سازمان قضایی نیروهای مسلح با انتشار اطلاعیهای اعلام کرد: مجموع خطاها و سهلانگاریهای به عمل آمده در پایگاه هوایی مهرآباد و اداره مراقبت پرواز فرودگاه مهرآباد در وقوع سانحه سقوط هواپیمای سی 130 ارتش نقش داشته است.
به گزارش روابط عمومی سازمان قضایی نیروهای مسلح، این سازمان ضمن عرض تسلیت مجدد به خانوادههای شهدای سانحه هوایی سقوط هواپیمای سی 130 ، نتایج رسیدگی سازمان قضایی نیروهای مسلح به پرونده سقوط هواپیمای سی 130 را اعلام کرد.
در این گزارش حادثه به این ترتیب شرح داده شده است: خلبان هواپیمای سی 130 ستوان یکم، بابک گوهری در ساعت 8 صبح روز سانحه جهت کنترلهای قبل از پرواز به هواپیما مراجعه و با برخی اشکالات فنی از جمله عیب سیستم ناوبری هواپیما VOR مواجه شده و اشکالات را در فرم مربوط ثبت و اعلام مینماید.
با توجه به تاخیر در رفع عیب سیستم ناوبری و عدم موافقت خلبان گوهری برای پرواز با یک VOR، مسئولان مربوط به تیپ ترابری اقدام به تعویض خلبان گوهری به خلبان نادری مینمایند.
در پی اصرار خلبان نادری که عیب VOR را اساسی میدانسته، تیم تعمیر و نگهداری اقدام به تعویض یکی از VORهای هواپیمای مذکور با VOR هواپیمای دیگری مینمایند.
با تعویض VOR و صدور اجازه پرواز خلبان گوهری تقاضا میکند که مجدداً هدایت هواپیما را بر عهده بگیرد که با موافقت مسئولان امر هدایت هواپیما به وی سپرده میشود.
در نهایت هواپیمای سی 130 در ساعت 24/21/13 با بیش از 5 ساعت تاخیر به رفع اشکالات موجود و دید کم به پرواز درآمده ولی 10 دقیقه پس از پرواز در ساعت 00/31/13 به علت بروز نقص فنی در موتور شماره 4، خلبان اعلام وضعیت اضطراری نموده (خلبان در این لحظه با مشاوره با متخصصین موتور شماره 4 را خاموش مینماید) و با هماهنگی تقرب (رادار) فرودگاه به فرودگاه باز میگردد.
خلبان پس از کسب مجوز از تقرب (رادار)، جهت فرود ارتفاع خود را کاهش داده و در فاصله 7 مایلی باند و در ساعت 37/40/13، تقرب فرودگاه، هواپیما را به برج مراقبت تحویل میدهد و مسئولیت خود را تمام شده تلقی مینماید.
هواپیما در فاصله 2/4 مایلی از مسیر اصلی خود به سمت چپ منحرف شده و این انحراف تا زمان بروز سانحه ادامه مییابد.
در فاصله 5/3 مایلی باند، شهید گوهری در تماس افسر کاروان نظامی (بخش کنترل پروازهای نظامی پایگاه هوایی مهرآباد) با وی، وضعیت را طبیعی اعلام میکند. این موضوع بیانگر این است که وی متوجه انحراف به چپ خود نبوده است.
با ادامه پرواز نزدیک شدن هواپیما به زمین، خلبان گوهری متوجه انحراف مسیر شده و در جهت تصحیح مسیر خود به سمت باند پرواز (سمت راست)، بدون توجه به محدودیت هواپیما و از کار افتادن موتور شماره 4 در بال راست، با سرعت کم اقدام به گردش بیش از حد به سمت راست مینماید که این عمل وی موجب واماندگی هواپیما STALL شده و هواپیما با برگشت به چپ و شیرجه شدید در کنار بلوک 52 شهرک توحید به زمین برخورد و منفجر میشود.
