مجلس طرح تحول را شخم می‌زند

* آقای سجادیان، یک فوریت لایحه هدفمند کردن یارانه ها در مجلس به تصویب رسید. می خواهم بدانم بررسی های صورت گرفته در کمیسیون تخصصی صنایع و معادن درباره این لایحه چه نتایجی را در پی داشته است؟
** همان طور که اشاره کردید یک فوریت لایحه هدفمند کردن یارانه ها حدود دو هفته پیش با یک رای ضعیفی به تصویب نمایندگان رسید. این لایحه 127 رای موافق داشت، یعنی اگر سه نفر رای نمی دادند کاملاً از دستور کار مجلس خارج می شد. اما به هر حال مورد تصویب نمایندگان قرار گرفته و در حال حاضر در تمام کمیسیون ها بررسی می شود. کمیسیون اصلی با عنوان کمیسیون ویژه طرح تحول به ریاست آقای فرهنگی نماینده مردم تبریز متولی بررسی این طرح است اما کمیسیون های دیگر به عنوان کمیسیون فرعی نیز قرار است نظرشان را درباره این طرح اعلام کنند.به اعتقاد کمیسیون صنایع و معادن کلیات طرح بسیار خوب و حرکت مثبتی است چرا که در هیچ جای دنیا این اندازه یارانه پرداخت نمی شود. اینکه یارانه ها نظام مند شود خوب است اما براساس چه سازوکاری؟ چگونه دولت می خواهد این طرح را به اجرا برساند و عدالت را رعایت کند تا شکاف بین طبقات مختلف مردم ایجاد نشود. ما نگران عواقب این طرح هستیم. دولت اصرار دارد این طرح قبل از تقدیم لایحه بودجه 88 به تصویب نمایندگان برسد اما ما گفته ایم عجله یی نداریم. شما اول بودجه را بدهید، سر فرصت این طرح را بررسی خواهیم کرد. نمی دانم دولت چه اصراری دارد که این طرح از 1/1/88 به اجرا برسد.
* یعنی دولت قصد داشت بودجه 88 را براساس طرح تحول بنویسد؟
** دقیقاً. دولت می خواست مجلس را تحت فشار قرار دهد تا ما طرح تحول را تصویب کنیم و آنگاه بودجه را بیاورد. یعنی به این صورت می خواست یک چک سفید امضا از نمایندگان بگیرد، اما این طرح را نباید با عجله بررسی کرد، بلکه نیاز به حوصله زیادی دارد چرا که مثلاً در بخش صنعت مرکز پژوهش ها گزارش تکان دهنده یی داده که همه ما را نگران کرده است.
* مگر در گزارش مرکز پژوهش ها به چه نکاتی اشاره شده؟
** ببینید دولت برای هدفمند کردن یارانه چند سناریو ارائه داده است، به عنوان مثال نفت را در این لایحه با دو قیمت 35 و 40 دلار محاسبه و پیش بینی کرده از محل حذف یارانه ها 40 هزار میلیارد تومان درآمد برایش ایجاد شود یعنی دولت می خواهد وارد حذف یارانه ها شود.براساس آماری که خود دولت ارائه داده (ترازنامه انرژی سال 85) سهم بخش حمل ونقل از انرژی 7/42 درصد، بخش خانگی 7/25 درصد، صنعت 16 درصد، کشاورزی 3/7 درصد، بخش عمومی 2/5 درصد و تجاری سه درصد است. پس شما می بینید در بخش صنعت مثل بخش های دیگر از یارانه انرژی زیاد استفاده نمی کند. یا مثلاً در بخش حمل و نقل در حال حاضر گازوئیل 5/16 تومان به ازای هر لیتر است، حال اگر کل این یارانه حذف شود هر لیتر گازوئیل به 270 تومان خواهد رسید. ما نگرانیم که این جهش یکباره قیمت ها چقدر تورم واقعی و روانی ایجاد خواهد کرد چرا که قرار است این پول از مردم گرفته شود.
