پشت پرده سرکوب مسلمانان در چین

ماجراى سرکوب خونین ایالت سین کیانگ چین هفته گذشته از آنجا آغاز شد که جمعیتى 200 نفره از چینى تبارهاى هان در شهر ارومچى علیه اویغورها راهپیمایى کردند. این راهپیمایى اعتراض اویغورها را برانگیخت که خواستار رعایت عدالت در مورد دو تن از مسلمانان بودند که به اتهامى در زندان به سر مى برند. آثارى از درگیرى هفته هاى گذشته نیز بروز کرده بود و باعث شده بود نیروهاى امنیتى از برگزارى نماز جمعه در چند شهر جلوگیرى کنند.
وقتى جمعیت مسلمانان معترض در شهر ارومچى به راه افتاد و نیروهاى امنیتى نیز با گلوله به سرکوب تظاهرکنندگان پرداختند معلوم بود اویغورها مطالبات برآورده نشده و احساسات سرکوب شده اى داشتند که با شعله ور شدن شهر بروز کرد. اما اینکه چرا نظام حزب کمونیست به این زودى سرکوب خونین را پیشه کرد موضوع قابل توجهى است. چین قرار است تا سال 2007 از امریکا پیشى بگیرد و تا سال 2050 به لحاظ اقتصادى به مرتبه اى برسد که هیچ ملتى در تاریخ بشر به آن دست نیافته است. با این حال همین نظام به سرعت در حال تحول از بعضى جهات اجتماعى و سیاسى هنوز در عصر حجر به سر مى برد و به قولى براى باز و بسته کردن هر پیچى هنوز به پتک متوسل مى شود.نظام هاى کمونیست در برخورد با بحران هاى سیاسى امنیتى که به صورت طبیعى در کشور بروز مى یابند، از همان اول آخرین راه حل را انتخاب مى کنند یعنى سرکوب و گلوله. این همان راهکارى است که چینى ها در برخورد با ناامنى در استان بزرگ، حساس و استراتژیک سین کیانگ اتخاذ کردند.
20 سال پیش که تجمع دانشجویان معترض در میدان تیان آن من پکن (میدان صلح آسمانى) برگزار شد مقام هاى حزب به جاى صلح، از آسمان گلوله توپ و فشنگ بر سر دانشجویان ریختند و طى کمتر از یک روز چنان میدان را از کشته ها و خون پاک کردند که گویى دیروز صدها هزار نفر در همین میدان به گلوله بسته نشده اند. سال پیش نیز ناآرامى تبت مقام اول حزب را چنان برآشفت که بار دیگر آخرین راه حل را از همان اول به کار بستند.درواقع پس ذهن رهبران حزب که معتقدند ما مرکز عالم هستیم و عالم باید خودش را با ما هماهنگ کند، این اندیشه منحوس ریشه دوانده است که دموکراسى و حکومت مردم تا جایى دموکراسى و حکومت مردم است که نظام سیاسى را تهدید نکند. رهبران حزب معتقدند، لازم نیست حزب کمونیست معیارهاى دموکراسى و روابط دموکراتیک را رعایت کند، بلکه این دموکراسى است که باید حزب و مقام هاى رده اول را رعایت کند.
مقدمه فوق توضیح کلى آن حادثه اى است که در استان مسلمان نشین یا دگراندیش سین کیانگ رخ داد و اخبار بسیار سانسور شده چینى ها حاکى از آن بود که حداقل 150 نفر کشته شده اند. وقتى رهبران حزب چنان مى اندیشند، سربازان پیاده حزب با چماق، ساطور، میله آهنى و باتوم برقى به خیابان مى ریزند تا اعتراضات را آرام کنند. البته با شیوه اى که محکم ترین تبعیت از مرکزیت حزب به نمایش درآید و نیز خانواده هاى قربانیان نیز از یاد نبرند که اعتراض در نظام حزب کمونیست همواره با زندان و محاکمه ختم نمى شود بلکه گاه به دو شقه شدن توسط ساطور یا فلج شدن در اثر ضربه باتوم برقى مى تواند به پایان برسد تا دیگر اعتراضى صورت نگیرد.از خشک مغزى رهبران حزب کمونیست همین بس که به مسلمانان اویغور اجازه نمى دادند به صورت انفرادى به سفر حج بروند و براى رفتن به مکه مسلمانان حتماً باید از مجارى دولتى که حزب طراحى کرده، عبور کنند.
مقام هاى حزبى براى مقابله با هویت ملى فرهنگى مسلمانان، مهاجرت سازماندهى شده چینى هاى هان - یا چینى هاى غیرمسلمان- را طى یک دهه گذشته تدارک دیده اند. مسلمانان اویغور معتقدند منطقه آنان سهم چندانى از اقتصاد رو به رشد چین نداشته است و مقام هاى حزب امتیازهاى اقتصادى را به کسانى مى دهند که تردیدى در وابستگى شان به مقام هاى حزب کمونیست وجود نداشته باشد. مسلمانان اویغور حدود 40 درصد جمعیت استان سین کیانگ را تشکیل مى دهند و شهر ارومچى مرکز این استان در وسط جاده ابریشم به سوى شرق قرار داشته است. قرار داشتن بر سر راه جاده ابریشم و نیز احاطه شدن این استان از سوى کشورهاى مسلمان فرهنگ و هویت خاصى را در منطقه جا انداخته است که در سابقه تاریخى چینى ها نهفته است. مقام هاى حزب معتقدند ضرورتى ندارد کسى در کشور چین ایده اى غیر از کمونیسم داشته باشد و خرده فرهنگ ها و سنت هاى اقوام تا جایى محترم و مورد ملاحظه اند که خود را براساس مرکزیت حزب تعریف کنند.
