بازگشایی مرز رفح و پیامدهای آن

علی تتماج
پس از اجرای طرح عقب‌نشینی رژیم صهیونیستی از نوار غزه، مذاکرات برای تعیین خطوط مرزی و اجرای سایر مفاد موافقتنامه‌ها و نقشه راه، ادامه یافت. آنچه در این زمینه در طی روزهای اخیر قابل توجه بود، توافق برای استقرار نیروهای سازمان ملل در مرزهای رفح است. این امر در حالی صورت گرفت که دو نگرش متفاوت را در پی داشت، از یک سو مقامات تشکیلات خودگردان، رژیم صهیونیستی و منابع خارجی آن را گامی مثبت در راه تحقق صلح می‌دانند و از سوی دیگر گروه‌های مقاومت با دیده تردید به آن نگریسته و چنین توافقی را برای مبدل نمودن غزه به زندان ارزیابی نمودند. با توجه به تحولات جاری فلسطین و بندهای توافقنامه، پیامدهای آن از چند بعد قابل بررسی است.
1- مهمترین اهداف رژیم اشغالگر قدس سرکوب مقاومت و انتفاضه می‌باشد اما ماهیت استقلال‌خواهانه و آزادی‌طلبانه این مبارزات مانع از اجماع جهان در برابر این امر شده است. با توجه به اینکه بر اساس توافقات بعمل آمده یک سوی رفح به نیروهای بین‌المللی واگذار شده است، این فرصت برای رژیم صهیونیستی ایجاد می‌گردد که به کمک این مراجع از یک سو به خلع سلاح مقاومت بپردازد و از سوی دیگر هرگونه تحرکی را در غزه زیر نظر داشته باشد و با استدلال نقض حریم بین‌المللی به محکوم کردن مقاومت در مجامع جهانی بپردازد (با توجه به اینکه کمیته بین‌المللی چندان استقلال نداشته و پیشرفت نظارت آمریکا و غرب است). چنانکه مقامات حماس بارها تأکید کرده‌اند که این طرح، غزه را به زندان بزرگ مبدل خواهد ساخت که تحت نظارت امنیتی تل‌آویو خواهد بود.
2- صهیونیست‌ها در حالی که خود را تحقق‌بخش صلح و امنیت در منطقه می‌دانند و سعی دارند تا با بزرگنمایی خروج از غزه و توافقنامه‌های بعمل آمده چهره‌ای جهانی برای خود ایجاد نمایند در عمل به گسترش جنایات در سرزمین‌های اشغالی مبادرت ورزیده و همچنان به ساخت شهرک‌ها در بیت‌المقدس کرانه باختری و بلندی‌های جولان می‌پردازند. با توجه به اینکه این تحرکات از یک سو و مشکلات داخلی، رژیم صهیونیستی را به چالش کشانده است، لذا آنها با واگذاری امنیت رفح به نیروهای بین‌المللی تلاش می‌کنند تا به کمک این نیروها بتوانند با خیال آسوده‌تری به تحرکات خود در سایر مناطق استمرار بخشند در حالی که نظارت بر غزه را با کمک آنها اجرا می‌کنند.
3- یکی از مهمترین تحولات سرزمین‌های اشغالی، برگزاری مرحله چهارم انتخابات شهرداری‌ها و پارلمان می‌باشد با توجه به اینکه رژیم صهیونیستی از حضور اعضاء و نمایندگان مقاومت در پارلمان آینده، حراس دارند و تلاش گسترده‌ای را برای جلوگیری از این مهم مبذول دارند، حضور نیروهای امنیتی در رفح می‌تواند از یک سو موجب عدم شرکت گسترده مردم در انتخابات شود و از سوی دیگر به بهانه‌های امنیتی با شناسایی و دستگیری اعضاء مقاومت از حضور آنها در انتخابات جلوگیری کنند که این امر برای صهیونیست‌ها در شرایط کنونی بسیار اهمیت دارد.
4- از چارچوب‌ها و آرمان‌های فلسطینیان تشکیل کشور مستقل فلسطین می‌باشد این اصل در حالی مطرح است که رژیم صهیونیستی و بعضا همپیمانان غربی آن به هیچ عنوان خواهان پذیرش این حق نمی‌باشند و تلاش دارند تا به هر نحوی مانع آن شوند (پس از آزادی غزه نگرش‌ها برای تشکیل کشور فلسطین بیش از پیش رشد یافت)
با توجه به این که حاکمیت، حکومت، قلمرو و جمعیت جزء اصول و ارکان تشکیل کشور است با واگذاری امنیت مرزهای غزه و رفح به رژیم صهیونیستی و نیروهای سازمان ملل برای این اصل تاکید می‌شود که تشکیلات خودگردان توانایی برقراری نظم و امنیت را ندارد لذا شرایط مبدل شدن به کشوری مستقل نیز برای آن غیر متصور و غیر انجام می‌نماید.
5- نکته قابل تامل در توافقنامه رفح، نقش مقامات آمریکایی در آن است، چنانکه تا پیش از سفر رایس به سرزمین‌های اشغالی، رژیم صهیونیستی از انجام هرگونه مذاکره در مورد رفح خودداری می‌نمود اما پس از دیدار رایس دو طرف بر اجرای این طح به توافق رسیدند. این امر از یک سو بیانگر نقش و جایگاه سرزمین‌های اشغالی در سیاست خارجی آمریکا می‌باشد، چنانکه رایس برای تحقق این مهم یک روز سفر خود به آسیا را به تاخیر انداخت تا بر بهبود جایگاه آمریکا در عرصه معادلات جهانی در شرایط کنونی تاثیرگذار باشد. از سوی دیگر این امر را باید هشداری به کشورهای اسلامی و تشکیلات خودگردان در زمینه همکاری با اهداف آمریکا برای حل بحران خاورمیانه دانست که می‌تواند در گرایشات و عملکرد این کشورها در برابر واشنگتن تاثیرگذار باشد.
در نهایت با عنایت به تحولات سرزمین‌های اشغالی می‌توان گفت که در شرایط کنونی اجرای طرح رفح بر خلاف آنچه صهیونیست‌ها و محافل غربی ادعا می‌کنند گامی در جهت تحقق صلح و بعضا تشکیل دو کشور مستقل در منطقه نمی‌باشد بلکه چنانکه رهبران حماس اعلام داشتند این امر، صرفا برای استمرار نقش امنیتی صهیونیستها در نوار غزه و تشدید جنایات علیه فلسطینیان و مقاومت است که حاصل آن شهادت و بازداشت صدها نفر خواهد بود لذا جا دارد تا همچون گذشته مردم فلسطین با حفظ سلاح وحدت در برابر این توطئه تل‌آویو و غرب مقاومت نموده و دچار انشعاب و اختلاف نگردند.