حنیف غفاری
بسیارى از کارشناسان و صاحبنظران مسائل بینالملل معتقدند که پس از پیروزى اخیر دموکراتها بر جمهوریخواهان در انتخابات مجلس نمایندگان و سنا تغییر محسوسى در اصول سیاست خارجى آمریکا صورت نخواهد گرفت. حمایت برخى از اعضاى دموکرات کنگره از برخى سیاستهاى بوش پسر نیز شاهدى در راستاى اثبات این دلیل به شمار مىرود.
پیوند مستقیم اعضاى ثابت کاخ سفید پنتاگون و سیا با دو حزب دموکرات و جمهوریخواه آمریکا بر کمتر کسى پوشیده باقى مانده است به عبارت دیگر، ایالات متحده آمریکا داراى اتاقهاى فکرى است که با جا به جایى احزب در راس قدرت اعضاى آنها تغییر نمىکنند. جهتدهى سیاست خارجى واشنگتن در مسائل مربوط به اسرائیلجهان سوم، کشورهاى جنوب و ... از وظایف اصلى اعضاى این اتاقهاى فکرى به شمار مىرود.
در زمان ریاست جمهورى “جیمى کارتر” و “بیل کلینتون” شاهد افزایش حمایتهاى پشت پرده آمریکا از اسرائیل و جنایات بىشرمانه سران این رژیم منحوس و نامشروع بودهایم. این در حالى است که کارتر و کلینتون هر دو به حزب دموکرات آمریکا تعلق دارند. در ادامه بحرانهاى کنونى خاورمیانه و خاور دور نیز کبوترها و بازهاى آمریکا از اصول و مبانى یکسانى پیروى خواهند کرد. در حقیقت آنچه باید در این برهه حساس مورد توجه قرار گیرد این است که رویکرد و نگرش هر دو حزب در خصوص مسائل کلان سیاستگذارى آمریکا یکسان است ولى در سطح اجرا و شیوه حمل این دو با یکدیگر تفاوتهایى اساسى دارند.
در اهداف میان مدت و کوتاه مدت تناقض و تضادهاى زیادى میان دو حزب اصلى آمریکا وجود دارد. در حقیقت مىتوان گفت که چنین معادلات سیاسى و تفسیر وقایع سیاسى روز در هریک از دو حزب آمریکا از منظر و نمایى جداگانه صورت مىپذیرد. بنابراین بىدلیل نیست که به یک باره شاهد اوجگیرى اعتراض افرادى مانند کارتر و کلینتون درخصوص سیاستهاى بوش پسر هستیم. درحقیقت این اعتراضها ریشه در تفاوت کلى میان دموکراتها و جمهوریخواهان ندارد، بلکه ریشه در تفاوت نگاه کبوترها و بازها نسبت به اهداف میان مدت و کوتاه مدت جارى در سیاست خارجى کاخ سفید دارد.
هم اکنون اختلاف میان دو حزب بر سر مسئله عراق به نقطه اوج خود رسیده است. دموکراتها معتقدند که ادامه حضور نظامى آمریکا در عراق موجب خلق ویتنامى جدید (و البته سختتر از ویتنام اصلی) براى واشنگتن خواهد شد و اعتبار کاخ سفید را براى مدتى طولانى زیر سوال خواهد برد. از سوى دیگر جمهوریخواهان همچنان نسبت به ادامه حضور خود در عراق اصرار دارند و معتقدند که اهداف کلان و بلندمدت پذیرفته شده در میان دو حزب اصلى آمریکا، از طریق ادامه حضور در عراق تحقق خواهد یافت.
افرادى مانند برژینسکی، کارتر، کلینتون، آلبرایت و الگور در مقابل این طرز تفکر معتقدند که نه تنها اهداف بلندمدت و کلان آمریکا به دنبال تداوم اشغال عراق تحقق نمىیابد، بلکه در تامین سادهترین اهداف کاخ سفید و طبیعىترین خواستههاى عمومى نیز آمریکا با بحران مواجه خواهد شد. دموکراتها برهم ریختن تعادل میان سیاست داخلى و خارجى آمریکا در 6 سال اخیر را نمونهاى براى اثبات دلایل خود مىدانند.
در نهایت اینکه تقابل و کشمکشهاى جمهوریخواهان و دموکراتها بر سر تامین اهداف کوتاه مدت و میان مدت این دو همچنان ادامه خواهد داشت و احتمالا تا پایان مدت ریاست جمهورى بوش در سال 2008 ادامه خواهد یافت.
اما بر سر اهداف کلان و بلندمدت کاخ سفید اختلافى میان این دو حزب وجود ندارد. استیلا بر سایر کشورهاى جهان و پررنگ کردن تبعیض در نظام بینالملل از اهداف شوم و مشترک کبوترها و بازها به شمار مىرود.