانگیخته است» مینویسد: هنگامی که جنگ سرد پایان یافت، آمریکا به عنوان یگانه ابرقدرت دوران تکقطبی در پی کسب برتری ژئوپلتیک برآمد و در این راه از روسیه هزینه کرد. سردبیر مجله «محافظهکار آمریکایی» اشتباهاتی را که آمریکا در روابطش با روسیه مرتکب شده، اینگونه دستهبندی میکند:
1- در حالی که مسکو تصور میکرد آمریکا ناتو را به سمت شرق گسترش نمیدهد، ارتش سرخ به خواست خود از اروپای شرقی خارج شد و به خانه بازگشت. اما ما (آمریکا) با سوءاستفاده از این فرصت، نهتنها پای لهستان را به ناتو باز کردیم بلکه لتونی، لیتوانی و استونی را نیز به عضویت پیمان آتلانتیک شمالی درآوردیم که تقریبا تمای اعضای پیمان ورشو را شامل میشد. این روند به مفهوم آن بود که ناتو درست روی ایوان ورودی روسیه مستقر شده است. هماکنون مراحل اجرایی طرحی در دست انجام است که بر مبنای آن اوکراین و گرجستان (در منطقه قفقاز که زادگاه استالین است) نیز به عضویت ناتو درمیآیند.
2- ایالاتمتحده با هدف دور زدن و نادیده گرفتن روسیه، برای انتقال نفت حوزه خزر به ترکیه از ایجاد خط لوله آذربایجان- گرجستان- ترکیه حمایت کرد.
3- پوتین به ما برای استفاده موقت از پایگاههای نظامی جمهوریهای سابق شوروی چراغ سبز نشان داد تا برای آزادسازی افغانستان به کار گرفته شوند، اما اکنون چنین به نظر میرسد که پا را در یک کفش کردهایم تا پایگاههای واقع در آسیای مرکزی را به محل استقرار دائم نظامیان آمریکایی تبدیل کنیم.
4- بوش اقدام به فروش سیستمهای دفاع موشکی برای نشانه رفتن دولتهایی مانند کره شمالی کرد اما اکنون همه میدانیم آمریکا درصدد آن است که در اروپای شرقی سیستمهای ضدموشک مستقر کند.
5- آمریکا توسط سازمانهایی مانند «National Endowment for Democracy» و عواملش در احزاب جمهوریخواه و دموکرات، اتاقهای فکر معاف از پرداخت مالیات و مؤسسات و بنیادهای حقوقبشر مانند «فریدام هاوس» (خانه آزادی) که هدایت آن را جیمز ولسی، رئیس سابق سیا برعهده دارد، استراتژی تغییر رژیم را در اروپای شرقی، جمهوریهای شوروی سابق و حتی روسیه پیگیری میکند.
در صربستان، اوکراین و گرجستان، انقلابهایی با پشتیبانی آمریکا برپا شد و به پیروزی رسید، اما این تجربه در بلاروس به شکست انجامید. هماکنون مسکو بدون هیچ عذر موجهی برای فعالیت آژانسهای خارجی که مخالف رژیمهای طرفدار روسیه شناخته میشوند، محدودیتهایی را وضع کرده است.
6- صربستان به جرم تلاش برای جلوگیری از جداشدن استان آشوبزده کوزوو و نیز خودداری از اجازه دادن به ناتو برای عبور از قلمروی این کشور و تصرف کوزوو، به مدت 78 روز با هدایت و رهبری آمریکا بمباران شد؛ غافل از اینکه روسیه همیشه به دولتهای ارتدوکس حوزه بالکان «دلبستگی مادرانه» داشته است.
بوکانان از این فهرست به عنوان نمونههایی از موارد نارضایتی پوتین یاد میکند و میپرسد: با این وصف، آیا پوتین از حمله کلامی به آمریکا منظوری ندارد؟
این سیاستمدار آمریکایی با غیرمنصفانه دانستن تعبیر «جو لیبرمن» که اظهارات پوتین را جنگ سرد لفظی میخواند، چند سؤال دیگر مطرح میکند: اگر امروز چین کشورهایی مانند کوبا، نیکاراگوئه و ونزوئلا را در یک پیمان نظامی گرد هم آورد و مکزیک را متقاعد کند با دور زدن ایالاتمتحده، به پکن نفت بفروشد و همزمان در امور آمریکای مرکزی و حوزه کارائیب دخالت کند تا با شکست دادن رژیمهای دوست آمریکا در انتخاب، آنها را از قدرت ساقط کند، ما چه واکنشی نشان میدهیم؟ اگر روسیه در تدارک استقرار سیستمهای ضدموشکی در گرینلند برآید، عکسالعمل واشنگتن چه خواهد بود؟
به گفته رابرت گیتس، ما یک جنگ سرد را تجربه کردهایم و نمیخواهیم باز آن را تکرار کنیم. اما عامل این نگرانی، مسکو نیست؛ زیرا روسها در مرزهای آمریکا هیچ اتحادیه نظامی بوجود نیاوردهاند و یا اقدام به ساخت پایگاه نظامی و استقرار سیستمهای موشکی در برابر و یا در حیاط خلوت ما نکردهاند. اما چرا آمریکا چنین رویهای را در پیش گرفته است؟ ایالاتمتحده قصد ندارد بر سر استونی با روسیه وارد جنگ شود. ما با ارتشی که تحت تأثیر دو نبرد فرسایشی (در افغانستان و عراق) در حال فروپاشی است، چگونه میتوانیم بجنگیم؟ آیا با بمباران مسکو و سنت پترزبورگ میخواهیم پیروز شویم؟!
ما خودمان را گول زدیم که جنگ بسیار آسان است و دموکراسی را در سراسر خاورمیانه میپراکند و در بغداد از ما استقبال میشود ... بنابراین آمریکا تعهداتی را برعهده گرفته است که به دوران جنگ سرد و پیش از آن بازمیگردد و در حال حاضر اصلاً منابع و عزم لازم برای انجام آنها را ندارد. ما در دنیای موهومی زندگی میکنیم که خودمان ساختهایم. شاید جایی در مبارزات انتخابات آینده ریاست جمهوری، کسی به میدان آید و حقیقت را به ما بنمایاند؛ دوران خوش امپراطوری آمریکا به سر آمده است.