مامور ویژه در راه تهران

سرگه بارسقیان
البرادعی: نمی‌توانید دانش هسته‌ای ایران را بمباران کنید
مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با بیان اینکه ایران تاسیسات هسته‌ای اعلام نشده ندارد از غرب خواست تهدید، تحریم و حمله نظامی را از پرونده هسته‌ای ایران دور کند چرا که به گفته وی تحریم ایران بن‌بست بر سر برنامه هسته‌ای تهران را تشدید می‌کند و هرگونه حمله نظامی علیه تاسیسات هسته‌ای هم خواسته‌ای ایران را از بین نخواهد برد. محمد البرادعی در نشستی در پاریس گفت: آنچه می‌دانیم این است که ایران دانش هسته‌ای را داراست اما شما نمی‌توانید دانش بمباران کنید. البرادعی گفت که 4 سال باررسی‌های فشرده در ایران نشانه‌ای را مبنی بر وجود تاسیسات اعلام نشده هسته‌ای نشان نداده است اما اظهار داشت: ما هرگز قادر نبوده‌ایم تضمین صددرصد بدهیم. مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی پیش از دیدارش با فیلیپ دوست بلازی وزیر امور خارجه فرانسه که روز پنجشنبه اعلام شد، تصریح کرد: من با ایده که گفت‌وگو پاداشی برای رفتار خوب است مخالفم. گفت‌وگو پیش‌شرط تغییر رفتار است. البرادعی گفت. نگرانی من این است که هر یک از طرف‌ها به سلاح خود چسبیده است؛ جامعه بین‌المللی به سلاحش چسبیده و می‌گوید یا تحریم یا به سختی به چیزی دست خواهید یافت و ایران می‌گوید قابلیت غنی‌سازی هسته‌ای و یا اینکه به سختی به چیزی دست خواهید رفت. البرادعی در حالی از ناکارآمدی ابزار تحریم علیه ایران سخن می‌گوید که سخنگوی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در گفت‌وگو با بی‌بی‌سی خبر داده است، این نهاد بخشی از کمک‌ها و همکاری‌های خود با ایران را در راستای اجرای قطعنامه‌ شورای امنیت سازمان ملل به حال تعلیق درآورده است. به گزارش فارس، رئیس دوره‌ای شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هم اعلام کرد، این آژانس به دنبال تحریم‌های سازمان ملل علیه برنامه‌ هسته‌ای تهران، برخی از کمک‌های فنی خود را به ایران قطع کرده است. با این حال نماینده دائم ایران در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در گفت‌وگو با ایسنا اعلام کرد: شورای حکام تاکنون نسبت به تشکیل جلسه اضطراری این شورا در خصوص همکاری‌های فنی ایران و آژانس به نتیجه نرسیده و همکاری آژانس در امور تمامی پروژه‌های در حال انجام است. علی‌اصغر سلطانیه با رد خبر توقف خبری از پروژه‌های همکاری ایران و آژانس گفت: فرآیند بررسی پروژه‌های همکاری ایران و آژانس توسط دبیرخانه این نهاد کماکان ادامه دارد.
مسافر فرانسوی تهران کیست؟ آیا آنگونه که روزنامه فرانسوی فیگارو نوشته وی این هفته عازم ایران خواهد بود یا خبر روزنامه آمریکایی<اینترنشنال هرالد تریبیون> قرین واقعیت است که ژاک شیراک رئیس جمهور فرانسه به طور ناگهانی سفر فرستاده عالی رتبه اش به تهران را لغو کرده است؟ پاریس در نهایت به توصیه های مشوقین اعزام نماینده ویژه به تهران گوش خواهد سپرد یا هشدارهای مخالفین این سفر کار خود را خواهد کرد؟
این سوالات سفر نماینده ویژه پاریس به تهران را در هاله ای از ابهام فرو برده است. سردرگمی ها در کاخ الیزه هنوز دستگاه دیپلماسی فرانسه را به تصمیم گیری نهایی برای اعزام نماینده به تهران نزدیک نکرده است؛ گرچه سخنگوی وزارت خارجه فرانسه اواخر هفته گذشته اعلام کرد، این سفر پس از رایزنی با کشورهای منطقه انجام می شود. سه شنبه هفته گذشته که روزنامه لوموند در پیش دستی از وزارت خارجه فرانسه خبر اعزام نماینده ویژه شیراک به تهران را منتشر کرد، نوشت: رئیس جمهور فرانسه امیدوار است که این فرستاده فیلیپ دوست بلازی وزیر امور خارجه باشد اما مقاماتی در عربستان، مصر و آمریکا به این طرح روی خوش نشان ندادند و بسیاری از مقامات فرانسوی نیز نسبت به آن اکراه دارند. گرچه لوموند یافتن راه حلی دیپلماتیک برای مساله هسته ای ایران را علت تصمیم شیراک عنوان کرده بود اما انتخاب دوست بلازی برای انجام این ماموریت نشان می داد که اصل رایزنی های احتمالی مسافر تهران مسائل منطقه ای و به ویژه تحولات لبنان است که پاریس به طور سنتی در آمد و شدهای سیاسی این کشور اثرگذار است. تهران در تحولات لبنان جانب حزب ا... را گرفته و انتقادات شدیدی علیه دولت فواد سنیوره ایراد کرده است. دوست بلازی از حامیان سنیوره است و در تابستان امسال هم با منوچهر متکی همتای ایرانی اش درباره تحولات لبنان دیدار و مذاکره کرده بود. پس از آن بود که ایران را بازیگر مهم و قابل احترامی در منطقه خواند که در خاورمیانه نقش <تثبیت کننده> را ایفا می کند اما سه ماه پس از آن در آبان ماه، ایران و سوریه را به تلاش برای سرنگونی نخست وزیر لبنان متهم کرد و گفت: <همه به خوبی می دانند که سوریه و ایران در تلاش برای بی ثباتی دولت سنیوره هستند.