شناسایی عوامل فرصتسوز در بررسی آسیبشناسانه مجلس در گفتگوی یالثارات با نمایندگان
*یالثارات: نقاط قوت مجلس هفتم نسبت به مجالس گذشته در طول[ 28ساله ] انقلاب اسلامی چه بوده است؟
**میرتاجالدینی: یکی از نقاط قوت، استقلال و استحکام فکری مجلس است. همچنین پافشاری بر روی اصول و عمل کردن بر اساس اصول انقلاب اسلامی از معیارهای اصلی مجلس بوده است. البته این به معنی عملکرد همه نمایندگان نیست بلکه این بیان مخصوص عموم نمایندگان است و اکثریت مجلس چنین رفتاری را از خود نشان دادهاند. رفتار اصولگرایی چه در رابطه با دولت آقای خاتمی و چه در رابطه با دولت آقای احمدینژاد که همسو و همجهت هستند از دیگر شاخصهای مجلس هفتم است. ما در بررسی کابینه جدید دیدیم که برخی از چهرههای شاخص اصولگرایی، هم در موافقت صحبت کردند و هم در مخالفت. در بحث بودجه هم همین را شاهد بودیم که هم موافقین و هم مخالفین از چهرههای اصولگرا بودند.
بنابراین حتی نوبت به جریان اقلیت در مجلس هم نرسید که زحمت اظهار نظر داشته باشند؛ چرا که خود جریان اصولگرا بحثها را به صورت جامع چه در موافقت و چه در مخالفت طرح کردند. لذا یکی از نقاط برجسته مجلس همان استقلال نظر و پافشاری بر اصول و مبانی است.
* یالثارات: یکی از شعارهای مجلس هفتم، رسیدگی به مشکلات اصلی و اساسی مردم بوده است. آیا پس از دو سال مجلس هفتم توانسته این مطالبات را برآورده نماید؟
**میرتاجالدینی: مطالبات مردم با توجه به اقشار محروم جامعه به طور جدی در همه طرحها و لوایح مورد توجه است و همه نمایندگان به آن توجه دارند؛ مثلا هر طرح یا لایحهای که در رابطه با اقشار محروم جامعه بوده- مانند طرحهایی در رابطه با کشاورزان، روستاییان، بازنشستگان، معلمان- با سرعت و دقت در مجلس بررسی شده و اکثرا رای آورده است. اما اینکه آیا مجلس توانست به صورت زیربنایی و اساسی راهکارهای جدی را پیش بینی و طراحی کند و به مقامات اجرایی محول کند، بایستی گفت که در برخی جاها موفق بوده و در برخی جاها هنوز به ثمر ننشسته است. مثلا مجلس درباره تثبیت قیمتها در سال اول گامی برداشت و این راه در سال دوم ادامه یافت به خاطر آنکه دولت هم در سال 85 با این نظر موافق بود. بحث منطقی کردن نرخ سود تسهیلات از اقدامات خوب مجلس بود که خوشبختانه دولت آقای دکتر احمدینژاد هم خود معتقد به این قضیه است و به آن عمل کرده است. قهراً کارهایی هم هست که بایستی در طول دو سال آینده انجام داد. برخی از طرحها و لوایح اولویتبندی شده است از جمله بحث عدم دخالت دستگاههای دولتی در معاملات دولتی، بحث مبارزه با مفاسد اقتصادی و ... که در دستور کار نمایندگان است، بحث هدفمند کردن یارانهها و ... هم در همین زمینه است. بحث نظام هماهنگ پرداخت حقوق کارمندان و کارکنان دولت هم از دیگر بحثهایی است که متاسفانه هنوز به نتیجه نرسیده است. این بدان معناست که هنوز در حال بررسی و کار کارشناسی است و علیرغم آنکه اولین مصوبه مجلس در دولت قبلی بوده، منتها به دلیل آنکه یک سال طول کشید تا دولت لایحه را به مجلس آورد و پس از تقدیم لایحه بررسیها نشان داد که کار بسیار پیچیده و گستردهای است که اگر بدون کار کارشناسی جامع ارائه شود ممکن است مشکلات عدیدهای ایجاد کند. لذا کمیتهبندی شده است و ممکن است در ماههای آینده این مطلب به شکل مناسب در صحن علنی مجلس شورای اسلامی مطرح شود.
