گروه سیاسى: شوراى مرکزى دفتر تحکیم وحدت با انتشار بیانیه اى تحلیلى دیدگاه هاى خود را در مورد مسائل سیاسى روز اعلام کرد. در ابتداى این بیانیه آمده است: «اوضاع امروز ایران، با چنان سرعتى در حال متحول شدن است که هر گروه سیاسى را در معرض این خطر جدى قرار مى دهد که با اشتباهاتى معدود و یا توقف هایى محدود، از گردونه تاثیرگذارى خارج شود. این تحول در همه ارکان جامعه ما، از سیاست و فرهنگ گرفته تا اقتصاد و اجتماع، جارى و سارى است. مصادیق بارز و نمونه هاى آشکار آنچنان زیاد است و چنان با زندگى انضمامى و روزمره مردم گره خورده است که نیازى به ذکر مجدد آن نیست. در این شرایط است که گروه هاى سیاسى باید مداوماً به بازخوانى مواضع خویش پرداخته و در جهت انطباق تاکتیک هاى خود با شرایط مشخص جامعه و شفاف سازى استراتژى هاى خود، با توجه به تهدیدها و فرصت هاى ملى و بین المللى گام بردارند.» در ادامه این بیانیه نیز آمده است: «در این تردیدى نیست که نهال آزادى، عدالت و دموکراسى در ایران به ثمر نخواهد نشست مگر با همراهى، همدلى و همکارى کلیه گروه هاى سیاسى و اجتماعى کشور و این همگامى محقق نخواهد شد مگر با ائتلاف هایى که در تحلیل مشخص از شرایط معین روز ریشه داشته باشد. از همین روست که شفافیت مواضع در این راه گام نخست و تکیه براشتراکات و محورهاى عام که مى تواند جامع اکثریت فعالین سیاسى دموکرات و مستقل ایرانى باشد، گام ضرورى بعدى خواهد بود.» در ادامه این بیانیه ضمن انتقاد از فشارهاى اجتماعى و اقتصادى و عملکرد نیروهاى سیاسى در این شرایط، آمده است: «فعالین سیاسى اصیل این خاک، همواره بر سه اصل آزادى، عدالت و استقلال پا فشرده اند و در این راه نه تنها از عمر خود که از جان خویش نیز مایه گذاشته اند. اما تاریخ ایران نیز از سوى دیگر پیوسته شاهد تکرار الگوهاى مشابهى بوده است که اشاره اى کوتاه به آن خالى از فایده نیست.» سپس در تحلیل تاریخ معاصر ایران و روندهاى مشابه، نویسندگان بیانیه به نکات زیر اشاره کرده اند:
1- ایران همواره شاهد حکومت هایى بوده است که با تمرکز قدرت خویش از مردم فاصله گرفته و در این حال یا بر قدرت خویش تکیه کرده و یا وابستگى مستقیم یا غیرمستقیم به قدرت هاى بیرون مرزها را برگزیده و یا تلفیقى از هر دو را به کار بسته اند.انقلاب اسلامى اعتراض به یکى از اینگونه حکومت ها بوده است.
2- در قطب دیگر این معامله قدرت هاى خارجى حضور دارند که در طول تاریخ با برقرار کردن مناسبات استعمارى و بعضاً همکارى پیدا و پنهان - در ابتدا یا انتها- با حکومت هاى محلى از هیچ گونه ظلم و ستمى به کشورهاى زیر سلطه خویش در جهت کسب منافع بیشتر اقتصادى و سیاسى دریغ نکرده اند.
3- در بعد نیروهاى سیاسى نیز گروه هاى فرصت طلب و وابسته به قدرت هاى خارجى، پیوسته در تاریخ ایران حضور داشته اند. اینان با عملکرد ناصواب خویش، علاوه بر خنثى کردن تلاش ها و زحمات نیروهاى دموکرات مستقل، به تخریب دستاوردهاى نیروهاى مومن به آزادى، دموکراسى، حقوق بشر و عدالت اجتماعى به عنوان آرمان هاى تاریخى مردم پرداخته اند.
4- گروه دیگر که سابقه اى دراز نیز در تاریخ ایران دارند، گروهى هستند که با بى عملى و عافیت اندیشى، عرصه را ترک کرده و با تئورى التقاطى خود، جامعه را از پیمودن روند دموکراسى منصرف مى کنند. پاره اى از اینان در عین مخالف بودن نظرى با استبداد با پیشه کردن مصلحت سنجى، مسئولیت خویش در قبال جامعه را نادیده مى گیرند و چنان عمل مى کنند که گویى در پیرامون آنها هیچ نمى گذرد. این گروه ها سربازان دوران صلح و آرامشند و مى خواهند بدون دادن هیچ هزینه اى در راه رسیدن به خواست و اراده مردم، از وجهه درستکارانه و آزادیخواهانه آنان نیز کاسته نشود.