> این خبر در شرایطی منتشر شد که قرار است روز 25 ژانویه )5 بهمن( کنفرانسی بین المللی در پاریس برگزار شود تا بازسازی این کشور پس از جنگ مورد بحث و بررسی قرار گیرد و آ نگونه که دوست بلازی گفته <کنفرانس <پاریس 3> فرصتی برای حمایت از دولت لبنان است، چرا که دولت لبنان یک دولت منتخب است که از میان اکثریت انتخاب شده است.> نکته قابل تامل این است که در این جلسه از ایران و حزب ا... لبنان دعوت به عمل نیامده است. پالس های مثبت تهران - بیروت هم حاکی از این است که بارقه های امیدی در بهبود روابط ایران با دولت سنیوره در حال ایجاد است؛ چنانکه علی لاریجانی دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران در گفت وگو با روزنامه السفیر لبنان گفته است که ایران هرگز به دنبال شطرنج بازی با آمریکا درباره لبنان نیست و هرگز نمی خواهد که صحنه جدیدی برای درگیری در منطقه خاورمیانه ایجاد شود. نخست وزیر لبنان هم در اردن اعلام کرد: ما خواهان روابط مناسب با ایران هستیم اما بر اساس احترام متقابل. اگر ایران خواهان حمایت از لبنان است، باید از طریق دولت لبنان و براساس احترام به لبنان به عنوان کشوری مستقل و دارای حاکمیت وارد عمل شود چرا که این دولت لبنان است که لبنانی ها را حمایت می کند و به اوضاع کنونی و آینده آن می پردازد.
مخالفت آمریکا با اعزام نماینده به ایران
سفر مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی به پاریس و دیدار با وزیر خارجه فرانسه این احتمال را تقویت کرد که مسافر تهران دوست بلازی است و پرونده هسته ای هم در میز مذاکره قرار خواهد گرفت. محمد البرادعی درباره تصمیم فرانسه به اعزام نماینده به ایران گفت: از تلاش هر گروهی برای تعامل با ایران حمایت می کنم. وی تصریح کرد: نگرانی من در حال حاضر این است که هیچ گروهی از تصمیم خود کوتاه نمی آید، ما نیاز داریم کسی اقدام کند. وزارت خارجه فرانسه بلافاصله اعلام کرد: سفر اخیر البرادعی به پاریس ارتباطی با قصد فرانسه برای اعزام نماینده به ایران ندارد و هدف گفت وگو ها با تهران مسائل دوجانبه ای و منطقه ای خواهد بود. با این حال برخی خبرها حکایت از جایگزینی <ژان کلود کوسران> به جای <فیلیپ دوست بلازی> دارد. چرا که لوموند خبر داده دوست بلازی با این ایده مخالف و معتقد است که این اقدام می تواند تلاش هماهنگ جهانی برای توقف برنامه هسته ای ایران را به مخاطره انداخته و فصل تازه ای از تنش در روابط رو به بهبود پاریس و واشنگتن به وجود آورد. روزنامه هرالد تریبیون هم خبر داده دلیل لغو سفر وزیر خارجه فرانسه به ایران، سفارش همتای عربستانی او بوده و سعود الفیصل که گفته شد به زودی عازم تهران می شود به دوست بلازی گفته است اگر به ایران نروید بهتر است. کوسران از کارشناسان عالی رتبه مسائل خاورمیانه است که در سال های 1980-1977 در سفارت فرانسه در تهران فعالیت کرده است و سابقه سفارت فرانسه در مصر، بغداد، دمشق و آنکارا را دارد و در سال های 2002-2000 رئیس سازمان اطلاعات خارجی فرانسه بوده است. مدیرکل بخش آفریقای شمالی و خاورمیانه وزارت امور خارجه و رئیس یکی از دایره های امنیت خارجی فرانسه از دیگر سوابق کوسران است. با این حال نماینده پاریس هر که باشد آمریکا سرسختانه مخالف چنین ابتکار دیپلماتیکی است. وزیر امور خارجه آمریکا به طور تلویحی از اعزام نماینده به تهران انتقاد کرد و گفت: فکر می کنم همه ما باید بر این حقیقت تمرکز کنیم که ایران قطعنامه شورای امنیت را نقض کرده است مگر آنکه فعالیت های غنی سازی و بازفرآوری خود را به حال تعلیق درآورد. کاندولیزا رایس همچنین گفت: اکنون زمان مناسبی برای تهران و واشنگتن و شکستن سیاست درازمدت آمریکا درباره عدم تعامل دوجانبه با ایرانی ها نیست. رایس پیش تر نیز مصالحه با سوریه و ایران بر سر آینده لبنان را غیرقابل قبول خوانده بود.
از سوی دیگر گفته شده است یکی از محورهای گفت وگوهای احتمالی نماینده فرانسه در تهران به رسمیت شناسی حق موجودیت رژیم اسرائیل از سوی ایران خواهد بود. بر اساس برخی قرائن، فیلیپ دوست بلازی قرار بود که اواخر سال گذشته میلادی به ایران بیاید که به دلیل برخی موضوع ها از جمله برگزاری کنفرانس هولوکاست در تهران، مخالفت مصر و عربستان با این سفر همچنین مساله نامناسب بودن زمان در بعد بین المللی این سفر صورت نگرفت زیرا در آن زمان تلاش ها برای منزوی کردن ایران و تصویب قطعنامه علیه تهران متمرکز شده بود.