* شما را با دو اسم صدا می کنند: ابوحیدر شیخ و محمد مجید عباس ...
** در عراق معمولاً آقایان را با نام پسر بزرگشان صدا می کنند یعنی علی آقا را با اسم پسرش صدا می کنند: ابوحسین. این را در زبان عربی کنیه می گویند. کنیه من ابوحیدر است و اسم من محمد مجید عباس و شیخ، نام خانوادگی من است.
* یادم هست اواسط ماه ژوئن [ اواخر خرداد ماه جاری] در مراسم آغاز به کار انجمن دوستی ایران و عراق در تهران گفته بودید که حضور نیروهای خارجی در عراق الزامی است. حضور این نیروها را از چه جهت الزامی می دانید؟ فقط برای کمک به تامین امنیت عراق؟
** زمانی که نیروهای چند ملیتی وارد عراق شدند و رژیم صدام را سرنگون کردند- و هدف ما هم سرنگون سازی صدام بود- بعد از آن همه نیروهای نظامی عراق منحل شد. ارتش و غیر ارتش و نیروهای نگهبانان مرزی و نیروهای نظامی و شبه نظامی عراق، همه منحل شدند و ما فاقد هرگونه تشکیلات نظامی بودیم که بتوانند امنیت عراق را تامین کنند. بنابراین لازم بود که ما ارتش جدیدی تشکیل دهیم تا بعد از آنکه این نیروها به درجه ای از قدرت رسیدند که توانایی تامین امنیت عراق و مردم عراق را داشته باشند ما به نیروهای چند ملیتی خواهیم گفت خیلی ممنون و ما از شما متشکریم. بنابراین اصل فلسفه وجودی نیروهای چند ملیتی این است که از امنیت و مرزهای عراق حفاظت کنند و در مقابل تهاجمات و حملاتی که از سوی تروریست ها، تکفیری ها و صدامی های جنایتکار علیه همه آحاد مردم عراق صورت می گیرد امنیت مورد نیاز را برقرار کنند. اما تا زمانی که نیروهای عراقی به حدی برسند که بتوانند امنیت را برقرار کنند آنگاه ما از نیروهای چند ملیتی خواهیم خواست که عراق را ترک کنند.
* یعنی در امور اجرایی، نیازی به حضور نیروهای چند ملیتی نیست؟
** خیر! من روی صحبت قبلی خود دوباره تاکید می کنم که این نیروها نمیتوانند تا ابد در عراق بمانند و ملت عراق هرگز راضی نمی شود که نیروهای چند ملیتی همیشه در عراق بمانند. اگر ملت عراق، ارتش و نیرویی داشته باشد که توانایی تامین امنیت را داشته باشد، هرگز راضی نمی شود که نیروهای چند ملیتی در عراق بماند. تاریخ ملت عراق در گذشته و حال نشاندهنده این است که ملت عراق هرگز راضی به حضور نیروهای اشغالگر در سرزمین خود نیست.
* این موضوع را که نیروهای خارجی تا ابد در عراق باقی نخواهند ماند، شما در همان مراسم آغاز به کار انجمن دوستی ایران و عراق هم مطرح کرده بودید. فکر می کنید چه زمانی امنیت در عراق برقرار خواهد شد تا نیروهای چند ملیتی از عراق خارج شوند؟ یک ماه دیگر، یک سال دیگر یا بیشتر؟
** این موضوع به میزان آمادگی نیروهای عراقی برای حفاظت از امنیت عراق بستگی دارد.
در حقیقت ادامه حضور نیروهای خارجی در عراق به خواست دولت عراق بوده است. دولت عراق از شورای امنیت خواست که نیروهای چند ملیتی همچنان در عراق بمانند و تامین امنیت عراق را برعهده بگیرند تا زمانی که نیروهای داخلی به سطحی برسند که بتوانند وظایف خود را به طور کامل انجام دهند. آنگاه ما از نیروهای خارجی خواهیم خواست که از عراق خارج شوند. حالا اینکه این آمادگی در عرض سه ماه، شش ماه یا یک سال ایجاد می شود زمان بندی مشخصی وجود ندارد. زمانی که دولت تشخیص دهد که نیروهای عراقی به حدی رسیده اند که می توانند امنیت عراق را برقرار کنند، دولت از نیروهای چند ملیتی خواهد خواست که از عراق خارج شوند.