* یالثارات: یکی از وظایف عمده مجلس نظارت بر عملکرد دستگاههای مختلف است. به نظر میرسد که مجلس هفتم علیرغم هماهنگی که در این زمینه داشت و عزم جزمی که در ابتدا برای این امر داشت، به موانعی برخورد کرده است. موانع پیش روی مجلس در بحث نظارت کجاست؟ چرا علیرغم شعار نمایندگان همچنان ریخت و پاشها و مفاسد وجود دارد و مجلس هفتم هم کمتر توانسته است نظارت خود را اعمال نماید؟
**میرتاجالدینی: یکی از کارهای اساسی مجلس نظارت است و این هم در چارچوب تذکر، سوال و تحقیق و تفحص و یا استیضاح مطرح میشود. از طریق جلسات مشترک هم البته میشود این نظارت را اعمال کرد. البته من مدعی نیستم که این کارها به طور کامل صورت گرفته است اما معتقدم که مجلس هفتم در امر نظارت از سال اول به طور جدی وارد شد. این بحث امری تبعی و فرعی نبود، امری جدی بوده و هست. البته همه جا به نتیجه نرسیده و در بعضی جاها نتیجه حاصل شده است. در دولت آقای خاتمی بحث استیضاح وزیر راه و ترابری انجام شد که در مجلس با قدرت و با صد و هشتاد رای موافق به استیضاح به پایان رسید. در ادامه قرار بود نسبت به برخی دیگر از وزارتخانهها هم این کارها انجام شود اما با توجه به آنکه در ماههای پایانی دولت قبل بود مصلحت نبود. در دولت جدید هم به خاطر آنکه دولت تازه کار خود را شروع کرده است بحث استیضاح بحثی زودرس است که بعضی مطرح میکنند. اما سوال و تذکر و ... بایستی جدی باشد. متاسفانه بعضی از این امر رنجیده خاطر میشوند، اما مجلس بایستی از ابزار نظارت خود بهره بگیرد. بیش از ده مورد تحقیق و تفحص در مجلس به تصویب رسیده است که بعضی از آنها به نتیجه رسیده و بعضی در ماههای آینده به نتیجه خواهد رسید. مثلا در کمیسیون فرهنگی سه تحقیق و تفحص از وزارت ارشاد، سازمان ملی جوانان و مرکز مشارکت امور زنان بررسی شده است لیکن بعضی از مشکلات هم مانع میشود که به سرعت به نتیجه برسد.
* یالثارات: به نظر میرسد که مجلس در طول سال اول عمر خود بسیار فعالتر، پرجنب و جوشتر و آرمانیتر و ارزشیتر بود چه مشکلاتی مانع شده است تا مجلس هفتم از رونق قبلی فاصله بگیرد؟
** میرتاجالدینی: زمان و شرایط مانع برخی امور میشود. برخی مصلحت سنجیها و اقتضائات باعث میشود که مجلس آنچنان که باید نباشد.
* یالثارات: مگر تمامی نظارتها به استیضاح ختم میشود؟
**میرتاجالدینی: البته قبول دارم که نظارت منحصر به استیضاح نیست، اما بایستی گفت که برخی مدعی هستند که نمیبایست بدین زودی وارد شد. به صورت کلی بایستی گفت که گاهی مصلحت سنجیها و گاهی عدم وقت کافی نمایندگان باعث میشود که نظارت حقیقی رخ ندهد. در عین حال بایستی گفت که جریان اصلی اصولگرا در مجلس در موارد نیاز به رسالت خود به صورت جدی عمل میکند. ممکن است که آهنگ کندتر باشد اما رسالت خود را از طرق دیگر پیگیری میکند. مجلس علیرغم آنکه با دولت همسو است کار نظارتی خود را ترک نکرده است.
* یالثارات: شما به عنوان یک نماینده مجلس هفتم یک انتقاد از مجلس هفتم مطرح کنید...
