سعید سبحانی
اختلافات موجود میان اعضای جریان 14 مارس شدت گرفته است.در این میان هیلاری کلینتون در قالب سفر اخیر خود به بیروت ضمن اعلام حمایت کاخ سفید از جریان 14 مارس نگرانی های خود نسبت به پیروزی جریان 8 مارس را اعلام نمود.واقعیت امر این است که پس از وقوع جنگ 33 روزه و شکست رژیم صهیونیستی در برابر رزمندگان حزب الله لبنان،جریان 14 مارس به شدتشکننده و آسیب پذیر به نظر می رسد.هم اکنون افرادی مانند سعد الدین حریری و سمیر جعجع که عاملان سیا و موساد در بیروت محسوب می شوند در انزوایی سخت قرار دارند.این در حالی است که روز به روز بر محبوبیت سید حسن نصرالله،میشل عون و سلیمان فرنجیه افزوده می شود.
سال گذشته ،جریان 14 مارس با حمایت ایالات متحده آمریکا،فرانسه و رژیم صهیونیستی سعی کرد اوضاع داخلی لبنان را به سود خود ترسیم نماید اما رزمندگان حزب الله درس سختی به 14 مارسی ها دادند و نیروهای وابسته به سمیر جعجع و ولید جنبلاط را سرکوب نمودند.حتی دخالت عربستان سعودی جهت نابودی جریان 8 مارس نیز در این خصوص ناکام ماند و حزب الله کماکان به عنوان اصلی ترین بازیگر بیروت معرفی گردید.برگزاری کنفرانس دوجه در سال گذشته نقطه عطف عرض اندام جریان 8 مارس در معادلات سیاسی بیروت بود.
جریان 14 مارس در جریان تحولات سال گذشته بیروت نسبت به توانایی فوق العاده حزب الله و امل در اداره و تسلط بر اوضاع لبنان آگاه شد.هزینه این آگاهی دیرهنگام چیزی جز حضور در نشست دوحه و امضای توافقنامه با جریان 8 مارس نبود. اگر جریان 14 مارس از همان زمان پایان جنگ 33 روزه خودرا با واقعیات لبنان وفق می داد،امروزه مورد نفرت ملت لبنان و دیگر ملتهای عربی منطقه قرار نمی گرفت.رهبران گروههای رقیب لبنان موافقتنامه ای را در دوحه پایتخت قطر امضا کردند که به بحران 18 ماهه سیاسی این کشور پایان داد.در یک نگاه کلی،نشست دوحه را می توان به مکان زورآزمایی “مدیریت”و”احساس”تشبیه نمود.نمایندگان حزب الله و دیگر گروههای 8 مارس با اتکا بر همان نگاه مدیریتی و باز خود سعی در هدایت ومدیریت تحولات بیروت به سود استقلال لبنان از غرب و حتی اتحادیه عرب داشتند.اما درآن سوی میدان،نمایندگان 8 مارس با کوله باری از احساسات ضد میهن پرستانه و غرب گرایانه راهی دوحه شده بودند تا در صورت امکان،توان از دست رفته خود در جریان تحولات اخیر بیروت را بازیابی نمایند.از سوی دیگر،پیروزی قاطعانه جریان 8 مارس در جریان منازعات خیابانی بیروت و عقب نشینی دولت سینیوره در خصوص دو مصوبه جنجالی خود علیه حزب الله،مخالفان دولت فعلی لبنان را در موضع قدرت قرار داده بود.به عبارت بهتر،غرب و جریان 14 مارس کوچکترین علاقه ای نسبت به حضور در نشست دوحه نداشتند اما درایت حزب الله ،سعد الدین حریری وولید جنبلاط رابه سوی میزمذاکره هدایت نمود.
پس از برگزای نشست دوحه جریان 14 مارس بادستانی بسته در بیروت حضور پیدا کرده است.جریان 14 مارس و حامیلان غربی و صهیونیستی این جریان بارها سعی کردند با دستاویز قرار دادن پرونده ترور رفیق حریری و ایجاد القائات کاذب در خصوص آن جو سیاسی و امنیتی لبنان را ناآرام سازند اما در این خصوص به شدت ناموفق بودند.البته جریان 14 مارس نتوانست به بازی خود ادامه دهد و با آزادی چهار افسر مظنون به ترور حریری بی ثباتی سیاسی خود را به اثبات رساند.دبیرکل حزب الله لبنان نیز تاکید کرده است که آزادی چهار افسر بازداشت شده در ارتباط با پرونده ترور رفیق حریری، دلیلی قاطع بر عملکرد غیر شفاف و سیاسی بودن کمیته تحقیق بین المللی است. بر این اساس کمیته ی تحقیق بین المللی طی چهار سال گذشته روندی اشتباه راطی کرد و بازداشت این افسران و دیگر افراد دستگیر شده به صورت سیاسی و با اهداف سیاسی انجام شده است.