البته ما همچنان در حال تلاش برای کمال یافتن نیروهای خودمان هستیم و اگر از من بپرسید خواهم گفت که امروز نیروهای عراق در سطح بسیار بالاتری نسبت به سه ماه یا شش ماه گذشته هستند. بنابراین ما روز به روز به تاریخ خروج نیروهای چند ملیتی از عراق نزدیک می شویم.
* منکر این موضوع نیستم که نیروهای عراقی تلاش فراوانی برای برقراری امنیت در عراق داشته اند. اما با توجه به آنچه که در عراق در جریان است به نظر می رسد که هنوز تا برقراری امنیت در عراق فاصله داریم. هفته گذشته آقای نوری المالکی نخست وزیر عراق گفت که گروه های شبه نظامی منظم که مسوولیت تامین امنیت تاسیسات زیربنایی عراق از جمله تاسیسات نفتی را بر عهده دارند، خود به گروه های شبه نظامی قتل و جنایت شده اند. آیا این یک نشانه منفی نیست؟
** از زمان تشکیل نیروهای جدید عراق ما شاهد بروز نکات منفی متعددی بودیم. از جمله اینکه بسیاری از طرفداران صدام به داخل این نیروها رخنه کردند و توانستند در این نیروها برای خود جایگاهی را دست و پا کنند که روز به روز این نیروها شناسایی و از نیروهای مسلح عراق طرد می شوند و طبیعتاً روز به روز اوضاع بهتر می شود.
* هفته گذشته دونالد رامسفلد وزیر دفاع آمریکا بار دیگر به عراق سفر کرد. آیا سفرهای مقامات آمرکیایی یا انگلیسی به عراق که بارها و بارها کرار شده تاثیری در برقراری امنیت در عراق داشته است؟
** سفر آقای رامسفلد به عراق یک دیدار عادی و هدف اصلی آن دیدار از نیروهای آمریکایی و دیدارهایی معمولی با مسوولان عراقی بود. از جمله اهداف این سفر، اطمینان بخشی به مسوولان عراقی درباره این موضوع بود که دولت ایالات متحده آمریکا برا یتکمیل روند سیاسی جاری عراق همچنان در کنار دولت عراق قرار دارد.
* به نظر می رسد که رامسفلد و دیگر آمریکایی هایی که به عراق سفر می کنند تمایلی ندارند در مورد کاهش نیروهای آمریکایی در این کشور صحبت کنند. آیا فکر نمی کنید آمریکایی ها تمایل دارند مدت زیادی در عراق بمانند؟
** این مساله به دولت عراق مربوط می شود. زمانی که ما تشخیص دهیم نیروهای عراقی آمادگی کامل را کسب کرده اند و می توانند امنیت عراق را تامین کنند از نیروهای آمریکایی خواهیم خواست که عراق را ترک کنند. حال آنها چه بخواهند و چه نخواهند باید عراق را ترک کنند و تشخیص این موضوع مربوط به دولت عراق است.
* هفته گذشته انگلیس، نیروهای نظامی خود را از بخشی از جنوب عراق خارج کرد و مسوولیت امنیتی استان المثنی را به نیروهای بومی واگذار کرد. آیا ایم بدان معناست که به اعتقاد انگلیسی ها، نیروهای عراق توان لازم برای تامین امنیت عراق را پیدا کده اند یا اینکه دلیل اصلی خروج انگلیسی ها از عراق، مخالفت افکار عمومی انگلیس و کشته شدن تعداد زیادی از نظامیان این کشور در عراق است؟
** در این زمینه چند عامل دخالت دارد. تکمیل آمادگی نیروهای عراقی از یک سو و فشارهایی که از سوی رسانه های انگلیسی و دو ملت آمریکا و انگلیس به نیروهای خود وارد می کنند و از سوی دیگر باعث تسریع در خروج این نیروها می شود.