**میرتاجالدینی: من قبلا هم گفتهام، آهنگ حرکتی ما بایستی به سمت اصولگرایی ناب به پیش برود. اصولگرایی ناب بدین معناست که علاوه بر 4 اصل اسلام، انقلاب، نظام اسلامی و امام و رهبری بایستی اصل دیگری اضافه شود و آن اصل عمل و رفتار اصولگرایانه منبعث از اصول چهارگانه است. انتقاد من آن است که گاهی در میان برخی نمایندگان که خود را اصولگرا مینامند رفتار اصولگرایی را شاهد نیستیم. رفتار اصولگرایی بایستی در همه زمینهها، تصمیمگیریهای سیاسی، رفتارهای فردی، برخوردها، خودداری از استفاده از رانتها و ... مشاهده شود. نمود این رفتار اصولگرایانه در برخی اصولگرایان مجلس دیده نمیشود و این نقدی است که ما به مجلس هفتم داریم.
* یالثارات: اولویتهای سال سوم کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی برای ساماندهی به امور فرهنگی جامعه و نظارت بر عملکرد دستگاههای فرهنگی چیست؟
**میرتاجالدینی: بعضی از طرحهای ما هنوز به مرحله نهایی نرسیده است؛ همچون طرح ساماندهی مد و لباس. بحث گسترش فرهنگ عفاف و حجاب و ارتقاء آن در جامعه از اولویتهای دیگر کمیسیون فرهنگی است. یکی دیگر از اولویتها بحث سازماندهی نهادهای تبلیغی است که مقدمات کار آماده است و در جلسات کمیسیون هم مطرح شده و در هفتههای آینده در دستور کار قرار خواهد گرفت. این البته کار سنگینی است که آن را ادامه خواهیم داد.
* یالثارات: نقاط قوت مجلس هفتم و وجه ممیزه این مجلس با مجالس سالهای قبل چیست؟
**استکی: من فکر میکنم نقطه قوت مجلس هفتم آن است که فارغ از دستهبندیها و جناحبندیهای موسوم در میان جناحهای سیاسی به نقد و بررسی عملکرد مجریان پرداخته و از آن طرف هم واقعاً بدون آنکه موردی به صورت سیاسی مطرح باشد مشکلات موجود در جامعه را در نظر دارد و سعی دارد که در جهت رفع این مشکلات گام بردارد. با تصویب طرحها و لوایح و یا پیگیری مسایل و اجرای قانونها، انجام تحقیق و تفحصهای مختلف و نهایتاً نظارت دقیق بر اجرای قوانین این راه را پی گرفته است.
بنده فکر میکنم که میتوان این را به عنوان نقطه بارز و روشن مجلس نام برد بدین صورت که هم در تصویب بودجه و هم رای اعتماد به وزرا به صورت خاص مدنظر بوده است و در این موضوع خوب عمل کرده است.
*یالثارات: فکر میکنید که مجلس توانسته است آن مطلوب و خواستهها و نیازهای مردم را برآورده نماید؟ آیا آن مشکلات و موانع را توانسته از سر راه مردم بردارد. اگر جواب منفی است، مشکلاتی که بر سر راه مجلس بوده است چیست؟
** استکی: هدف این بوده که رفع مشکلات مردم در دستور کار هر روز مجلس قرار بگیرد که این موضوع انجام شده است.
البته مساله بدین صورت نیست که با چند سال بشود کل مسایل و مشکلات را حل کرد ولی اصل آن است که ما جهتگیری به سمت حل مشکلات داشته باشیم که این، مورد قبول و تاکید مجلس است. قوانینی که تا به حال تصویب شده، موضوعاتی که در بودجه مورد توجه قرار گرفته و ...، در جهت رفع مشکلات مطرح شده در جامعه است و امیدواریم که قدمهای موثرتری در این زمینه برداشته شود. البته نمیشود مدعی شد که همه مشکلات در یک دوره مجلس حل خواهد شد.