کمونیست ها خود را مرکز عالم مى دانند و معتقدند ضرورتى ندارد دنیا بر اساس ملاک هاى غرب تحولات چین را ببیند یا ارزیابى کند. حزبى ها معتقدند دنیا چین را آن گونه که حزب تشخیص مى دهد و توصیه مى کند، باید ببیند. بر همین اساس از اول هفته گذشته کلیه خبرنگاران خارجى از کل استان سین کیانگ برچیده شدند و براى ممانعت از خبررسانى پیرامون تحولات چین، اینترنت، تلفن هاى خارج از کشور و اس ام اس قطع شده و دفتر خبرگزارى هاى خارجى در منطقه نیز تعطیل شدند.
براى مدت یک هفته تحولات استان سین کیانگ در صدر همه اخبار قرار داشت، در حالى که شدیدترین سانسور دولتى پیرامون خبررسانى اعمال مى شد. با وجود تلاش گسترده یى که براى پنهان نگه داشتن خونریزى هولناک شهر ارومچى به کار گرفته شد، اخبار و تصاویر آن به سراسر جهان مخابره شد. اویغورها معتقدند همواره سرکوب و محدود شده اند تا در گوشه یى از خاک چین زندانى باشند. ظاهراً چینى ها در جریان المپیک سال گذشته به همه دوایر امنیتى دستور داده بودند بیش از هر چیز مراقب مسلمانان اویغور باشند و از رفت و آمد آنان جلوگیرى کنند. حتى هتل هاى پکن موظف بودند داشتن یک مسافر اویغور را گزارش دهند.
مقام هاى حزبى در برخورد با جنبش هاى اجتماعى از ارتباط دادن هر تحولى با عوامل خارج از مرزها و دست هاى امپریالیسم ابا ندارند. اگر گذار شما به بازارها و فروشگاه هاى شهرهاى بزرگ اروپا افتاده باشد، متوجه مى شوید یافتن کالاهاى غیرچینى در فروشگاه هاى پاریس، استکهلم و لندن تقریباً مشکل است. با این حال چینى ها ضمن اینکه حداکثر بهره را از ارتباطات بین المللى مى برند تا کالاى خود را صادر کنند، براى سرکوب جریان هاى اجتماعى داخلى همواره غرب را متهم مى کنند. در واقع غربى ها براى اینکه سیل کالاهاى ساخت چین را خریدارى کنند، خوب هستند اما دموکراسى، تکثر، آزادى اقوام، و شفافیت سیاسى که کشورهاى اروپایى و امریکا تا حدود زیادى براساس آن اداره مى شوند، بد است.
چینى ها همانند تجربه اتحاد جماهیر شوروى و بسیارى از کشورهاى بلوک شرق از تجربه امنیتى خاص ویژه اى نیز بهره مى برند. آنها پس از سرکوب هر حادثه اجتماعى نفراتى از دستگیرشدگان را در تلویزیون سراسرى این کشور به نمایش مى گذارند که اعتراف کنند سازمان هاى غربى آنها را تجهیز کرده و براى به راه انداختن شورش هاى کور در خارج دوره دیده اند.
بیش از یک میلیارد جمعیت چین نیازهاى مصنوع حدود سه میلیون جمعیت کره زمین را تامین مى کنند، اما از حق مطلع بودن از اخبار جهان محروم هستند. در واقع مقام هاى حزبى چین مهارت ویژه اى در جهت دادن به اخبار و شامپو کردن ذهن توده هاى چینى دارند. براى مثال اخبار مربوط به تظاهرات و درگیرى هاى خیابانى ماه گذشته شهرهاى ایران در رادیو و تلویزیون دولتى چین سانسور شد و عملاً چینى ها اطلاع نیافتند در ایران چه رخ داد، زیرا مقام هاى حزب از آن وحشت داشتند تا از تحولات ایران الگوبردارى شود.
بسیارى از چین شناسان براساس تفاوت درآمد سرانه در چین معتقدند جمعیت بیش از یک میلیاردى این کشور به شهروندان درجه یک، درجه دو و درجه هیچ تقسیم شده اند. طبقه جدیدى در چین کمونیست شکل گرفته است که بیشترین بهره از شکوفایى اقتصادى را به خود اختصاص داده اند و در کنار آنان، میلیون ها چینى وجود دارند که کارفرما فقط متعهد است شکم آنان را سیر کند.
با این حال رشد و توسعه اقتصادى در چین موجب شکل گرفتن و گسترش طبقه متوسطى شده است که نمى توان مانع فهمیدن آنان شد. به احتمال زیاد نسل جدید چینى ها در کنار گسترش ارتباطات جهانى از ملاک ها و معیارهاى رهبران محدودذهن حزب کمونیست فاصله مى گیرند. هم اینان به احتمال زیاد نقش بیشترى در صحنه سیاست و حکومت چین برعهده خواهند گرفت و همانند دموکراسى هاى پیشرفته خواهان تحمل اندیشه ها و ایده ها و تفاوت هاى فرهنگى خواهند شد. تا آن زمان هیچ کس در این کره خاکى به گلوله بسته شدن اعتراضات دانشجویى 20 سال پیش، سرکوب سال گذشته استان تبت و برخورد خونین نیروهاى امنیتى و پلیس با مسلمانان اویغور را تایید نکرد.