* دولت این 40 هزار میلیارد تومان درآمدی که از اجرای طرح تحول دارد را چگونه هزینه خواهد کرد؟
** آنچنان که دولت در گزارشش اعلام کرده 15 درصد این درآمد برای جبران آثار حذف یارانه انرژی در بخش های صنعت، معدن و کشاورزی است. این 15 درصد معادل شش هزار میلیارد تومان است. اختلاف مرکز پژوهش ها با دولت از همین ارقام شروع می شود. دولت مدعی است خسارت بخش صنعت و کشاورزی چیزی حدود شش هزار میلیارد تومان است اما مرکز پژوهش ها عنوان کرده این خسارت بسیار بیشتر است، شاید مثلاً سه یا چهار برابر این رقم باشد. گزارش مرکز پژوهش ها 180 درجه با گزارش دولت درباره آثار طرح تحول بر بخش صنعت فرق می کند. ما در کمیسیون صنایع و معادن مانده ایم دم خروس را باور کنیم یا قسم حضرت عباس را. مرکز پژوهش ها یک چیز می گوید، دولت چیز دیگری. گزارش هایشان هم عکس یکدیگر است. شما خودتان را بگذارید جای نمایندگان. در این شرایط چه می کنید.دولت می خواهد 60درصد این 40 هزار میلیارد تومان را به دست مردم بدهد حالایا به صورت نقدی یا غیر نقدی یا از طریق واگذاری سهام. یک بخش دیگر این پول را هم می خواهد بدهد به نظام جامع تامین اجتماعی. 25 درصد می ماند که دولت می خواهد برای فاصله گرفتن از نفت صرف هزینه های جاری و عمرانی خود کند.دولت آن 15 درصد را برای جبران خسارت های حمل و نقل، صنعت، کشاورزی، بهینه سازی مصرف انرژی، تولید، خدمات، ساختمان و... گذاشته است، آیا می شود با این 15 درصد خسارت همه این موارد را جبران کرد؟
* به نظر شما می شود؟
** اجازه بدهید به جای پاسخ، نظر اعضای اتاق بازرگانی را در این رابطه به شما بدهم. چند روز پیش که اعضای اتاق را دعوت کرده بودیم تا نظرشان را در رابطه با طرح تحول در کمیسیون صنایع و معادن اعلام کنند آنها معتقد بودند دولت باید آن 60 درصدی که می خواهد نقدی به مردم بدهد را به صنایع بدهد و آن 15 درصد صنایع را بدهد به مردم. کاملاً مشخص است با این 15 درصد در شرایط فعلی کشور نمی توان کاری کرد. تازه این 15 درصد فقط مختص صنعت هم نیست. پس ببینید این طرح وقت بیشتری نیاز دارد. همان طور که گفتم دولت اصرار داشت لایحه را قبل از بودجه به تصویب برسانیم اما نمایندگان زیر بار نرفتند. نیاز است در فضای کارشناسی بیشتری این طرح مورد بررسی قرار گیرد تا هم دستگاه های دولتی با مستندات بیشتر از آن دفاع کنند و هم بخش خصوصی نظرش را بدهد. نباید اصل 44 را در این طرح فراموش کنیم. نباید نظر بخش خصوصی را نادیده بگیریم.
* این گونه که می گویید مجلس لایحه را شخم خواهد زد.
** بله، تمامی این ارقامی را که دولت داده است تغییر می دهیم. البته یادتان باشد اگر این اعداد تغییر کند دیگر شاید نتوان اسم این طرح را گذاشت طرح تحول اقتصادی، لایحه هدفمند کردن یارانه ها 14 ماده دارد که هر کدام از مواد نیازی جدی به اصلاح دارند. مطمئناً همین لایحه تصویب نخواهد داشت و قطعاً بالای 50 درصد تغییر خواهد کرد. در این لایحه برای نمایندگان نوع نگارش مطرح نیست، مهم درصدهای عنوان شده است که باید تغییر کند.
*  اگر شما به عنوان نمایندگان مردم با پرداخت یارانه ها مخالفت کنید یا اعداد این لایحه را تغییر دهید ممکن است دولت از این موضوع علیه مجلس استفاده کرده و بگوید مجلس نمی گذارد به شما پول بدهیم. جواب موکلان تان را چگونه خواهید داد؟
** مردم متاسفانه نمی دانند چه اتفاقی در حال رخ دادن است. آنها فقط پول می خواهند، اتفاقاً یک راننده تاکسی چند روز پیش از من می پرسید پس دولت کی می خواهد حقوق بدهد؟ وظیفه ما نمایندگان این است که اجازه ندهیم از مردم سوءاستفاده شود بلکه باید همه بخش ها را با هم ببینیم و کار پخته یی را انجام دهیم.
* کار پخته یعنی اینکه این طرح باید برای چند سال آینده به اجرا برسد. شما چند سال را پیشنهاد داده اید؟
** نظر شخصی ام این است که لایحه هدفمند کردن باید در عرض سه تا پنج سال اجرا شود یعنی یارانه ها را باید به صورت پلکانی در قالب برنامه یی پنج ساله حذف کرد.
* چرا پیشنهاد نمی دهید دولت این طرح را در قالب برنامه پنجم توسعه ببیند؟
** نمی شود گفت ببرید در قالب برنامه پنجم. به نظر من دولت برای شش ماه آزمایشی این کار را انجام دهد آنگاه یک تصمیم دائمی بگیرد.
* گزارشی که مرکز پژوهش ها ارائه داده اثر طرح تحول را بر هزینه تمام شده صنعت چگونه محاسبه کرده است؟
** آنچه در گزارش مرکز پژوهش ها آمده نشان می دهد با احتساب نفت 35 دلاری در سیمان 148 درصد، در آلومینیوم 65 درصد، فولاد 33 درصد، نساجی 19 درصد، پتروشیمی 15 درصد و مس 10 درصد افزایش هزینه تولید خواهیم داشت. میانگین کل این افزایش هزینه ها 40 درصد است که مرکز پژوهش ها به آن اشاره کرده است. به هرحال ما نمایندگان قسم خورده ایم که از حقوق مردم دفاع کنیم. به هیچ وجه نگاه سیاسی روی این لایحه نداریم. دولت می خواهد یک جراحی اساسی روی اقتصاد کشور انجام دهد که در کل قابل تقدیر است. ما به روش کار انتقاد داریم، نه کل طرح. به این نکته توجه داشته باشید که من نماینده یک منطقه محروم هستم. اگر این یارانه ها هدفمند شود این من هستم که باید جواب مردم را بدهم.