بالاخره پیونگ یانگ لیست کامل برنامههای هستهایاش را ارائه کرد و در مقابل دیدگان دیپلماتها و دوربینهای تلویزیونی بینالمللی برج 20 متری خنک کننده راکتور هستهیی یانگ بیون را که سمبل برنامههای هستهیی کره شمالی است، به نشانه اجرای توافقنامه پکن برای توقف برنامههای اتمی محرمانهاش منفجر کرد.
یو میونگ-هوآن ، وزیرخارجه کره جنوبی به خبرنگاران گفت که کره شمالی بیانیه خود را در رابطه با برنامههای هستهییاش به مقامهای چینی در پکن تحویل داده است.
بر اساس توافقات صورت گرفته کره شمالی در مقابل توقف و ارائه برنامههای هستهیی کمکهای انرژی و غذایی دریافت میکند و آمریکا نیز قول داده به زودی این کشور را از لیست کشورهای حامی تروریسم خارج سازد.
کاخ سفید اعلام کرده «بسیار زود» پس از اینکه کره شمالی برنامههای هستهییاش را اعلام کرد این کشور از لیست سیاه خارج میشود.
جرج بوش، رییس جمهورآمریکا نیز از اقدام کره شمالی در ارائه گزارش جزئیات برنامهی اتمی خود استقبال کرده و گفته است که آمریکا برخی از تحریمها علیه کره شمالی را لغو و این کشور را از فهرست کشورهای حامی تروریسم حذف خواهد کرد.
نماینده دولت کره شمالی روز پنجشنبه در اجرای توافقنامه توقف فعالیتهای اتمی این کشور، در پکن با مقامات جمهوری خلق چین، رییس مذاکرات شش جانبه، ملاقات کرد و گزارشی تفصیلی را در مورد سابقه فعالیتهای اتمی کشور خود به آنان تحویل داد. تحویل این گزارش مرحله نهایی توافقهایی است که در جریان مذاکرات گروه شش در پکن به دست آمده و هدف از آن ارائه اطلاعات شفاف در مورد برنامه های مخفیانه کره شمالی در گذشته است.
انتظار میرود گزارش کره شمالی شامل جزئیاتی در مورد برنامه غنی سازی اورانیوم به منظور تولید تسلیحات اتمی و همچنین انتقال احتمالی فن آوری هستهیی به کشورهای دیگر باشد.
آمریکا گفته است که در صورتیکه این گزارش ابهامات باقی مانده در مورد فعالیت های اتمی کره شمالی را مرتفع کند، این کشور را از فهرست سیاه حامیان تروریسم خارج و برخی از تحریم های وضع شده علیه آن را لغو می کند. مرحله نهایی اجرای توافقنامه پکن شامل خلع سلاح هستهیی کره شمالی و تحویل تسلیحات اتمی و مواد مورد استفاده در این نوع جنگ افزارها خواهد بود.
اجلاس وزرای خارجه گروه هشت
موضوع کره شمالی و فعالیتها و اقدامات این کشور موضوع اصلی نشست وزیران خارجهی گروه هشت در ژاپن است. کاندولیزا رایس، وزیر امور خارجه آمریکا در این نشست تاکید کرد: هر گونه اقدام از سوی آمریکا در پاسخ به اعلام برنامههای هستهیی کره شمالی، در صورت تایید اسناد ارایه شده از سوی پیونگ یانگ خواهد بود. رایس به خبرنگاران همراه وی در این سفر که قرار است پس از ژاپن به کره جنوبی و چین نیز ادامه یابد، گفت: ما به اقداماتمان برای تایید روند خلع سلاح هستهیی کره شمالی ادامه خواهیم داد.
پیونگیانگ در بیانیهاش به ارایه جزییات درخصوص برنامههای تسلیحات هستهییاش نپرداخته بلکه این ارائه این جزییات را به مرحله بعدی مذاکرات خلع سلاح منوط کرده اما رایس گفت: این اسناد باید شامل اطلاعات کلیدی در خصوص زرادخانههای کره شمالی باشد. وزیر خارجهی آمریکا تاکید کرد: به یقین برنامههای تسلیحاتی و دیگر برنامهها مورد بررسی قرار خواهند گرفت و در روند غیر هستهیی شدن همه آنها نابود خواهند شد. همهی این امور باید در یک روند قابل تایید، انجام شود.
رایس افزود: اگر ما بتوانیم میزان دقیق پلوتونیومی که تولید شده را مورد تایید قرار دهیم پس از آن میتوان تصمیم گرفت که در روندهای بعدی غیرهستهیی شدن باید چه اموری انجام شود بنابراین، این یک اقدام بسیار عادی در رابطه با تایید برنامههای هستهیی کره شمالی میباشد. مقامهای آمریکایی تاکید کردهاند که لیست برنامههای هستهیی کره شمالی باید کامل و صحیح باشد. کریستوفر هیل، معاون وزیر امور خارجه آمریکا نیز اظهار داشت: کره شمالی اذعان داشته است که در مورد تسلیحات هستهییاش به ما اطلاعات لازم را ارایه خواهد داد. به محض اینکه برای مذاکرات بعدی دور یکدیگر جمع شویم در خصوص مسایل باقی مانده در این مذاکرات گفتوگو خواهیم کرد. هیل تاکید کرد: قدم بعدی در مذاکرات خلع سلاح تایید ادعاهای پیونگ یانگ در خصوص میزان پلوتونیوم تولید شده خواهد بود که این تایید احتمالا ظرف 45 روز به پایان میرسد. وزیران خارجه گروه هشت امروز تاکید کردند که جزئیات برنامههای هستهیی کره شمالی باید با دقت مورد بررسی قرار گیرد. آنها بر این امر تاکید کردند که موضوع اتباع ربوده شده ژاپنی توسط کره شمالی باید مورد بررسی قرار گیرد و حمایت خود را از ژاپن در این زمینه اعلام داشتند.