*یالثارات: آیا مجلس هفتم از شروع سال دوم تاکنون فعالیتهایش افول نداشته است؟ در سال اول مجلس میدیدیم که در سطح کمیسیونها و صحن مجلس ارائه طرحها و ... همچنین پیگیری شعار عدالتخواهی، مبارزه با فقر، فساد و تبعیض و ساده زیستی نمایندگان، شاخص گونهتر عمل میکردند. به نظر میرسد که این فعالیتها در سال دوم کاهش یافته و به نوعی مجلس دچار روزمرگی شده است، نظر شما چیست؟
**استکی: من فکر نمیکنم چنین باشد. به نظر من چندان فرقی وجود ندارد و سعی بر این است که در همان جهت به پیش برود ممکن است که بعضی مواردی که توسط برخی همکاران مطرح میشود و به صورت شاخص مطرح میشود در برداشت مردم تأثیر بگذارد اما از نظر من یک سال اول اتفاقاً باعث تجربه بیشتر برای برخی نمایندگان شد و در نهایت در سال دوم با پختگی بیشتری در تصویب قوانین و پیگیریها و بررسیهای کارشناسی کمیسیونها و یا جلسات وابسته، به بررسیها وارد شده و برای رایگیریها و تصویب قوانین صحن علنی، فعالتر وارد شدهاند.
*یالثارات: کمیسیون صنایع و معادن یکی از کمیسیونهای تخصصی اقتصادی مجلس است. اولویت این کمیسیون برای شروع سال سوم حرکت خود و رفع نیازهای مردم چیست؟
**استکی: رفع مشکلات اقتصادی اولویت اول ماست البته این اولویت از سوی دولت هم اعلام شده است. ما اعتقاد داریم که اگر این مشکل به عنوان امالمشکلات حل شود و قدمهای موثر برای حل آن برداشته شود بسیاری از مشکلات دیگر فرهنگی و اجتماعی هم در پی آن کاهش مییابد.
ما به شدت دنبال آن هستیم که قوانین و برنامههای ضد اشتغال را دوباره مرور کنیم و در قالب بودجه و یا طرحهای مختلف از جمله طرح رفع موانع و سرمایهگذاری این مسایل را به پیش ببریم. البته این در دستور کمیسیون است که امیدواریم با جلساتی که با وزرا و کارشناسان داریم و تصویب موضوعاتی که مربوط به ما میشود قدمهای موثری را برداریم. اگر اشتغال به وجود آید و درصد بیکاری آرام آرام پایین بیاید، بسیاری از مشکلات کم خواهد شد و امیدوار خواهیم شد که مردم با فراغ بال به دنبال کارهای دیگر بروند.
*یالثارات: شما یکی از اعضای کمیسیون فراکسیون اکثریت اصولگرا در مجلس هفتم هستید. یک انتقاد از مجلس هفتم با اکثریت اصولگرا انجام دهید.
**استکی: پرداختن به برخی مسایل فرعی که توسط برخی نمایندگان صورت میگیرد باعث میشود که توجه به مسایل اصلیتر کمتر شود. به نظر میآید که در عملکرد برخی نمایندگان افراط و تفریط وجود دارد همچنین در بررسی عملکرد مسوولان هم ممکن است افراط و تفریط صورت گیرد. یکی از ضعفها این است که پیگیریهایی که وظیفه مجلس است و بایستی بر اساس آن نظارت لازم صورت گیرد ابراز لازم را ندارد. تذکرات و سوالاتی که از وزرای مختلف صورت گیرد متاسفانه ممکن است پس از یکسال، نوبت به او برسد که دیگر کار از کار گذشته است و همین اطمینان خاطر، برای برخی از مجریان باعث شده که علیرغم تذکرات، برخی جدی نگیرند، نیاز به بازنگری در آییننامه مجلس به شدت احساس میشود.
* یالثارات: بحث اصلاح آییننامه داخلی بالاخره به کجا کشید؟
** استکی: الحمدلله کمیسیونی مربوط به این قضیه تشکیل شده است که روی آن به طور متمرکز کار میکند که اگر این مساله حل شود نظارت مجلس که شاید خیلی مطرح نباشد و اگر وزیری خواست تذکر را جدی میگیرد و اگر وزیری نخواست عمل نمیکند و در اجرای آن تاخیر میاندازد، به صورت جدیتر پیگیری میشود و نهایتاً بعد نظارتی مجلس تصحیح میشود. سیستم مجلس به طور کلی در این مورد نقص دارد.