آزادی چهار افسر مظنون به ترور حریری توسط دستگاه قضایی لبنان شکست دیگری برای جریان14 مارس محسوب می شود.هم اکنون بین سمیر جعجع،سعد الدین حریری و ولید جنبلاط اختلافاتی وجود دارد که حل و فصل آنها حداقل تا زمان برگزاری انتخابات سراسری لبنان امکانپذیر نخواهد بود.در آستانه برگزاری انتخابات پارلمانی لبنان گروه 14مارس که اینک اکثریت را در مجلس در اختیار دارد به دلیل اختلاف های موجود در تنگنای سیاسی قرار گرفته است .
سعدالدین حریری رییس جریان سیاسی آینده زمام امور را به تدریج از دست داده و قادر به اتخاذ موضع نیست و نمی تواند تصمیم های سیاسی خود را به نزدیکترین اشخاص خود در منطقه شمال لبنان بقبولاند و به همین دلیل برخی نامزدها در این منطقه مانند هاشم علم الدین و مصباح الاحدب علیه وی تمرد کرده اند . چالش دیگری که حریری در شمال لبنان با آن روبرو است کناره گیری عشایر عرب اهل سنت در منطقه موسوم به وادی خالد است که پس از حذف نامزدی آنان برای انتخابات توسط حریری تهدید کردند که صندوق های رای بین آنان و حریری حکم خواهد بود .
از دیگر چالش های انتخاباتی گروه حریری می توان به تعلق یک سهمیه انتخاباتی ارمنی ها در حوزه بیروت اشاره کرد که بین وی و سمیر جعجع رییس حزب نیروهای لبنانی و از همپیمانان حریری در گروه 14مارس اختلاف وجود دارد بر اساس دیدگاه این فعال سیاسی اختلاف این دو در این زمینه همچنان ادامه دارد و این علاوه بر مشکلات داخلی بین گروه 14مارس در مورد فهرست انتخاباتی نامزدهای حزب کتایب به رهبری امین جمیل و حزب نیروهای لبنانی به رهبری سمیر جعجع با جریان آینده به ریاست حریری در منطقه مسیحی نشین متن در شمال بیروت است .
اما نگرانی های جریان 14 مارس تنها به این نقطه ختم نمی شود.نگرانی دیگری که اعضای ارشد گروه 14مارس آن را احساس می کنند احتمال جدایی ولید جنبلاط رییس حزب سوسیالیست ترقیخواه دروزی لبنان است که اکنون با توجه به تغییرات سیاسی در صحنه داخلی ، منطقه ای و بین المللی ، سخنان تازه ای بر زبان آورده و ممکن است در آستانه برگزاری انتخابات ، از اردوگاه 14مارس خارج و به طرف مقابل بپیوندند.
در هر صورت جریان 14 مارس توان رقابت سیاسی با جریان 8 مارس را از دست داده است و بازیابی این توان نیز عملاامکانپذیر نخواهد بود.سید حسن نصرالله به عنوان قهرمان جهان عرب و بادرایت ترین چهره سیاسی لبنان دغدغه ای جز حفظ امنیت بیروت ندارد و این دغدغه مندی رهبر حزب الله بر همگان اثبات گردیده است.این در حالی است که افرادی مانند فوادسنیوره ،سعد الدین حریری و سمیر جعجع همواره سعی دارند لبنان را در راستای اهداف توسعه طلبانه ایالات متحده و رژیم صهیونیستی تعریف نمایند.انتخابات مجلس لبنان قرار است هفدهم خرداماه برگزار شود و صحنه واقعی رقابت بین دو گروه 8 و 14مارس خواهد بود. پس از ترور رفیق حریری نخست وزیر پیشین لبنان، روز هشتم مارس سال 2005 بیش از یک میلیون نفر از مردم لبنان در پاسخ به دعوت حزب الله در میدان مرکزی بیروت گردهم آمدند و حمایت خود را از حزب الله ، رییس جمهوری وقت و حمایت های سوریه از کشورشان اعلام کردند. گروه هایی که در این گردهمایی شرکت داشتند به 8مارس معروف شدند. در مقابل ، شش روز بعد، چهاردهم مارس گروه های مخالف این دیدگاه نیز طرفداران خود را در همان مکان گردهم آوردند که این تشکل ها نیز به گروه 14مارس معروف شدند. فراموش نکنیم که نشست سال گذشته دوحه ماهیت جریان 14 مارس را تغییر نداده است ،چنانچه پس از برگزاری نشست دوجه امنابع خبری رژیم صهیونیستی نسبت به تلاش مشترک موسا و سمیر جعجع در خصوص ترور میشل عون اذهان نموده اند. همچنین سعد الدین حریری و حزب المستقبل نیز در صدد افزایش قدرت مانور راستگرایان افراطی فرانسه در امور داخلی بیروت هستند.از این رو مظلوم نماییهای اخیر جریان 14 مارس را نباید به حساب چرخش این جریان خطرناک از مواضع خود گذاشت.هم اکنون حزب الله پیروزی تازه ای را در برابر غرب و جریان 14 مارس به دست آورده است که باید ان را به بهترین نحو ممکن حفظ نماید.در عین حال جریان 8 مارس نباید نگاه امنیتی خود نسبت به تحولات داخلی و خارجی لبنان را کمرنگ نماید،زیرا هنوز تهدید جریان 14 مارس آمریکا،رژیم صهیونیستی و فرانسه به قوت خود باقی مانده است.