یلتسین؛ اقدامات و اشتباهات
بوریس نیکولاویچ یلتسین اولین رئیس جمهور فدراسیون روسیه که از سال 1991 تا سال 1999 زمام امور را در این کشور بر عهده داشت دوشنبه بیستضوضسوم اوریلسوم اردیبهشت در سن هفتادونه سالگی در حالی در گذشت که به نظر میضرسد روسیه شاهد بازخیزی در عرصهضهای داخلی و بینضالمللی است یلتسین در طول زندگی خود همواره از سوی مخالفان مورد انتقاد شدید قرار میضگرفت و از سوی موافقان نیز ستایش میضشد چه بسا این روند پس از مرگ وی نیز ادامه یابد چرا که فروپاشی ابرقدرت شرق واقعیتی است که به ویژه برای اسلاوها فراموش شدنی نیست.
یلتسین در اوت 1991 زمانیضکه مردم روسیه اصلاحات سیاسی و اقتصادی را تجربه میضکردند در برابر کودتا علیه گورباچف ایستاد و در سال 1993 نیز به نظامیان دستور داد تا با تانک به مجلس روسیه ذوما که عمدتا در اختیار کمونیستها بود حمله برند پس از ان نیز با بازنویسی قانون اساسی مخالفان دولت را دران مقطع شدیدا سرکوب کرد از دیگر اقدامات وی عبارتند از: برکناری گیدار و انتصاب چرنومیردین به سمت نخست وزیری به دلیل اعمال فشار از طرف مجلس به ریاست خاسبولاتف در دسامبر 1992 ذر این مقطع ارتش وزارت امنیت و وزارت امور داخلی با مجلس همراه بودند اعلام طرح پیشنهادی یلتسین مبنی بر تقویت قدرت و اقتدار رئیس جمهور در اوریل 1993.
برگزاری رفراندوم پیشنهادی در بیست و پنجم اوریل 1993 سوالات مطرح شده در این رفراندوم عبارت بودند از اایا به رئیس جمهوری رای اعتماد میضدهید 2 یا سیاستهای اقتصادیاجتماعی ریاست جمهوری دولت از سال 1992 مورد تایید است 3 یا انتخابات پیش از موعد ریاست جمهوری ضروری است 4 یا انتخابات پیش از موعد مجلس نمایندگان خلق ضروری است شایان ذکر است که غیر از مورد سوم مردم به دیگر پرسشضها پاسخ مثبت دادند برکناری روتسکوی معاون رئیس جمهور به دلیل همراهی وی با مجلس در تابستان 1993 زوتسکوی و خاسبولاتف به جرم ایجاد هرج ومرج به پانزده سال حبس محکوم شدند به امضا رساندن توافق نامهضای با 245 سازمان سیاسیاجتماعی در مورد مسائل اجتماعی در اوریل 1994، اشاعه دموکراسی و توسعه ازادیضهای سیاسی اجرای سیاست شوک درمانی، ازادسازی قیمتها، مجلس روسیه در مقابل از یک استراتژی میان مدت برای مواجهه با مشکلات اقتصادی حمایت میضکرد.
اغاز تمایلات غربگرایانه در سال 1995 با انتخاب یوگنی پریماکوف به سمت وزیر خارجه، پیروزی در انتخابات ژوئن 1996 در بین رقبای سرشناسی چون گنادی زیوگانوف رهبر حزب کمونیست، استعفا از سمت خود در 31 دسامبر 1999 و معرفی ولادیمیر پوتین به سمت جانشین وی هر چند که بوریس یلتسین ازسوی طرفداران و حامیان داخلی و خارجی به عنوان حامی دموکراسی و حقوق بشر معرفی گردید لیکن همواره انتقاداتی بر وی شده استبرای مثال در حالیکه پوتین از وی به عنوان یک شخصیت جسور اما پر مهر و صمیمی یاد کرد میخائیل گورباچف اخرین رئیس جمهور اتحاد جماهیر شوروی در این باره گفت یلتسین اقدامات بسیار مهمی برای روسیه انجام داد اما مرتکب اشتباهات متعددی نیز شده است میضتوان به موارد ذیل اشاره نمود:
تسریع کننده فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی از او به عنوان مهندس و مجری فروپاشی یاد میضشود.
غامل اصلی تنزل ارزش و اعتبار روسیه درعرصه منطقهای و جهانی.
ارائه شخصیتی سست متزلزل ضعیف وبیمارگونه از خود به عنوان رهبر کشور روسیه وی فردی الکلی بود، اغازگر جنگ و به عبارتی بحران چچن ذر این جنگ روسیه نه تنها تلفات زیادی را متحمل شد بلکه پرداخت هزینهضهای ان نیز برای اقتصاد نوپای این کشور غیر قابل تحمل بود به همین علت این جنگ پیامدهای وخیم اقتصادی سیاسی و بینضالمللی داشت.
عامل اصلی بحران اقتصادی و اجتماعی در روسیه
غدم تحقق وعده های اولیه و اصلاحی ویجمعی از تحلیلضگران بر این باورند که یلتسین که در ابتدای امر به عنوان شخصیتی مردمی و اصلاحگر زمام امور را به دست گرفت با اتخاذ شیوههای مستبدانه و تک محورانه کشور روسیه را با چالشهای گوناگونی مواجه ساخت شایان ذکر است وی در سال 2004 نسبت به طرحهای پوتین برای افزایش قدرت رئیس جمهور هشدار داده وان را عاملی برای عدم تحقق دموکراسی در کشور ارزیابی کرد.
تلاش برای حفظ قدرت خویش به هر طریق ممکن
عدم تدوین و تبیین برنامهضای روشن و مشخص برای مقابله با بحرانها عدم توانایی در برابر جلوگیری ویا کاهش تشدید فسادهای مالی اقتصادی و گام برداشتن بر خلاف قانون اساسی یلتسین در مارس 1993 پارلمان را تهدید کرد که اگر به تقاضای وی پاسخ مثبت ندهد بدون نظر و تایید کنگره رفراندوم زود هنگام را برگزار خواهد کرد لازم به ذکر است که درهشتمین کنگره نمایندگان در ماه مارس تشکیل مجلسی را برای تدوین و تنظیم قانون اساسی پیشنهاد کرد اما خاسبولاتف و ریابوف ان را غیر عملی خواندند.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