*یالثارات: یکی از طرحهای نمایندگان مجلس هفتم آن بود که به مردم وعده دادند، طرح حفظ منزلت نمایندگان مجلس را پیگیری کنند؛ معالاسف پس از دو سال این طرح در صحن مجلس مطرح نشده است. چرا؟
**استکی: تا آنجا که بنده مطلع هستم این طرح در دستور کار برخی کمیسونهاست. اما در پیشنویسهای آن بعضی افراط و تفریطها وجود دارد که متاسفانه لازم است از آن اجتناب شود و آنچنان که درست است به آن پرداخته شود، نه بر مبنای تبلیغات یا بزرگنماییهایی که به آن دامن زده میشود. به زودی این موضوع در دستور کار مجلس قرار میگیرد. البته پیشنهادی از سوی رئیس محترم مجلس شورای اسلامی مطرح است که در بعضی از طرحها برخی اختیارات به کمیسیونها داده شود که بتوانند طرح را به صورت آزمایش طبق ماده 85 آییننامه داخلی مجلس به تصویب برسانند و آن را به صورت آزمایشی اجرا کنند و به صحن مجلس نیاید تا گرفتار معطلیهای پش نوبت بودن را نداشته باشد؛ از جمله این طرحها همین طرح صیانت از جایگاه نمایندگان است. در هفتههای بعد احتمالاً اختیار به برخی کمیسیونهای تخصصی داده خواهد شد که تفکیک طرحهای عقب افتاده بدین صورت روشن خواهد شد.
* یالثارات: نقاط قوت مجلس هفتم چیست؟
**جهانگیرزاده: شرایط شکلگیری مجلس هفتم متفاوت از مجالس گذشته بوده است. بعد از حرکتهای افراطی مجلس ششم که در رابطه با نهادهای اساسی و بنیادی نظام صورت گرفت و اتفاقات و حوادثی که موجب آزار اقشار وسیعی به عنوان نیروهای طرفدار انقلاب و اسلام صورت گرفت، مجلس هفتم در این شرایط در هنگامی که بخش قابل توجهی از نمایندگان مجلس ششم استعفا داده و بحث خروج از حاکمیت توسط بخش قابل ملاحظهای از نیروهای سیاسی و اجرایی دولت هشتم و مجلس ششم در حال پیگیری بود، مجلس هفتم در آن فضای کاملا ً آلوده سیاسی با مجموعهای از انتظارات و مطالبات تشکیل شد.
من معتقدم که مجلس هفتم در تصحیح رویه و رویکرد به آنچه که به عنوان نگاه یا حرکت سیاسی افراطی نامیده میشد موفق بود. روزهای آخرین مجلس ششم روزهایی بود که مردم با نگرانی و اضطراب حوادث مربوط به مجلس را پیگیری میکردند. در شرایط فعلی اوضاع آرام است و مجلس هفتم علیرغم آنکه نشاط و پویایی دارد، اما آن فضای افراطی را به تسخیر خود در آورده و با حرکتی منطقی به کار خود ادامه داده است.
* یالثارات: از دیگر نقاط مجلس هفتم چیست؟
**جهانگیرزاده: توجه به مشکلات اصلی و نگرانیهای مردم، بحث اقشار آسیبپذیر، حقوق کارکنان دولت، رسیدگی به مناطق محروم و بحث نظام تثبیت قیمتها مسالهای بود که مردم به طور روزمره با آن درگیر بودند و طبیعی بود که مجلس رویکرد خود را در این جهت تنظیم کرد که بتواند به مشکلات عمومی مردم پاسخ شایستهای را از قبل قانونگذاری و ایجاد زیرساختهای قانونی و نظارتی به مردم ارائه دهد.
از سوی دیگر مجلس هفتم یک مشی تعاملی با دولت آقای خاتمی و با دولت منتخب مردم پس از آن برقرار کرد. همه اینها نشان میدهد که عملکرد مجلس قابل دفاع است همچنین تعامل با جریانات اقلیت در مجلس جزء افتخارات مجلس هفتم است. در عین حالی که وجود تضارب آراء و تفاوت اندیشه نه در اصول بلکه در فروع و جهتگیریها در میان نمایندگان اصولگرا حالت متفاوتی از قبل ایجاد کرده است. در این دوره ارتباطات منسجم و مرتب نمایندگان با مردم و انتقال مشکلات به صحن علنی مجلس از جدیترین شاخصهای مجلس هفتم است.