همچنین در خصوص پرداخت دیه به بازماندگان تصریح شده است: «پرداخت دیه بازماندگان و خسارات وارده با پیگیریهای به عمل آمده از شرکتهای بیمه طرف قرارداد و با مساعدتهای ارتش جمهوری اسلامی ایران، در نهایت حقوق متعلقه به سرنشینان هواپیما در پایان سال 84 دریافت و تاکنون تعداد 82 نفر از اولیا دم با ارائه مدارک، دیه مربوط به دریافت نمودهاند و رضایت خود را از جنبه خصوصی حادثه اعلام و خواستار رسیدگی به جنبه عمومی حادثه و برخورد با مسببین حادثه شدهاند. دیه سایر شهدا نیز تامین و مراجع ذیربط آمادگی دارند، پس از ارائه مدارک مربوط توسط خانوادهها شهدا، دیه آنان را پرداخت نمایند.»
در این گزارش در خصوص عوامل اصلی وقوع سانحه چنین آمده است: با توجه به تحقیقات انجام شده علل و عوامل ذیل در وقوع سانحه موثر بودهاند.
اشکال در سیستم ناوبری هواپیما ـ کارکنان پایگاه هوایی مهرآباد در تعویض سیستم VOR هواپیمای سی 130 مرتکب اهمال و سهلانگاری شدهاند و فرماندهان مربوط نظارت صحیحی بر عملکرد زیر مجموعه خود اعمال ننمودهاند که این امر منجر به انحراف هواپیما از مسیر اصلی خود هنگام فرود در فرودگاه مهرآباد شده است.
سهلانگاری کنترلر تقرب (رادار) و برج مراقبت و مسئولان اداره مراقبت پرواز فرودگاه مهرآباد.
بر اساس تحقیقات به عمل آمده و نظریه کارشناسان به ویژه هیئت کارشناسان پاکستانی (عضو ایکائو) در هنگام انحراف هواپیما از مسیر اصلی خود، کنترلرهای تقرب و برج مراقبت طبق مقررات سازمان ایکائو و دستورالعملهای موجود وظیفه داشتهاند که هواپیمای دارای نقص فنی و در حین فرود اضطراری را تا زمان نشستن بر باند فرودگاه، تحت نظارت و مراقبت دقیق خود قرار داده و هر گونه انحرافی را به خلبان تذکر دهند، لیک به وظایف قانونی خود به درستی عمل ننمودهاند و مسئولان اداره مراقبت پرواز نیز مدیریت صحیحی بر مجموعه خود اعمال ننمودهاند.
بر اساس بررسیهای انجام شده و اعلام مراجع امنیتی هیچ گونه قرائن و شواهدی دال بر انجام اقدامات خرابکارانه در هواپیما به دست نیامده است.
مجموع خطاها وسهلانگاریهای به عمل آمده در پایگاه هوایی مهرآباد و اداره مراقبت پرواز فرودگاه مهرآباد در وقوع این سانحه نقش داشته است.
براساس قرار نهایی دادسرای نظامی تهران که در 93 صفحه تنظیم شده است و با توجه به نتایج تحقیقات و بررسیهای به عمل آمده، معاینات و تحقیقات محلی، نظریات هیئتهای کارشناسی و اظهارات شهود و مطلعین، قصور چهار نفر از مسئولان و کارکنان تیپ ترابری منطقه هوایی مهرآباد و چهار نفر از مسئولان و کارکنان بخش مراقبت پرواز و تقرب (اپروچ) فرودگاه مهرآباد، در این سانحه اثبات و پرونده آنان به اتهام مشارکت در اهمال، سهلانگاری، بیمبالاتی و عدم رعایت نظامات دولتی و مقررات ایمنی مربوط به پرواز و هوانوردی منجر به قتل غیرعمدی، شهادت سرنشیان هواپیما و تعدادی از رهگذران و ایراد صدمه بدنی غیرعمدی به تعدادی از ساکنین و رهگذران محلی با صدور قرار مجرمیت و کیفر خواست به دادگاه نظامی تهران ارسال گردید.
این گزارش میافزاید رسیدگی به پرونده در دادگاه نظامی یک تهران ادامه پیدا خواهد کرد و بدیهی است که بر اساس حکم داده و طی مراحل دادرسی، مقصرین نهایی و میزان قصور متهمان تعیین خواهد شد.