بهرام ولدبیگی
گروه دیپلماتیک
انتخابات شوراها و شهرداریهای ترکیه نمادی بود از دمکراسی به معنای واقعی آن و در یک نمایش دموکراتیک احزاب و شخصیتها وزنکشی سیاسی و اجتماعی خود را در مقابل چشمان هشیار مردم ترکیه به انجام رساندند. 19 حزب سیاسی در سراسر ترکیه در راس آنها حزب توسعه و عدالت به رهبری تکنوکرات مسلمان ناسیونالیست ترک رجب طیب اردوغان که اداره کشور را در قوه مقننه و مجریه در دست دارد، در حالی که با قدرت هر چه تمامتر در پی برگزاری انتخابات و موفقیت حزب خود بود به همان اندازه هم فضا را برای 18 حزب دیگر رقیب از جمله حزب جامعه دموکراتیک و تنها حزب رسمی و قانونی کردها در ترکیه فراهم کرده بود تا در یک بازی دموکراتیک صداهای گوناگون را بشنوند و آزادانه انتخاباتی تاریخی و ماندگار را برای دولت و ملت ترکیه رقم زنند.
حزب عدالت و توسعه در جهت اعتلای کشور ترکیه به همگان ثابت کرد که گرایش به دموکراسی و توسعه یک پدیده عمومی است و نمیتوان با تفکر تمامیتخواهی کشور را اداره کرد چرا که دموکراسی به فرایندی برای گردش نخبگان و گفتمان دموکراتیک دولت تبدیل شده است و امروزه رقابت دموکراتیک دو حزب ناسیونالیست مذهبی ترکیه با حزب ناسیونالیست کردی معنادار است. در انتخابات هفته گذشته 29 مارس 2009 رقابت شدیدی در مناطق کردنشین ترکیه بین حزب توسعه و عدالت به رهبری اردوغان نخستوزیر ترکیه و حزب جامعه دموکراتیک کردستان به رهبری احمد تورک رئیس فراکسیون نمایندگان کرد در مجلس ترکیه برای انتخابات شوراها و شهرداریها آغاز شد.
دولت اردوغان در یک سال گذشته برای اولین بار در تاریخ ترکیه به صورت رسمی شبکه شش تلویزیون سراسری ترکیه را به شبکهای کردی تبدیل کرد تا اولین شبکهی کردی TRT6 را در ترکیه به نام خود راهاندازی نماید. همچنین اجازه داد تا در چند دانشگاه ترکیه زبان کردی تدریس شود. و در میان طیفهای اسلامی در مناطق کردنشین هم با حمایت نمایندگان کرد در لیست حزب توسعه و عدالت فعالیتهای گستردهای را برای جذب آراء مردم انجام داد، و اردوغان هم چند بار به زبان کردی از انتخابات گفت. از سوی دیگر حزب جامعه دموکراتیک از جشنها و مراسمات عید برای انتخابات بهرهبرداری نموده و جشنهای نوروزی را در همه شهرها و روستاها بویژه در شهر دیاربکر که مرکزیت مناطق کردنشین است به متینگهای انتخاباتی تبدیل کرد.
از آن سو حزب کارگران کردستان PKK در کوهستانهای ترکیه به صورت رسمی از کاندیداهای حزب DTP حمایت کرده و شبکههای ماهوارهای PKK همچون ارگان تبلیغاتی این حزب مردم را به پای صندوقهای رای هدایت کردند و برای اولین بار یک جبهه متحد از فعالان مدنی در داخل کشور و اپوزسیون در کوهستانهای ترکیه و مخالفین ساکن اروپا در این انتخابات شکل گرفت و دو حزب به رقابت دموکراتیک با حزب حاکم توسعه و عدالت به رهبری اردوغان و 17 حزب دیگر پرداخت و با گفتمانی مدنی در شرایطی عادلانه توانستند مردم را در پای ابزار دموکراتیک جامعه مدنی یعنی صندوقهای رای گرد آورند تا مردم مسیر تحول و دگرگونی را برای کشورشان رقم زنند. در این انتخابات 48 میلیون واجد شرایط رای حدود 80 درصد شرکت کردند، حزب توسعه و عدالت به رهبری اردوغان با 40 درصد آراء و 492 شهرداری رتبه اول را بدست آورد.
حزب دوم این انتخابات حزب خلق جمهوری به رهبری دنییز بایکال با 20 درصد آرا و 183 شهرداری، حزب سوم حزب جنبش ملی به رهبری دولت باغچهای با 14 درصد و 139 شهرداری، حزب سوم حزب جامعه دموکراسی به رهبری زکی سیزار با 5 درصد آرا و 58 شهرداری و حزب پنجم حزب جامعه دموکراتیک به رهبری احمد تورک با 7/4 درصد 99 آرا شهرداری را بخود اختصاص دادند. رجب طیب اردوغان در پایان انتخابات ضمن انتقاد از فعالیت حزب توسعه و عدالت به دلی کاهش آرا نسبت به انتخابات قبلی تسلیم بازی دموکراتیک انتخابات شد و آن را به مردم و رقبا تبریک گفت. و از اینکه حزبش در مناطق کردنشین از حزب DTP عقب افتاده بود با شهامت اعلام کرد با وجود خدمات فراوانی که به کردها کردیم ولی مردم در این مناطق به هویت سیاسی خود رای دادند، اما ما در سیاستهای خود در جهت توسعه ترکیه و مناطق کردنشین بازنگری خواهیم کرد.
البته سخنان اردوغان هم مقداری احساساتی به نظر میرسید چرا که درست است که حزب DTP در مناطق کردنشین رای اول را کسب کرده است اما از مجموع جمعیت 20 میلیونی کردها در ترکیه حزب DTP کمتر از 3میلیون رای کسب کرده و کمی کمتر از این رقم کردها به حزب توسعه و عدالت اردوغان رای دادهاند چرا که هنوز فعالان ملی مذهبی کرد در مناطق کردنشین ترکیه حرفهایی برای گفتن دارند.