رئیس جمهور روسیه در مراسم تقدیم استوارنامه سفرا، خطاب به سفیر جدید مولداوى در مسکو گفت: امروز این روابط، روح اعتماد و دوستى را که طى دهها سال روابط همه جانبه بین روسیه و مولداوى وجود داشته است، منعکس نمى کند.
سخنان رئیس جمهور روسیه تقریباً نشان دهنده چهره واقعى روابط میان مولداوى و روسیه بود. همانطور که پوتین از بهبود روابط دوکشور در آینده نزدیک اظهار ناامیدى کرد، حوادثى به وقوع پیوست که تأییدکننده صحت گفته هاى وى بود. با وضع قوانین جدید گمرکى علیه جمهورى به رسمیت شناخته نشده «پرید نیستروویه» (Pridnestrovie) که با تبانى مولداوى و اوکراین صورت گرفت، روابط موسکو و کیشینف (پایتخت مولداوى) رو به وخامت گذاشت. این قوانین جدید سبب شد پریدنیسترویه (Pridnestrovie) دهها میلیون دلار زیان کند. این عمل مولداوى بحران روابطش با مسکو را که از سال2003 تاکنون ادامه داشته است، به جنگى آشکار تبدیل کرده است. جنگى که در آن از هر اهرمى براى فشار به طرف مقابل استفاده مى شود. روسیه تا چندى پیش موضعى وساطت جویانه داشت ولى اکنون این موضوع خود را کنار گذاشته و به خاطر منافع ژئوپولیتیکى که در پریدنیستروویه دارد، قاطعانه از این متحد خود حمایت مى کند.
در واقع مسکو مجموعه اى از تدابیر لازم جهت پشتیبانى از پریدنیستروویه و وادار کردن مولداوى به کاهش فشار بر آن تهیه کرده است و براى اعمال این مجموعه تدابیر، از ساختارهاى قدرتى و سازمانهاى مالى و اقتصادى استفاده مى کند. در این راستا فدراسیون روسیه از سفر «ولادیمیروارونین»، رئیس جمهور مولداوى به مسکو ممانعت کرد. «نیکلاى ریابوف»، سفیر روسیه در مولداوى نیز به صداقت گفت: تا هنگامى که محاصره پریدنیستروویه ادامه دارد، امکان هیچ مذاکره اى نیست.
پیروزى از مدل کوزوو در جهت به رسمیت شناختن جمهوریهاى خود خوانده نیز از دیگر ابزار سیاسى روسیه در این راه است. دولت تیراسپول (پایتخت جمهورى خودخوانده پریدنیستروویه) که مدتهاسته از لزوم برگزارى همه پرسى جهت تعیین سرنوشت پریدنیستروویه» صحبت مى کند، نیز این ایده را با راهنمایى مسکو انتخاب کرده است.
گذشته از این روسیه از پریدنیستروویه حمایت دیپلماتیک مى کند. در این راستا «سرگئى لاوروف»، وزیر خارجه روسیه 14مارس در ارتباط با اعمال قوانین جدید گمرکى علیه پریدنیستروویه اعلام کرد «تصمیم گیرى باید گروهى باشد وهمه باید با هم چاره اى براى خروج از مشکل بیندیشند. البته در صورتى که همه شرکت کنندگان در مذاکرات، به حفظ مکانیزم هایى که تا امروز شرایط صلح در منطقه را تأمین مى کردند، علاقه مند باشند. به عبارت دیگر روسیه مى کوشد حل مسأله به قالب پیشین خود یعنى مذاکرات صلح پشت میز نه در مرزها، بازگردد.
پریدنیستروویه از حمایت نظامى و امنیتى ارتش روسیه نیز برخوردار است. هم اکنون نیروهاى نظامى روسیه در این منطقه مستقر هستند و استقرار آنها نیز براساس توافق دولت مولداوى و جمهورى خودخوانده پریدنیستروویه جنبه قانونى پیدا کرده است. «سرگئى ایوانف» وزیر دفاع روسیه نیز اعلام کرده است؛ این کشور تا زمانى که در انبارهاى پریدنیستروویه مهمات و تسلیحات وجود داشته باشد، نیروهاى خود را از منطقه درگیرى در پریدنیستروویه بیرون نخواهد برد. ایوانف توضیح داد: «در حال حاضر نیروهاى حافظ صلح روسیه در کنار دیگر نیروهاى پاسدار صلح، سرگرم حفاظت از انبارهاى مهمات و تسلیحات هستند.»
ایوانف در مورد زمزمه هایى مبنى بر خروج نیروهاى پاسدار صلح روسیه از پریدنیستروویه نیز گفت: « نیروهاى روسیه براساس توافق دو دولت مولداوى و جمهورى خودخوانده پریدنیستروویه در این جمهورى مستقرند وى با این گفته خود در واقع حضور نیروهاى روسى در پریدنیستروویه را قانونى به شمار آورد. همچنین وزیر دفاع روسیه با استناد به اعلامیه هاى اخیر دولت مولداوى اعلام کرد «دولت مولداوى سیاستى در پى گرفته است که منجر به تخریب روابط روسیه و مولداوى مى شود.» با این اوصاف از گفته هاى ایوانف چنین برمى آید که نیروهاى روسیه فعلاً خروج از پریدنیستروویه را ندارند و از دیدگاه مسکو حضور نیروهاى پاسدار صلح روسیه سبب خواهد شد در منطقه میان مولداوى و پریدنیستروویه برخورد نظامى صورت نگیرد. همچنین مولداوى با وجود نیروهاى روسیه درخاک پریدنیستروویه، هرگز توان مقابله نظامى و ایجاد درگیرى نظامى با پریدنیستروویه را نخواهد داشت. در ابعاد اقتصادى نیز همان گونه که پیشتر گفته شد، روسیه از متحد خود پریدنیستروویه پشتیبانى خواهدکرد.