به هر حال ملت عراق هرگز راضی به ادامه حضور نیروهای اشغالگر خارجی در عراق نیست و نخواهد بود. اما در عین روند سیاسی جاری عراق را کاملاً درک می کند و به همین دلیل است که ما می گوییم نیروهای خارجی نمی توانند تا ابد در عراق باقی بمانند. چون ملت عراق مثل بعضی از ملت های دیگر نیست.
* مهمترین تهدید امنیتی در عراق را چه می دانید؟ القاعده، بقایای حزب یا گروه های شبه نظامی دیگری که در عراق فعال هستند؟
** سه گروه در بروز جنایات مختلف در عراق شریک هستند. یک گروه تروریست هایی که از خارج آمده اند و به تکفیری ها شهرت دارند، گروه دوم طرفداران صدام و عوامل سابق رژیم صدام هستند و گروه سوم افراد جنایتکار هستند که جنایت های بزرگی از قبیل قتل و سرقت در عراق مرتکب شده بودند اما قبل از سرنگونی رژیم، از زندان ها آزاد شدند. این جنایات و جرایمی که در عراق اتفاق می افتد چند وجه دارد. یک جنبه این است که تکفیری ها و تروریست هایی که از خارج آمده اند، همه گروه ها و طوایف مردم عراق اعم از شیعه و سنی هایی که وارد روند سیاسی عراق شده اند را مرتد می دانند. بنابراین، تروریست ها این سه گروه را هر یک به وجهی کافر می دانند. جنبه دوم موضوع افرادی هستند که وابسته به رژیم صدام و از عوامل این رژیم بودند. اینها می خواهند کاری کنند تا روند سیاسی فعلی عراق موفق نشود و شاید امید این را دارند که بتوانند اوضاع قبلی یعنی حاکمیت صدام و حزب بعث را به عراق بازگردانند.
وجه سوم قضیه، افرادی هستند که جنایت های بزرگی از قبیل قتل و سرقت و جنایات و تجاوز مرتکب شده بودند و از طرف رژیم بعث آزاد شدند. اینها، افراد مختلف را گروگان می گیرند و مبالغ زیادی بابت آزادی آنها مطالبه می کنند و به نوبه خود در ایجاد ناامنی و بی ثباتی سهیم هستند. بنابراین ما می توانیم بگوییم که این گروه ها، خواسته یا ناخواسته با هم شریک هستند تا جلوی موفقیت روند سیاسی فعلی عراق را بگیرند و اجازه ندهند سیستم جدید موفق شود و حاکمیت خود را تثبیت و ثبات و امنیت عراق را تامین کند. البته خللی در روند مبارزه با این گروه ها وجود دراد و آن این هست که دستگاه اطلاعاتی و استخباراتی در عراق الان تحت کنترل و وابسته به نیروهای ایالات متحده آمریکا در عراق است. برای اینکه ما بتوانیم نقش موفق تری در مبارزه با این گروه ها داشته باشیم از چند جهت با آمریکایی ها در حال مذاکره هستیم تا بتوانیم مدیریت و کنترل این دستگاه را به دولت بسپاریم تا در این مبارزه موفق تر باشیم.