*یالثارات: آیا مجلس هفتم توانسته به شکل باید و شاید به مطالبات مردم پاسخ دهد؟ نیازها و مشکلات مردم را برآورده کند و نقش آفرینی نماید یا آنکه مشکلاتی در سر راه آن وجود داشته است؟ آن مشکلات چیست؟
**جهانگیرزاده: البته در هر حرکت اجتماعی و سیاسی نمیتوان به ایدهآلها دسترسی پیدا کرد، این ممکن نیست. در تمامی جوامع هم این مطلب صادق است. میان واقعیتها و ایدهآلها فاصله زیاد است. اما از یک جهت مجلس هفتم موفق است و آن این است که مجلس هفتم اساساً تلاش کرد که ذهنیت و رویکرد بر اساس مشکلات مردم قرار گیرد.
این مجلس البته غیر مستقیم بسترسازی را برای انتخابات ریاست جمهوری نهم انجام داد. بدین ترتیب که مردم از انتخابات خود در مجلس هفتم خشنود بودند. که در انتخابات ریاست جمهوری به آن شکل گسترده و جدی شرکت کرده و ریاست جمهوری منتخب مردم هم از جنس مجلس هفتم بود. طبیعی است که تمامی ساز و کارهای اجرایی که دست مجلس نیست. در عین حال اتفاقی که در کشور ما وجود دارد آن است که توانایی دستگاههای اجرایی با مطالبات مردم همخوانی ندارد و متناسب نیست.
احساس میشود که در این زمینه ناکارآمدیهایی هم وجود دارد. نکته مهمتر آن است که بایستی بین نکات ضروری مورد نیاز مردم که مجلس بایستی به سرعت وارد شده و آن را حل کند با نکات روزمره فاصله قایل شد. من معتقدم که مجلس از این جهت بایستی موجب نقد و واکاری قرار گیرد.
تسریع در تصویب یا تجدیدنظر در قوانین مادر نیز بایستی صورت گیرد؛ مثلا قانون تجارت یا مالیات، یا واردات و صادرات یا قوانین آموزشی و ... که در طی سالیان گذشته در مورد یک موضوع خاص دهها قوانین با متممهای جدید و اصلاحیههای گوناگون صورت گرفته است. مجلس بایستی بر موضوعات مبتلا به عمومی که برای مردم بسیار مهم است و اولویت آنها زمانی نبوده بلکه ذاتی است و مردم همیشه درگیر آنها هستند سرمایهگذاری جدیتری انجام دهد. در دو سال باقیمانده مجلس هفتم اگر هیات رئیسه در این مورد توجه ویژه نماید مطلوبتر خواهد بود.
* یالثارات: عملکرد مجلس هفتم در بعد نظارت را چگونه ارزیابی میکنید؟ چه نواقصی وجود دارد و چه ساز و کاری بایستی پیشبینی شود تا امر نظارت به صورت جدی مطرح شود. به نظر میرسد که حتی مجلس هفتم هم در این بحث به صورت جدی وارد عمل نشده است.
**جهانگیرزاده: مجلس، شورای عالی نظارت تعبیه کرد که جلسات مرتبی دارد اما بایستی دید که ابزارهای مجلس برای نظارت تا چه حدی توانمند است و از کفایت برخوردار است. یک نماینده در اتاقی دارد که چند نماینده دیگر هم در اتاق او هستند. او ابزار کافی برای اخذ مشاوره ندارد. سنخ پارلمان در کشور ما متفاوت از بقیه کشورهاست.
مردم همه درخواستهای خود را از نمایندگان مجلس پیگیری میکنند. روزانه مراجعات فوری و متعددی وجود دارد که بایستی یک نماینده پاسخگو باشد. نمایندگان بایستی ناکارآمدی دستگاههای اجرایی را با پیگیری خود پوشش دهند. از این جهت میپذیرم که مجلس در امر نظارت در شکل جدی عملی نداشته است اما بایستی گفت که ملاحظات اجرایی و حجم انتظارات فرصت مناسب را در اختیار نمایندگان قرار نمیدهد. جلسات مکرر کمیسیونها و صحن علنی هم مزید بر دلائل گذشته است.