5- در این میان و در همیشه تاریخ ایران، گروه ها و افراد پیشرو مبارز و متعهد و مسئولى حضور داشته اند که با ایمان و اعتماد به قدرت تعیین کننده مردم، همواره زمینه ساز تحولات مثبت در جامعه ایران بوده اند. گروه هاى اصیلى که با شناخت عمیق از جامعه ایران و اعتقاد راسخ به استقلال خود و کشور، از میان مردم برخاسته در راه آرمان هاى خویش نیز هزینه هاى بسیار پرداخته اند. کسانى که تاریخ ایران وامدار آنان بوده، هست و خواهد بود. در ادامه این بیانیه و پس از چنین مرورى تحلیلى بر فعالیت هاى سیاسى در تاریخ معاصر ایران، نکات زیر آمده است:
1- حفظ استقلال و تاکید بر درون زا و ریشه اى بودن هرگونه تحول دموکراتیک. البته باید بر این نکته تاکید بلیغ کرد که حفظ استقلال، به معناى چشم پوشیدن بر عوامل موثر جهانى و تنگ نظرى در قبال تجربیات گذشته و علایق امروز بسیارى از مردم جهان و گروه هاى مستقل بین المللى نیست. تاریخ بشر تاریخ همه انسان ها است و بهره گیرى از تجارب سایر ملل شرط پیروزى و بقاست. ما گرچه بر این بهره گیرى تاکید کرده و آن را لازم و ضرورى مى دانیم اما در کنار آن مرزبندى مشخصى با کلیه گروه هاى به ظاهر بین المللى اما در باطن وابسته - گروه هایى که در پوشش غیرحکومتى بودن، از متنفذین دولت هاى خارجى تشکیل شده و یا به لحاظ سیاسى، مالى و رسانه اى از پشتیبانى و حمایت علنى یا غیرعلنى دولت هاى متبوعشان بهره مى گیرند- داریم. این واقعیت را نباید از نظر دور داشت که این گروه ها و دولت هاى حامى آنان در لفافه انتقال تجربه، درصدد بسط نفوذ بر فعالان سیاسى و ایجاد انحراف در مسیر آزادیخواهى و عدالت طلبى مردم ایران هستند. پس بر ما و همه فعالان سیاسى دموکرات و اصیل است که با تیزبینى، نه تنها خود در این دام گرفتار نیایند که دیگران را نیز از چنین مهلکه اى بر حذر دارند.
2- هرگونه تحولى باید به پشتیبانى مردم و به دست مردم صورت گیرد. مجراى این تحول نیز- براى مصون ماندن از پوپولیسم- جنبش ها و نهادهاى اصیل اجتماعى خواهند بود. پس کوشش در جهت تعمیق و تقویت جنبش هاى اصیل اجتماعى نظیر جنبش زنان آزادیخواه و پیگیر ایران و جنبش کارگران ایران باید سرلوحه فعالیت هاى همه گروه هاى سیاسى و اجتماعى باشد.
3- جنبش دانشجویى به طور خاص نیز چنانکه قبلاً بارها بر آن تکیه و تاکید کرده ایم به دلیل موقعیت و امکانات خود نقشى اساسى و تعیین کننده در جهت پیوند زدن جنبش هاى اجتماعى و اتحاد بین این جنبش ها داشته و دارد. ما به عنوان بخشى از جنبش دانشجویى ایران بر این مسئولیت خود آگاهیم و در حد توان بر آن پافشارى کرده و در جهت آن اقدام خواهیم کرد.
4- همگرایى اکثریت گروه هاى اصیل سیاسى و اجتماعى حول محورهاى مشترکى چون آزادى، استقلال، عدالت، دموکراسى و منافع ملى سنگ بناى توسعه پایدار و تحول تاثیرگذار و ریشه اى در ایران است. چه نیکوست که گروه هاى سیاسى ما چنانکه اخیراً نیز بر آن صحه نهاده و عملاً در جهت آن گام برداشته اند، با شعار «صلح در جهان و دموکراسى در ایران» بیش از پیش بر حفظ انسجام و اتحاد، با محوریت نیروهاى داخل کشور گردهم آیند و گذار کشور را به دموکراسى تسریع کرده و تسهیل بخشند.
5- در شرایط فعلى بالا بردن توان تشکیلاتى و آمادگى براى پرداخت هزینه دموکراسى و البته خودباورى شرط ضرورى نیل به مقصود است. درغلتیدن در محافظه کارى و بى عملى با توجیه ضرورت بقا، البته راه به مقصد نمى برد.
6- در فضاى رسانه اى موجود که ارتباط نخبگان با بدنه جامعه مختل شده است، تلاش در جهت آگاهى بخشى عمیق و مستمر از دیگر ضروریات برون رفت از وضع موجود است. ارتباط بیشتر نخبگان با توده مردم و تبلیغ هرچه گسترده تر در سطح جامعه و اکتفا نکردن به رسانه هایى تخصصى مانند اینترنت بر همه فعالان سیاسى و اجتماعى فرض است.