* این موضوع تعبیر دیگری از سخن هفته گذشته آقای مالکی در پی جنایات آمریکایی در شهرک صدر بود که گفته بود همه عملیات آمریکایی در عراق الزاماً با اطلاع او نیست. پس در حال برداشتن گام هایی برای تغییر این وضعیت هستید؟
** بله
* گروه هایی که برای ناامن جلوه دادن عراق تلاش می کنند چه هدفی را دنبال می کند؟ آیا قصد دارند از این شیوه برای ابراز مخالفت با حضور نیروهای خارجی در عراق استفاده کنند یا می خواهند دولت عراق را ناکارآمد جلوه دهند؟
** تروریست ها و تکفیری ها تصوراتی برای خودشان دارند. مثلاً فکر می کنند اگر بتوانند تعدادی از شیعیان یا چند نفر از کسانی را که در روند سیاسی فعلی عراق نقش دارند به قتل برسانند وارد بهشت می شوند. عوامل رژیم سابق هم با خیال واهی اینکه بتوانند وضعیت قبلی عراق را برگردانند و صدام دوباره به قدرت بازگردد این اعمال را انجام می دهند که این یک خیال واهی بیش نیست و هرگز اتفاق نخواهد افتاد. گروه سوم هم همانطور که عرض کردم بیشتر به دنبال پول و منافع مادی هستند. اما اعمال هر سه گروه به نحوی با هم تلاقی کرده که هم قصد دارند دولت را سرنگون کنند و هم اینکه بتوانند ناامنی را در عراق ادامه دهند. شما تصور کنید این چه معنی می تواند داشته باشد که فردی با بمبی که به خود بسته است وسط کارگرانی که از اول صبح جویای کار هستند خود را منفجر کند و ده ها نفر از این افراد را به قتل برساند. یا افرادی حرم مطهر حضرت عسکریین را منهدم کنند یا یک خبرنگار را به قتل برسانند. یا افرادی در میان کودکانی که در کوچه و خیابان در حال بازی هستند بمبی را منفجر کنند و 30-40 نفر از این بچه ها را به کشتن دهند. شما تصور می کنید اینها چه معنی می تواند داشته باشد؟
* اظهارات جدید نخست وزیر عراق حاکی از آن است که دولت عراق از شرایط فعلی راضی نیست و قصد دارد بدون حضور نیروهای آمریکایی، امنیت را در عراق تامین کند. اینکه آقای مالکی بدون تعارف و پرده پوشی، جنایات آمریکایی ها در ابوغریب، شهرک صدر و محمودیه را جنایاتی اهانت آمیز می خواند که از آنها بوی تعفن به مشام می رسد یا خواستار رفع مصونیت قانونی از سربازان آمریکایی و نیروهای چند ملیتی در عراق می شود تا بدون مانع به جنایات آنها رسیدگی شود، همه اینها نشان دهنده این است که دولتمردان عراق، عزم خود را جزم کرده اند تا امنیت در عراق را خودشان برقرار کنند. اگر فشار دولتمردان عراق موجب شود آمریکایی ها زودتر از زمانی که خود در نظر دارند از عراق خارج شوند آیا این موجب نخواهد شد که آمریکایی ها هم به گروه هایی بپیوندند که خود برای تضعیف دولت عراق تلاش کنند؟
** اتفاقاتی که در محمودیه و نقاط دیگر عراق رخ داد جنایاتی علیه بشریت و مغایر با حقوق بشر بود و به همین دلیل، دولت عراق در تلاش است که مصونیتی را که برای نیروهای خارجی در عراق قائل شده اند لغو کند تا بتواند این افراد را مورد محاکمه قرار دهد؛ حال چه در عراق و براساس قوانین عراق و چه براساس قانون آمریکا با حضور عراقی ها. ما در تلاش هستیم به این مهم دست پیدا کنیم.
* آیا پایان محاکمه صدام و مشخص شدن رای دادگاه در مورد او می تواند در کاهش ناامنی ها و درگیری ها در عراق نقش داشته باشد؟
** اگر رای دادگاه در مورد صدام صادر شود تاثیر بسیار زیادی در کاهش ناامنی ها خواهد داشت. همان شور که قبلاً گفتم وابستگان و عوامل سابق رژیم صدام امید دارند که صدام روزی به قدرت بازگردد اما اگر حکم دادگاه صدام صادر شود و قطعاً امید آنها به ناامیدی تبدیل خواهد شد. ما می دانیم که صدام جنایت های زیادی علیه بشریت، جمهوری اسلامی ایران، کویت و ملت عراق و حتی جامعه بین الملل مرتکب شده و به خاطر این همه جنایت باید مجازات شود و این جنایتکار به سزای اعمال خود برسد که اگر رسید اثر بسیار زیادی در یاس و ناامیدی گروه هایی که امید دارند روزی صدام به قدرت برسد خواهد داشت.