موارد مرموز
تجربههای گذشته نشان میدهد که کره شمالی پیش از اینکه خلع سلاح شود، امتیازهای بیشتری را کسب خواهد کرد. اگر قرار باشد پیونگ یانگ واقعا بمبهای هستهای را که گفته میشود در زرادخانه آن باشد – یکی از ارزشمندترین بخشهای برنامههای هستهای پیونگ یانگ – تحویل دهد، در آن صورت رهبری کمونیست این کشور استالینی تنها پس از اینکه تمام خواستههای آن انجام شود، این کار را انجام خواهد داد. کره شمالی مکررا استعداد خود را در سیاست لبه پرتگاه به همراه استادیاش در به جان هم انداختن کشورها با یکدیگر نشان داده است و پیونگ یانگ در حال آغاز کردن این بازی است. تنها چند ساعت پس از آنکه برج راکتور در ابری از گرد و غبار و دود با خاک یکسان شد، نشانههایی از مشکلات خود را نشان دادند. در حالی که وزارت امور خارجه کره شمالی اقدام آمریکا را برای لغو تحریمها ستود، اما اعلام کرد که کاملا حواس خود را جمع کرده که آیا پنج کشور دیگر مذاکرات ششجانبه خلع سلاح هستهای به تعهدات خود عمل میکنند یا خیر. خبرگزاری مرکزی رسمی کره شمالی به نقل از بیانیه وزارت امور خارجه کره شمالی نوشت: آن چه که در روزهای آتی مهم است، این است که آمریکا اساسا سیاست خصمانهاش را علیه کره شمالی کنار گذارد؛ سیاستی که کره شمالی را مجبور کرده به بازدارنده هستهای، دسترسی داشته باشد.
یک میلیون تن نفت
تاکنون آمریکا و دیگر کشورها موافقت کردهاند در عوض از کار انداختن راکتور هستهای کره شمالی و دادن لیست برنامههای هستهای این کشور یک میلیون تن نفت به این کشور بدهند. آمریکا همچنین در حل لغو بعضی از تحریمها علیه این رژیم است. کره شمالی 45 روز فرصت دارد تا با فرآیندهای تایید اعلام برنامه هستهایاش موافقت کند، آمریکا نیز قصد دارد تا پیش از پایان این دوره این کشور از لیست کشورهای حامی تروریسم وزارت امور خارجه خود بردارد. پیچیدهترین فاز بعدی روند خلع سلاح هستهای کره شمالی این است که این کشور به رهبری کیم جونگ ایل برنامههای سلاحهای هستهای خود را کنار گذارد. تاکنون کشورهای دیگر اعلام نکردهاند به کره شمالی در ازای انجام چنین اقدامی چه چیزی خواهند داد. انتظار میرود این کشور گرسنه انرژی برای نابودی راکتور خود نوع جدیدی از راکتورها را درخواست دهد، راکتورهایی که فقط برای تولید برق استفاده خواهد کرد. به کره شمالی طبق قراراداد خلع سلاح هستهای سال 1994، دو راکتور برای تولید نیرو داده شد؛ اما ساخت این دو راکتور خیلی قبل از آغاز بحران هستهای این کشور در سال 2002 متوقف شد. در این سال آمریکا، پیونگ یانگ را به دنبال کردن یک برنامه مخفی غنیسازی هستهای متهم کرده است.
کره شمالی هنوز این دو راکتور را میخواهد و براساس موافقتنامه دسامبر سال 2005 که بر طبق آن دیگر کشورها در مورد ساخت یک راکتور جدید «در زمانی مناسب» صحبت خواهند کرد، به امتیازی دست یافت. آمریکا برای اینکه کره شمالی نهایتا به تهدید هستهای خود پایان دهد، از این کشور خواهد خواست تا بمبهای خود را تحویل دهد. اما کره شمالی در عوض احتمالا از واشنگتن تضمینهای امنیتی و ایجاد روابط عادی دیپلماتیکک میان دو کشور را خواستار خواهد شد. عنصر اصلی که به تایید نیاز دارد، مقدار پلوتونیومی است که کره شمالی میگوید تولید کرده است. مقامات گفتهاند: این بخش ممکن است چندین ماه طول بکشد. در ماه ژوئیه حتی پیش از تایید اعلام برنامههای هستهای کره شمالی، عالیترین سطح تماس میان آمریکا و کره شمالی از سال 2000 ممکن است در نشست وزرای خارجه شش کشور مذاکرهکننده مذاکرات خلع سلاح هستهای پیونگ یانگ اتفاق افتد.
کاندولیزا رایس، وزیر امور خارجه آمریکا به همراه همتای کره شمالی خود در این نشست که هنوز تاریخ آن معلوم نشده است، شرکت خواهند کرد. آمریکا به لحاظ فنی با کره شمالی در جنگ به سر میبرد. در حدود 28 هزار و 500 نیروی آمریکایی به عنوان میراث جنگ کره در کره جنوبی مستقر هستند. این جنگ در سال 1953 با آتشبس به پایان رسید؛ اما هیچ پیمان صلحی هرگز امضا نشد. بمبهایی که در این جنگ شلیک شدند باعث ایجاد شکافی عظیم در این شبه جزیره شد. تخریب برج خنککننده راکتور یانگبیون که تلویزیون کره آن را نشان داد، اقدامی مهم است که نشان میدهد آمریکا و کره شمالی تاکنون چقدر پیشرفت داشتهاند.