هیات رئیسه مجلس بایستی کار فرهنگی صورت دهد که انتظارات واقعیتر شود و به تناسب اختیارات شود و از سوی دیگر هر چه مجلس بتواند نظارت خود بر دستگاههای اجرایی را جدیتر کند طبعاً مشکلات کاهش خواهد یافت و آن هنگام انتظارات هم سیر نزولی خواهد یافت. نوع تبلیغات ما در انتخابات دچار مشکل است به گونهای که حجم فراوانی از مطالبات از یک نماینده مطرح میشود و این یک نفر بایستی به اندازه چند اداره کل و سازمان کل انجام دهد و مطمئناً بر وظیفه نظارت او لطمه خواهد خورد.
* یالثارات: نمایندگان چه ساز و کاری را برای بهبود این وضعیت پیش بینی کردهاند؟
** جهانگیرزاده: تا زمانی که بحث اشتغال، اخذ وام، پیگیری مسائل قضایی، مشکلات دستگاه قضایی حل نشود نمیشود راهکار جدیدی اتخاذ کرد.
* یالثارات: این مطالبات گسترده توسط خود کاندیداهای انتخابات به وجود آمده است؟
**جهانگیرزاده: بله... همه دست به دست هم دادهاند تا این مطالبات افزایش یابد. در عین حل نماینده وظیفه دارد به تمامی روستاها و مناطق مختلف حوزه انتخابیه خود سرکشی نماید و این محتاج وقت فراوان و وسیع است که امر نظارت را کمرنگتر میکند. ایجاد گروههای مشاوره و یا ایجاد ارتباط اساسیتر، تقویت مرکز پژوهشهای مجلس با ایجاد مراکز مشابه در استانها میتواند راهگشا باشد. اگر مرکز پژوهش یا مرکز نظارت از سوی مجلس در مراکز استانها ایجاد شود به عنوان ابراز کار نمایندگان درآید، میتواند بخش قابل توجهی از مشکلات را از دوش نمایندگان خارج کند و نماینده به وظایف دیگر خود رسیدگی خواهد کرد.
* یالثارات: یک انتقاد مشخص از مجلس هفتم انجام دهید.
**جهانگیرزاده: به نظر میرسد که پالایش نمایندگان فعال از غیر فعال بایستی صورت گیرد، پالایش رفتاری، مالی و فعالیت نمایندگان ضروری است. البته مجلس دستگاه اجرایی نیست که وظیفه آن مشخص باشد. یعنی بگوییم که در مسیر رسیدن به هدف چند درصد موفق بوده و چند درصد موفق نبوده است. نمیشود فعالیت نماینده را آماری کرد و از خصلتهای کیفی و کمی تبدیل کرد.
چون ملاک سنجش شخص وجود ندارد و هر حوزه انتخابیه مقتضیات خاص خود را دارد و نیازهای خاص خود را دارد نمیشود ارزیابی صحیح و دقیقی داشت. اما ایجاد یک شاخص برای ارزیابی عملکرد نمایندگان ضروری است. این شاخص با تعداد نامهها و مراجعات نمیشود سامان یابد، حضور موثر نماینده در صحن و کمیسیونها و رسانهها و تلاش او برای نظارت بیشتر بر عملکرد دستگاههای مختلف و ارتباط او با مردم، نحوه پاسداشت خود را از امکان انحرافات، شاخصهای جدی برای سنجش عملکرد نمایندگان است که در این بخش میتوان کار ویژهای انجام داد و در این زمینه البته خلاء جدی وجود دارد.
* یالثارات: انتقاد مشخص از عملکرد مجلس هفتم صورت نگرفت. ...
**جهانگیرزاده: در ارزیابی مصوبات مجلس در طول دو سال گذشته میتوان نقد جدی وارد کرد. برخی از موضوعات مورد بررسی، متناسب با شرایط و نیازمندیهای جدی جامعه نبود. شاید بتوان گفت که بخش قابل توجهی از این مصوبات در همین زمینه مورد انتقاد است.