آمریکاى عزیز، تو همچنان به ما نیازمندى!
نویسنده: ترکى الفیصل، شاهزاده سعودى
وابستگى به انرژى به ضربالمثلى در صحنه سیاسى امریکا تبدیل شده است. تمام کاندیداهاى ریاست جمهورى در امریکا از این واژه استفاده کردهاند و وقتى به مقام ریاست جمهورى رسیدند نیز استفاده از این شعار را ادامه دادهاند. اکنون هم اگر سرى به سایت کاخ سفید بزنید لیستى از راهنماهاى متفاوت در ارتباط با وابستگى به سوختهاى فسیلى امریکا و راههاى عدم وابستگى وجود دارد. این لیست هم زمانى که رکود اقتصادى روند رو به بهبودى را پیش مىگیرد و یا قیمت نفت افزایش پیدا مىکند تازه مىشود.
این شعارى است که مفهوم آن بیشتر غیرواقعى، گمراهکننده و دست آخر مضر، هم براى تولید کننده و هم براى مصرف کننده است. این شعار گاهى بیش از یک کد براى نشان دادن وابستگى امریکا به عربستان سعودى استفاده مىشود که در تمامى موارد از تروریسم تا بالا رفتن قیمت نفت مورد مواخذه قرار مىگیرد.
عربستان سعودى حدود 25 درصد از منابع مسلم نفت جهان را دراختیار دارد و مدتهاست به عنوان بزرگترین صادر کننده نفت در جهان شناخته مىشود. تولید نفت امریکا از سال 1970 درحالى که نیازهاى انرژى امریکا سرعت گرفت آغاز شده است. امروز امریکا در واقع بزرگترین مصرف کننده نفت در جهان است. هیچ تکنولوژى در جهان وجود ندارد که بتواند به طور کامل جایگزین نفت براى مصرف امریکا در کارخانجات، حمل و نقل و نیازهاى نظامى باشد.
با توجه به این مسئله، گرایش به سمت عدم وابستگى به انرژى نیازمند تمرکز بر روى میزان وابستگى به انرژى است. چه این وافعیت را دوست داشته باشید و چه از آن خوشتان نیاید، سرنوشت امریکا و عربستان سعودى به یکدیگر گره خورده است و تا چند دهه آینده این رویه ادامه خواهد داشت. عربستان سعودى ید طولایى در تامین انرژى براى جهان دارد. ما به طور مداوم بیش از هر کشور دیگرى که عضویت اوپک را دارد براى کاهش قیمت نفت تلاش کرده ایم. ما بعد از انقلاب اسلامى ذخایر خود را افزایش دادیم، طى جنگ اول خلیج فارس ما کاهش تولید عراق را جبران کردیم و بلافاصله پس از 11 سپتامبر سعى در آرام کردن بازار جهانى داشتیم.
در واقع، سیاستهاى نفتى عربستان سعودى طى 30 سال گذشته ثابت بود: تلاش براى ثبات در تهیه انرژى جهان. امروز، قیمت هر بشکه نفت حدود 70 دلار است، که مىتوان آن را با سال 1973 مقایسه کرد. این درحالى است که قیمت نفت در سال 2008 بالاتر از 100 دلار بود.
قیمت بالاى نفت مسلما سوژه جدیدى براى آن دسته از افرادى است که در امریکا به عدم وابستگى انرژى در امریکا مى اندیشند. اما اینجا، مهم است بدانیم که واقعا چه اتفاقى در شرف وقوع است و یا اینکه چه اتفاقى افتاده است. با توجه به تغییر غیرمنطقى و ادامهدار قیمت نفت در چند سال گذشته، عربستان سعودى تلاشهاى زیادى انجام داد تا جهان دوباره با کاهش تولید مواجه نشود. امروز ما روزانه 4.5 میلیون بشکه نفت دراختیار داریم که این میزان براى جایگزینى دومین و سومین تولیدکنندگان اوپک در یک روز کافى است و براى روزى است که جهان نیاز بیشترى به نفت داشته باشد.
ما نیز مانند امریکا و سایر کشورهاى جهان معترفیم که قیمت نفت در سالهاى اخیر ما را نیز غافلگیر کرد. بسیارى از مردم نیاز چین و سایر بازارهاى رو به رشد را عامل این نوسانات مىدانند. اما واقعیت تلخ این است که 4 کشور اصلى تولید کننده براى همتراز شدن با نیازهاى جهانى عقب ماندند. در سال 1998، ایران، عراق، نیجریه و ونزوئلا 12.7 میلیون بشکه نفت در روز تولید مىکردند. همه، حتى شرکتهاى بزرگى مانند بریتیش پترولیوم و حتى برنامهریزهاى خودمان از آنها انتظار داشتند تا در سال 2008 روزانه 18.4 میلیون بشکه نفت تولید کنند. با توجه به شرایط موجود، کشمکشهاى غیر نظامى و جنگ عراق آنها تنها 10.2 میلیون بشکه نفت در روز تولید کردند. همین مسئله نیز در افزایش قیمت نفت تاثیرگذار بود.
عامل دیگرى که در افزایش قیمت نفت موثر بود کاهش ظرفیت پالایش نفت در جهان است. به عنوان مثال در امریکا، طى 30 سال گذشته حتى یک پالایشگاه جدید احداث نشده است. به این مشکل مىتوان مشکل دیگرى را نیز اضافه کرد: بوتیکهاى نفتى، یعنى نیاز متفاوت به بنزین در نقاط مختلف جهان. من وقتى سه سال پیش به شیکاگو سفر کرده بودم با یکى از این موارد برخورد کردم. یک پالایشگاه بنزین در 50 مایلى شیکاگو وجود دارد، اما این پالایشگاه نیاز بنزین شیکاگو را تامین نمىکند، چراکه با استانداردهاى آن با استاندارهاى شیکاگو همخوانى ندارد. در عوض شیکاگو نیاز خود را از کرانه شرقى تامین مىکند. قیمت بنزین مسلما در شیکاگو کاهش خواهد یافت اگر آنها بنزین مورد نیاز خود را از پالایشگاه نزدیک خود تامین کنند.
دلایل زیادى پشت افزایش قیمت نفت در جهان درسالهاى اخیر نهفته است اما عربستان سعودى یکى از آنها نیست.
بنابراین امریکا باید این نکته را بداند که همچنان به عربستان سعودى براى تامین نیازهاى انرژى خود وابسته است و اگر این کشور بخواهد مردم خود را به گونهاى راهنمایى کند که تصور عدم وابستگى انرژى در تصورات آنها به وجود آید، تنها فاجعهاى نتیجه آن خواهد بود.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