* هر چند قاضی دادگاه نیستید و من هم انتظار ندارم از شما پاسخ دقیقی بشنوم، اما با این وجود پیش بینی شما از نتیجه دادگاه صدام چیست؟ آیا او اعدام می شود؟
** البته من از رای دادگاه اطلاعی ندارم اما اگر نظر شخصی من را بخواهید نظر من این است که به خاطر جنایت هایی که صدام مرتکب شده، باید چند صدبار اعدام شود و نه یک بار و این نظر اکثریت ملت عراق است. شما با هر کدام از مردم عراق که صحبت کنید خواهید دید که خانواده ای در عراق وجود ندارد که جنایتی از طرف صدام بر ضد آنها رخ نداده باشد و هیچ خانواده ای در عراق از سرکوب و جنایات صدام در امان نمانده است.
* گفته می شود که گروه های مختلف شبه نظامی و تروریستی در این اندیشه هستند که با دامن زدن به ناامنی ها و سرنگون کردن دولت قانونی نوری المالکی، یک حکومت نظامی متقاعد شوند. شما این خطر را احساس نمی کنید؟
** به نظر من اینها همان گروه های تکفیری هستند که به دنبال ایجاد ناامنی و تداوم بی ثباتی در عراق هستند. ولی به نظر من ملتی که در انتخابات مختلف و در رفراندوم به قانون اساسی و در مجموع در 10 مرحله انتخاباتی که تاکنون انجام شده اراده خود را نشان داده اگر قرار باشد چنین توطئه ای باشد باز هم اراده خود را نشان خواهد داد و اجازه نخواهد داد که دستاوردهایی که به دست آمده به راحتی از دست برود.
به نظر من اگر ما در زمان صدام بودیم و نیروهای نظامی صدام در راس کار بودند شاید می شد تصور کرد که روزی با یک کودتای نظامی، یک دولت نظامی بر سر مار آید. اما عراق امروز با عراق دیروز خیلی متفاوت است. شاید عراق امروز بسیار شبیه ایران باشد. عراقی که ملت عراق در تمام مراحل سیاسی از ابتدا تا الان به پای صندوق های رای رفته اند و در صحنه بوده اند و خود ملت، تحولات و تغییرات را در عراق رقم زدند. خود ملت بودند که قانون اساسی را تصویب کردند، مجلس و دولت انتخاب کردند و خود ملت تاکنون در صحنه ایستاده و از دستاوردهایی که به دست آورده حفاظت می کند. بنابراین به سختی می توان تصور کرد که کودتایی در عراق صورت گیرد و یک دولن نظامی بر سر کار آید که مخالف آرزوها و آمال ملت عراق باشد. درست مثل حالت فعلی ایران. به سختی می توان تصور کرد که یک کودتای نظامی در ایران اتفاق بیفتد. چون دولت و نیروهای عراق در حال حاضر از خود ملت هستند و از خود ملت به وجود آمده اند. به خاطر همین اراده ملت بود که بسیاری ازمسائل در عراق اتفاق افتاد که شاید به جرات بتوان گفت که مخالف نظر نیروهای چند ملیتی و آمریکا بود. یعنی مسائلی در عراق اتفاق افتاد که نه نیروهای آمریکایی می خواستند آن مسائل اتفاق بیفتد و نه نیروهای چند ملیتی و اصلاً هدف آمریکا این نبود. اما فقط به خاطر حضور قدرتمند ملت در صحنه و رفتن آنها به پای صندوق های رای این مسائل اتفاق افتاد. افرادی که وارد پارلمان شدند که آمریکا هرگز تصور نمی کرد و مسایل و تحولاتی در عراق اتفاق افتاد که آمریکا هیچ وقت تصور نمی کرد روزی چنین تحولاتی در عراق اتفاق بیفتد. بنابراین به سختی می توان تصور کرد که گروهی نظامی بتوانند با آمریکایی ها دست به یکی کنند و حکومت عراق را به دست بگیرند.
