میزگرد نفت و اقتصاد سیاسی ایران شنبه در دفتر سازمان دانش آموختگان ایران اسلامی (ادوار تحکیم وحدت) برگزار شد. به گزارش ایسنا غنی نژاد اظهار داشت: وجود درآمدهای آسانیاب نفتی ابراز دست حکومتها است که با آن اهداف سیاسی خود را بدون اینکه در خدمت اهداف ملی باشد، به پیش ببرند. تا وقتی این درآمد در اختیار دولت است، این وضعیت ادامه دارد. وی افزود: بعضی اقتصاددانان به این نتیجه رسیدند که شاید با ایجاد صندوق ذخیره ارزی بتوان جلوی نوسانات را گرفت تا تاثیر منفی آن روی بودجه خنثی شود. فکر نهایی این بود که به تدریج درآمد نفتی از بودجه خارج و وارد صندوق ذخیره ارزی شود، اما هیج وقت طبق قانونی که شان نزول این صندوق بود عمل نشد و از همان ابتدا از سوی قانونگذاران- یعنی نمایندگان مجلس ششم و هفتم- نقض شد. در حالی که طبق ماده 60 برنامه سوم هرگونه برداشت از این صندوق- چه بودجهای و چه جاری- ممنوع است و برداشت از آن منوط به پایین آمدن درآمدهای ارزی است.
این اقتصاددان در ادامه گفت: مستی و سکرآور بودن درآمد نفت تنها مختص حکومتها نیست، بلکه مردم هم همین گونهاند و باعث میشود سطح مصرف بالاتر از توان تولیدی باشد. این شکاف، بیماری مزمنی را در افکار مردم ایجاد میکند و آن، طلبکار بودن است که دولتهای پوپولیستی هم به آن دامن میزنند. پس باید کاری کنیم که سطح رفاه مردم مستقل از درآمد نفتی باشد، چرا که در شرایط فعلی ما بیش از آنچه شایستگی اقتصادی داریم مصرف میکنیم. غنی نژاد تصریح کرد: بخش بزرگی از توهمات و انتظارات، ناشی از تلقیناتی است که دوستان روشنفکر ما ارایه کردهاند. در حقیقت، من مردم را مقصر نمیدانم بلکه حاکمان، مطبوعات، مسوولان، روشنفکران و اساتید را مقصر میدانم که باعث شکلگیری افکار عمومی میشوند. وی خاطر نشان کرد: باید فکری اساسی کرد تا از دست نفت خلاص شویم. نفت یک ابزار است و میشود از آن استفاده خوب یا بد کرد. درآمد نفتی در شرایط فعلی نقش چاقوی مهلک را دارد و انسان سالم را از بین میبرد. البته قصد من نصیحت دولت جدید نیست، چرا که آنها از سنخی هستند که به حرف هیچ کس گوش نمیکنند. وی اظهار داشت: بهترین راه برای کوتاه کردن دست دولت از درآمدهای نفتی، توزیع مستقیم درآمدهای نفتی بین مردم است. این مساله هم به آسانی قابل اجرا نیست و هر سیستم حکومتی در برابر آن مقاومت میکند، چرا که در جهان معاصر قدرت از اقتصاد بیرون میآید نه لوله تفنگ. غنینژاد اضافه کرد: هیچ کس بهتر از مردم نمیداند با پول خود چه کند، عقل دولت هم از عقل مردم بیشتر نیست و تا به حال بدترین استفادهها را از نفت انجام داده است، چه بسا اگر این درآمد را نداشتیم و به سرمایه ملی و انسانی خود اتکا کرده بودیم سطح رفاهمان بیشتر بود.
این مدرس دانشگاه ادامه داد: حساب ذخیره ارزی حداقل محاسنی هم داشت و مشخص کرد عطش اضافه دولتمردان کجاست. وی درباره طرح اقتصادی کروبی در انتخابات ریاست جمهوری نهم گفت: ما روشنفکران این طرح را دست کم گرفتیم. اشکال طرح این بود که آقای کروبی میگفت این 50 هزار تومان ربطی به درآمد نفت ندارد و باید ریالی پرداخت شود، وگرنه طرح قابل دفاعی بود. ما هم از ابتدا معتقد بودیم که درآمد نفت باید بین مردم توزیع شود. وی در پاسخ به سوالی درباره احتمال آسیب دیدن فرهنگ کار در صورت توزیع درآمد نفت، گفت: کسی که درآمد بالایی دارد، میزان درآمدی که از نفت به او تعلق میگیرد برایش چندان رقم قابل توجهی نخواهد بود. کسی هم که فقیر است با این پول آنقدر رفاه پیدا نمیکند که احتیاجی به کار نداشته باشد.