از جنگ نامتقارن تا جنگ نامتعادل

دکتر مهدی مطهرنیا
به ظاهر این جمله از مونتسکیو است که می گوید: وای بر شاگردی که از استادش عقب بماند؛چرا که به نظر می رسد امروز شاگرد مکتب ماکیاولیسم؛ و محصول فرآیندهای سلطه محور غرب در مهم ترین جغرافیای سیاسی جهان از استادان خود عقب مانده است. اسرائیل در آستانه باز تعریف جغرافیای سیاسی منطقه در ساحت اراده ابرقدرت امریکا برای مدیریت زمان و مکان به هدف تبدیل وضعیت از ابرقدرتی به قدرت بلامنازع در سطح نظام بین الملل در یک جنگ نیابتی «ضد مقاومت» علیه «مقاومت» وارد عمل شد و پس از سی و سه روز با پذیرش قطعنامه ۱۷۰۱ شورای امنیت سازمان ملل متحد وارد مرحله «ترک خشونت ها» شد. یکی از پرسش های اساسی این است که چرا آمریکا علیرغم آنکه اسرائیل خواهان وارد شدن سریع تر به وضعیت ترک مخاصمه یا آتش بس بود؛ به مدیریت وضعیت جهت ادامه درگیری ها اقدام کرد؟ آمریکا بر آن است که other یا دگر استراتژیک خود را در چارچوب «نبرد نامتقارن» و «جنگ نامتعادل» تعریف پذیر نماید. در چنین وضعیتی از منظر مکتب تفسیری امنیت در صورت فقدان اراده در قدرتهای بزرگ در راستای رقابت رودر رو با ابرقدرت؛ تلاش می شود که با بزرگ نمایی رقیب در ردیف سوم رده بندی کشورها در جدول گونه شناسی توان استراتژیک آنها، با ایجاد فضای مجازی قدرت برای قدرت های متوسط منطقه ای که مدعی مدیریت امنیتی منطقه جغرافیایی خود هستند؛ فضایی را برای «تعادل قدرت» در راستای برخورد و تعارض و گسترش آن به نفع خود به وجود آورند.ایده «قدرت سازی مجازی» با ایجاد تصویری غیرواقعی از قدرت بازیگر رقیب، بر آن است تا «تعادل» مورد نیاز برای استفاده از «زور» را در دفع تهدیدات احتمالی برای بازیگر برتر فراهم سازد، و امروز منطقه شاهد درگیری اسرائیل افسانه ای و شکست ناپذیر با جنبش مقاومت حزب الله است که پرچم سرافرازی خود را بر قله رفیع این کوه به اهتزاز درآورده است.
از سوی دیگر آمریکا بر آن است که خط جنبش مقاومت حزب الله را در مسیر جغرافیایی ای تعریف نماید که در یک سوی آن ایران اسلامی به عنوان «ستاد فکری و مرکز فرماندهی» عمل می کند؛ سوریه «لجستیک و پشتیبانی» را به عهده دارد و حزب الله در «صف» اقدام می نماید. هر کس که اندکی در رسانه های بیگانه وابسته به امریکا دقت کند، به راحتی درخواهد یافت که امریکا در پی ارائه تصویری از مقاومت در منطقه است که برای امیال و مطامع جهانی و منطقه ای قدرت های بزرگ خطرناک جلوه کند به گونه ای که مجموعه این قدرت ها در رده نخست «ابر قدرت» و در رده دوم «قدرت های بزرگ» باید در یک وحدت همگانی میان قدرت های بزرگ با ابرقدرتی جهانی مدیریت امنیتی - نظامی مقاومت موجود را به طور جدی در دستور کار قرار دهند.با در نظر داشتن چنین فضایی است که ایالات متحده آمریکا به موازات «بحران لبنان» قطعنامه ۱۶۶۹ را علیه ایران در شورای امنیت سازمان ملل متحد به تصویب می رساند آن را به فرجام می رساند.
در اینجاست که باید به هوش بود که ایالات متحده بر آن است که بنا به نظریه «جنگ نامتعادل » علیه ایران عمل نماید؛ ارکان این نظریه عبارتند از: رکن اول - اقدام رسانه ای: در این مرحله بازیگر برتر با استفاده از رسانه های جمعی و مدیریت آنها، سعی در قرار دادن بازیگر هدف در مرکز فعالیت های رسانه ای نموده و از این طریق تصویری مجازی از بازیگر مورد نظر تولید و عرضه می دارد.
رکن دوم «جنگ روانی» است. اقدام رسانه ای زمینه مناسب برای شروع جنگ روانی را فراهم می سازد. بدین صورت که تلاش می شود تا دستگاه تصمیم ساز در کشور هدف دچار اختلال در سیاستگذاری هدفمند شود.
رکن سوم «جنگ نظامی» است در حالی که تعارض؛ در سطح «قدرت واقعی کشور مهاجم با تصویر مجازی قدرت» از کشور هدف تعریف می شود. اقدام نظامی در فضایی متفاوت با دو بازیگر یعنی «کشور مهاجم و کشور هدف»در سطح واقعی آن صورت می پذیرد؛ نتیجه آنکه قدرت برتر در زمانی کوتاه تر و با تلفات اندک نسبت به زمان قبل از اقدامات مذکور، می تواند به اهداف نظامی خویش نایل آید.
حال آیا به نظر نمی رسد: مطرح کردن مفهوم «جنگ نامتقارن» در حالی که هیچ یک از بازیگران در معرض تهدید دولت آمریکا، اقدام به ایجاد تهدیدی نامتقارن ننموده اند و «تهدیدات نامتقارن» از «حیث عملیاتی» وجود خارجی ندارد؛ چرا «تهدید نامتقارن» که مفهومی مجازی است با تاکید بر حوزه «عملیات روانی» در ساحت «جنگ نامتعادل» مدیریت می شود؟ سیاست دنیای پیچیدگی های بسیار ساده و سادگی های بسیار پیچیده است و استراتژی در این دنیای تودرتو؛ مفهومی چند لایه است که هر لایه اش هزاران دهلیز تودرتو دارد. آیا ضد واقعه ۱۱ سپتامبر و موج اول خاورمیانه بزرگ در افغانستان؛ ضد پرونده هسته ای ایران و حمله به عراق؛ پرونده مهلیس و بحران لبنان و... لایه ای از لایه های استراتژی امریکا نیست؟ مراقب باشیم دشمن باد در آستین مان نکند تا قدرت بازی خود را نشان دهد.