* افزایش درگیری های قومی و مذهبی در عراق موجب شده این احتمال مطرح شود که این درگیری ها به بروز جنگ داخلی در عراق منجر شود. آیا این موضوع را هم رد می کنید؟
** اعتقاد من این است که اصلاٌ نمی تواند روی حالتی که هم اکنون در عراق جریان دارد نام جنگ داخلی را گذاشت. الان استان های شمالی عراق امنیت کامل دارند. استان های مرکزی عراق امنیت دارند. فقط بعضی نقاط شاهد مشکلاتی هستند. من وجود بعضی مشکلات را انکار نمی کنم. اما هرگز نمی توان برای این مشکلات از اصطلاح جنگ داخلی استفاده کرد. جنگ داخلی در عراق اتفاق نمی افتد. شما شاهد بودید زمانی که حرم حضرت عسگریین (ع) منهدم شد بعضی ها پیش بینی می کردند یک جنگ داخلی و طایفه ای در عراق اتفاق بیفتد و بعضی گروه های تندرو می خواستند چنین حالتی ایجاد شود. اما به خاطر تدبیر دولت و وحدت طوایف مختلف ملت این طرح به شکست انجامید. البته بعضی رسانه ها به دلیل اهداف خاصی که دنبال می کنند بعضی مشکلات را بزرگنمایی می کنند.
حتی چند روز پیش وزیر دفاع در پارلمان می گفت که وضعیت امنیتی 14 استان از 18 استان عراق سبز است یعنی هیچ مشکلی ندارد. چهار استان مثل بغداد و دیالا بیشترین مشکل را دارند. البته حتی در بغداد این دولت و نیروهای دولتی هستند که به تروریست ها حمله می کنند و آنها را در تنگنا قرار می دهند. به دلیل حملات دولت علیه نیروهای تروریستی، آنها اقدام به حملات بی هدف و نامنظم و عملیات کور می کنند و مردم عادی را مورد هدف قرار می دهند.
* آیا دولت عراق تاکنون از این شخصیت ها به طور مشخص درخواست کرده تا برای تامین امنیت کشور به دولت کمک کنند؟
** دولت همیشه با شخص آیتالله سیستانی تعامل دارد و دیدارهای مرتب چه در زمان دولت قبلی یعنی آقای دکتر ابراهیم جعفری و چه در زمان دولت فعلی، یعنی آقای مالکی با ایشان صورت گرفته است و همیشه از راهنمایی های ایشان استفاده می کنند و همیشه از ایشان می خواهند که به نقش خود در تثبیت امنیت عراق ادامه دهند. ما همه شاهد بودیم که ایشان در بسیاری از مراحل سیاسی اخیر عراق اعم از انتخابات مختلف و تصویب قانون اساسی و تشکیل پارلمان و دولت چه نقش مهمی ایفا کرده اند.