در این زمینه وزارت حوادث غیرمترقبه روسیه اعلام کرد جهت کمک به پریدنیستروویه230 تن مواد غذایى و دارو به این منطقه خواهد فرستاد. قرار است این کمک ها به تیراسپول، پایتخت پریدنیستروویه فرستاده شود. همچنین پیش بینى مى شود روسیه به طور قطع با درخواست پریدنیستروویه از مسکو جهت کمک ماهیانه 50میلیون دلارى به این جمهورى خود خوانده موافقت کند. پرید نیستروویه این کمک ماهیانه 50 میلیون دلارى را جهت جبران ضرر اقتصادى وارد شده از اعمال قانون جدید گمرکى اوکراین و مولداوى از روسیه درخواست کرده است. افزون بر آن مسکو در حال بررسى بخشش کامل بدهى 700میلیون دلارى پریدنیستروویه است.
روسیه در جهت فشار اقتصادى گزینه هاى مناسبى در اختیار دارد که در این میان گاز بهترین ابزار مسکو در جهت ایجاد فشار بر کشورهاى ناهمسو با خود است. مدت قرارداد پیش فروش گاز به مولداوى که طبق آن بهاى هر هزار مترمکعب 110 دلار بود، در ماه آوریل سال 2006 به پایان مى رسد و قیمت جدیدى که گاز پروم اعلام کرده 160 دلار است. گاز پروم با پیشنهاد قیمت 160 دلار براى هر هزار متر مکعب گاز در حقیقت، دولت غربگراى مولداوى را به شدت تحت فشار گذارده است.
در مقابل این عمل، ولادیمیر وارونین، رئیس جمهور مولداوى اظهار داشت: «امسال اقتصاد مولداوى در حدود 6/8 درصد رشد داشته ، طورى که ممکن است قیمت هاى جدید سبب تنزل رشد اقتصادى مولداوى و کاهش رفاه مردم شود. ما باید قسمت عمده بودجه را به پرداخت هاى گاز پروم اختصاص دهیم. وى یادآور شد؛ قیمت قبلى براى مولداوى80 دلار به ازاى هر هزار مترمکعب بوده است که بالاترین قیمت در بین کشورهاى مشترک المنافع به شمار مى رفت، یعنى همان قیمتى که براى کشورهاى بالتیک ، اعضاى ناتو و اتحادیه اروپا صادر مى شد».
البته وى در ادامه گفت: «حداقل از آن لیستى که «گاز پروم» (کمپانى گاز روسیه) اعلام کرده نتایج سیاسى مشخصى گرفته نمى شود. براى مثال جمهورى آذربایجان به عنوان یک عضو گروه «گوام» (گروه کشورهایى که علیه نفوذ و تأثیر روسیه در منطقه متحد شده اند، شامل:گرجستان، اوکراین، جمهورى آذربایجان و مولداوى) ، نسبت به ارمنستان که یک متحد نظامى روسیه به شمار مى آید و عضو سازمان معاهده امنیت مشارکتى است، بهاى کمترى براى گاز مى پردازد». گرچه روسیه همواره به کشورهایى که آنها را متحد خود به شمار مى آورد، گاز ارزان قیمت مى فروشد و این حق را براى خود قائل است که به کشورهایى که از نظر مسکو دوست قلمداد نمى شوند، گاز ارزان قیمت ارائه ندهد. از این گذشته براى حمایت از پرید نیستروویه و وادار کردن مولداوى به عقب نشینى ، به غیر از بهره گیرى از اهرم گاز راه هاى اقتصادى دیگرى نیز وجود دارد. از جمله مسکو مى تواند از تشدید کنترل بر ورود واقامت کارگران فصلى مولداویایى در فدراسیون روسیه و حتى بلوکه کردن حواله هاى بانکى آنها به کشورشان استفاده کند.
در پایان باید به این نکته توجه کرد که روسها مى گویند حمایت مسکو از پریدنیستروویه واعمال فشار بر مولداوى به دلیل حمایت از رژیم تک محور «ایگور اسمیرنوف» نیست.مقامات کرملین آنگونه وانمود مى کنند که علاقه اى به حمایت از رژیم اسمیرنوف ندارند و اعلام مى کنند، سیاست خارجى روسیه از منطق رژیمى پرهیز مى کند. اهمیت اصلى پریدنیستروویه براى روسیه، منافع ژئوپولیتیک آن است که پیشتر به آن اشاره شد. در این مورد مى توان به جمعیت روس ساکن در پرید نیستروویه که در اکثریت هستند اشاره کرد. روسها مى گویند به خاطر این موارد دولت «ایگور اسمیرنوف »فقط تابع جامعه اى است که در آن قرار گرفته و حقیقت امر نیز این است که براى روسیه ماهیت رژیم ها مهم نیست بلکه مهم آن است که رژیم موجود تا چه حد نفوذ و قدرت روسیه را بپذیرد و هماهنگ با سیاست هاى آن عمل کند.