عبدالمنعم سید علی / مدیر مرکز مطالعات سیاسی و استراتژیک الاهرام مصر
ترجمه از انگلیسی: کامیار توانمند
هشتم آوریل بود که دولت مصر اعلام کرد هسته حزب الله که در درون مرزهای آن کشور فعالیت می کرده را شناسایی کرده است. این نشاندهنده موضوع حساس و مساله مهم و روشنی است که نشان می دهد ایران چگونه از عوامل غیرمستقیم خود برای یکجانبه و انحصاری کردن سیاست های خاورمیانه استفاده می کند.
به گفته مقامات دولت مصر، این هسته فعالیت های حزب الله در مصر قرار بوده مکان های تروریستی در سینا را مورد حمله قرار دهد و اهداف استراتژیک از جمله کانال سوئز را زیر ذره بین قرار دهد و موجبات و تسهیلات فرستادن پول و سلاح به حماس را فراهم کند.
سید حسن نصرالله رهبر حزب الله، تایید کرده که سرحلقه این هسته در مصر از نزدیکان و منصوبان او بوده که "حمایت لجستیکی از برادران فلسطینی می کرده اند تا مهمات مورد نیاز به افرادی که لازم دارند، انتقال داده شود."
این گونه عملیات گردنکشانه از سوی حزب الله همه از ایران می آید که تلاش دارد خاورمیانه اعراب صاحب قدرت شود. در شش ماه گذشته، علائمی مشخص و صریح در دست است که ایران تلاش دارد برنامه های دولت مصر برای ثبات خاورمیانه را بی اثر و متشنج کند. حماس تمددی آتش بس شش ماهه که توسط مصر طراحی شده بود را پس از انقضای آن نپذیرفت که در پی آن جنگ غزه در دسامبر گذشته، حدود پنج ماه پیش، درگرفت. در گرماگرم جنگ، سید حسن نصر الله از ملت مصر و ارتش آن کشور خواست تا به رفح رفته و به زور گذرگاه مرزی را باز کنند که خواسته ای تند و تنش زا بود و هدف از آن هم اغتشاش هدف گیری شده و حساب شده بود.
با پایان یافتن جنگ غزه، مصر تلاش های خود برای دستیابی به آتش بسی طولانی مدت و پایدار را ادامه داد. ایران اما به حماس فشار آورد تا در برابر آن مقاومت کند. تلاش بی وقفه قاهره برای برپایی دولت وحدت و ائتلاف متحد در فلسطین با کنار هم آوردن جنبش فتح و گروه جنبش اسلامی حماس توسط فشارهای ایران بر حماس کمرنگ و بی اثر شد.
تهران، مصر را به عنوان بزرگترین رقیب خود در منطقه و بزرگترین سنگ بنای قدرت جهان عرب می بیند و با مقاومت با تاثیر مصر، خود را بالا می کشد. از همین رو و با همین زاویه دید هم باید تلاش و حرکت های حزب الله در مصر را بررسی کرد. حزب الله با فعالیت به عنوان بازوی اجرایی ایران، مصر را از فعالیت های دیپلماتیک برای تشکیل راه حل تشکیل دولت مستقل فلسطینی در کنار اسراییل، باز می دارد.
تلاش بی وقفه و مداوم مصر برای کنار هم آوردن دولت های عربی و رسیدن صلح با اسراییل برای آرام کردن منطقه، مسیری است که ایران را از دنبال کردن راه گسترش افراط گرایی در منطقه باز می دارد. از همین رو هم ایران تلاش می کند این مسیر را مختل کرده و راه دستیابی به صلح را پرتنش کند و از راه همدستانش، موقعیت مصر را بی اثر می کند. از همین رو هم منافع ملی مصر در منطقه خلیج فارس و نقش تاریخی اش به عنوان عامل ثبات منطقه، مانعی برای جاه طلبی و قدرت طلبی های ایران در منطقه است.
برای دولت کاخ سفید واشینگتن و تیم باراک اوباما که از حاشیه نظاره گر این جریان هستند، اهداف باید مشخص باشد. اگر آمریکا مایل به چیدن قدرت طلبی ایران در منطقه است، باید از حل مناقشه اسراییل و فلسطین به طور جدی حمایت کند.
اما در همین حال آمریکا باید با دولت راستگرای اسراییل کنار بیاید و راه حلی پیدا کند که راه حل تشکیل کشور مستقل فلسطینی در کنار اسراییل را به عنوان یک راه حل و نسخه بین المللی و مقبول جامعه جهانی قبول کنند.در ضمن باید اسراییل را وادار کنند روند غیرقانونی شهرک سازی را متوقف کنند چرا که این کار موقعیت کلیدی و اصلی رسیدن به صلح را دستخوش خدشه و تخریب می کند.
تلاش دولت فعلی کاخ سفید برای حل سریع مسئله هسته ای ایران ،نباید باعث شود که آمریکا از مسئله صلح خاورمیانه و تلاش تهران برای برهم زدن ثبات منطقه و حمایت از تروریسم، منحرف شود. تلاش ایران برای برهم زدن ساختار فعلی منطقه چند منظوره است و از این رو واشینگتن باید فرمولی جامع، چند وجهی و چند منظوره برای نزدیک شدن به ایران و درگیر کردن تهران، پیدا و طراحی کند.
گفته شده که کماکان آقای اوباما مشغول سبک و سنگین کردن آن سخنرانی عمده ای است که قرار است خطاب به جهان عرب داشته باشد. اگر قرار باشد چنین سخنرانی در مصر ایراد شود، مایه دلگرمی میلیون ها شهروند منطقه خواهد بود که خواهان موفقیت روند صلح خاورمیانه هستند. این کار پیامی محکم وصریح هم به ایران می فرستد که آمریکا در راه صلح و ثبات منطقه، در کنار مصر خواهد بود.