* هفته گذشته در حاشیه نهمین اجلاس کشورهای همسایه عراق در تهران گفتید که کشورهای منطقه باید به صورت عملی نشان دهند که می خواهند در عراق ثبات و امنیت برقرار شود و نه فقط به صورت شعاری. آیا این سخن شما به این معناست که عملکرد کشورهای منطقه در قبال عراق تاکنون بیش از آنکه عملی باشد شعاری بوده است؟
** کشورهای همجوار عراق از جمله ایران نقش مهمی در جلوگیری از ورود تروریستها به داخل عراق ایفا کردهاند. اما متاسفانه برخی از کشورهای همجوار به این وظیفه ملی و عربی و اسلامی خود عمل نمیکنند و از ورود تروریستها به داخل عراق و از ارسال کمکهای مادی از کشورهای خود برای تروریستها چشمپوشی میکنند. ما از آنها خواستیم که عملاً با این وضعیت مقابله کنند و نقش بهتری ایفا کنند. در آینده قرار است ما تفاهمنامههای امنیتی با کشورهای همجوار امضا کنیم که براساس این تفاهمات انشاءالله بتوانیم شاهد ایفای نقش فعالتری از سوی آنها باشیم. ما از تمام کشورهای همجوار میخواهیم که در کنار عراق باشند و جلوی تروریسم را بگیرند و در این راه تلاش میکنیم. تصور من این است که این قضیه دو جنبه دارد. یک جنبه به عملکرد این دولتها بستگی دارد و جنبه مقابل آن به این موضوع بستگی دارد که دولت عراق دستگاه اطلاعاتی قدرتمندی داشته باشد که در این زمینه بتواند موثر باشد و این همان است که ما تلاش داریم به آن برسیم.
* در همین اجلاس، شما به نقش موثر ایران در تامین امنیت عراق اذعان کردید اما باز هم عدهای ایران را به دخالت در امور داخلی عراق متهم می کنند. هفته گذشته هم شیخ جلال الدین صغیر عضو برجسته ائتلاف یکپارچه عراق گفت که هیچ مدرکی مبنی بر دخالت ایران در امور عراق وجود ندارد. پس چرا طرح این اتهامات بر ضد ایران ادامه دارد؟
** بعضی افراد که وابسته به رژیم صدام و از طیف فکری آن رژیم هستند نمیخواهند روابط خوبی بین ایران و عراق برقرار باشد و همیشه در تلاش هستند که این روابط را خراب کنند و اجازه ندهند این روابط بهبود پیدا کند. البته اینها هدفهای سیاسی خاص خودشان را هم دنبال میکنند.
* چند وقت پیش وعده داده بودید که کنسولگریهای عراق در ایران، تعداد روادید صادر شده برای سفر به عراق را از رقم 1400 فعلی به 5000 روادید در روز افزایش میدهند. این وعده شما چه زمانی عملی میشود؟
** البته توافق اولیه این بود که 1500 روادید در روز صادر شود و به تدریج این رقم افزایش پیدا کند. اما اوضاع امنیتی فعلی عراق این اجازه را به ما نمیدهد. امنیت زوار ایرانی برای ما مساله بسیار مهمی است و به همین دلیل شما شاهد هستید که زواری که در حال حاضر به عراق میروند توسط شرکتهای امنیتی ویژهای حفاظت میشوند تا امنیت آنها تامین شود و ما تلاش داریم همانطور که از خودمان حفاظت میکنیم از زوار ایرانی هم حفاظت کنیم.
* آقای محمد مجید الشیخ! زمان جنگ ایران و عراق شما کجا بودید؟
** در زمان جنگ در سوریه بودم. آن زمان چون معتقد بودم که رژیم صدام، رژیمی است که جنایات زیادی علیه ملت عراق، اسلام و بشریت مرتکب شده، وظیفه شرعی خود میدانستم که با این رژیم به مقابله بپردازم. پس از مدتی که در جستوجوی محوری بودم تا حول آن محور به مبارزه علیه رژیم صدام بپردازم، این محور را در شخصیت آیت الله حکیم در ایران یافتم و به ایران آمدم و در مبارزه با رژیم صدام به ایشان پیوستم.
* پس عضو مجلس اعلای انقلاب اسلامی هستید؟
** عضو مجلس بودم اما الان به خاطر اینکه به سفارت منصوب شدم این عضویت به حال تعلیق درآمده است.
* خاطرات 8 سال جنگ برای من که در آن زمان یک کودک بودم بسیار تلخ بود. برای مردم عراق چطور؟ آیا جنگ برای آنها هم به اندازه ما تلخ بود؟
** من اینجا باید تاکید کنم که ملت عراق هرگز راضی به جنگ با جمهوری اسلامی ایران نبودند. آنها مخالف جنگ بودند. ما آمارهایی داریم که به همان تعداد که از عراقیهایی که در جنگ با ایران کشته شدند –اگر بیشتر نباشد صدام به خاطر مخالفت آنها با جنگ اعدام کرد. یک مثال میزنم که شما بتوانید درک کنید وضعیت عراق چگونه بود. کسانی که در عراق مخالف جنگ بودند توسط نیروهای صدام دستگیر میشدند و جلو خانه خودشان اعدام میشدند و بعد هم پول گلولههایی که با استفاده از آن، او را اعدام کرده بودند از خانوادهاش میگرفتند و اجازه برگزاری مراسم ترحیم را به آنها نمیدادند و آنها مجبور بودند فرد کشته شده را مخفیانه دفن کنند. حتی اجازه تشییع هم به آنها نمیدادند.
* از همان دوران جنگ 8 ساله ایران و عراق تاکنون اعضای گروهکهای سازمان مجهادین خلق موسوم به منافقین که مخالف نظام جمهوری اسلامی ایران هستند در خاک عراق حضور دارند. آیا دولت عراق قصد اخراج اعضای این گروهک از خاک کشورش را ندارد؟
** اعضای این گروهک از زمان صدام در عراق مستقر شده بودند و بعد از سرنگونی صدام هم شواری حکومتی عراق تصویب کرد که آنها از عراق خارج شوند اما هیچ دولتی آنها را نمی پذیرد و ما هم قاعدتاً به زور نمیتوانیم آنها را وادار کنیم که به ایران بیایند. اینها باید به دلخواه خودشان و با نظارت صلیب سرخ به ایران بیایند و دو لت همچنان منتظر است ببیند کدام دولت آنها را می پذیرد تا زمینه خروج آنها از عراق فراهم شود. اما ما در عین حال به آنها اجازه هیچ فعالیتی از داخل خاک عراق علیه ایران یا هیچ کشور دیگری نمی دهیم و این توافقی است که با آنها و نیروهای چند ملیتی صورت گرفته، تصویب شده و به آن عمل می شود.
* دوران حاکمیت صدام در عراق دوران طولانی مدتی بود و طی این مدت چه پیش از پیروزی انقلاب اسلامی ایران و چه پس از آن، دو کشور عراق و ایران هیچگاه روابط دوستانه ای با هم نداشتند. آیا حذف صدام باعث تغییر این سنت میشود؟
** عواملی که قبلاً تلاش داشتهاند بین دو دولت و دو ملت ایران و عراق دشمنی ایجاد کنند عوامل غیرحقیقی و تحمیلی بودند. اما بعد از سرنگونی صدام شاهد بودید که چگونه روابط بین دو کشور بهبود یافت و پیشرفت کرد و دیدارهایی بین دهها هیات صورت گرفت. چه دیدارهایی که از سوی مسئولان عراقی از جمهوری اسلامی ایران انجام شد و چه دیدارهایی که آقای خرازی و آقای متکی از عراق داشتند و البته در آیندهای نزدیک سفر آقای احمدینژاد به عراق. این دیدارها و سندهایی که در جریان این سفرها امضا میشود میتواند بسیار موثر باشد. کما اینکه دیدارهایی که هر دو ملت از عتبات هر دو کشور انجام می دهند نقش موثری در بهبود روابط دارد و انشاءالله که روز به روز این روابط بهتر شود. اعتقاد من این است که اینها حقیقت روابط دو کشور و دو ملت را نشان میدهد، نه آن عواملی که صدام تلاش داشت بین دو دولت و دو ملت فاصله بیندازد. ما منتظر آن روزی هستیم که مرزها بین دو کشور آنچنان آزاد باشد که مردم بدون هیچ مشکلی بتوانند بین دو کشور تردد کنند. ما هم در سفارت تلاش میکنیم که روابط دو کشور بر پایه اصول ثابت و خوب تداوم داشته باشد.