فضای رایانهای جهانی
اصطلاح فضای رایانه ای (cyberspace) برای اولین بار در سال 1982 در یک داستان علمی- تخیلی به کار برده شد. ما در گفتارمان از فضای رایانه ای، به عنوان یک مکان فیزیکی یاد می کنیم اما در واقع این طور نیست، فضای رایانه ای اگرچه اصطلاحی نسبتا جدید است اما مفهوم آن جدید نیست و پیدایش این مفهوم، همزمان با اختراع تلفن توسط الکساندر گراهام بل در سال 1876 بوده است. همانند فضای رایانه ای که سابقه آن از آنچه اکثر مرد می پندارند بسیار بیشتر است، ایده اینترنت نیز که بسیاری از ما تنها طی چند سال اخیر با آن آشنا شده ایم، بسیار قدیمی است. ایده اینترنت در اوایل دهه 1960 و در زمانی شکل گرفت که تشکیلات نظامی ایالات متحده و شرکت راند (RAND Corporation) تصمیم گرفتند از رایانه ها برای حصول اطمینان از امکان برقراری ارتباطات پیوسته در صورت تهاجم هسته ای استفاده کنند. آنچه ما امروزه از آن با عنوان «اینترنت» یاد می کنیم، سیستمی از رایانه های مرتبط با هم است به نحوی که این رایانه ها از تعداد بسیار زیادی خط تلفن برای برقراری ارتباط با یکدیگر استفاده می کنند و به این ترتیب اطمینان حاصل می شود که در صورت عدم توانایی یک مسیر برای ارسال اطلاعات، مسیر دیگری قابل دسترسی خواهد بود.
امروزه به اینترنت به عنوان ابزاری که قواعد اساسی حاکم بر جهان سیاست، ثروت و تبلیغات را دگرگون کرده نگاه می شود و با تبدیل شدن به یک پدیده جهانی و فراگیر، تهدیدهایی را بر کشورهایی که از آن نشات یافته، تحمیل کرده و بسیاری از تحولات و دگرگونی ها را در سطوح مختلف به وجود آورده است به طوری که بسیاری از دولت ها هنگامی که ناچار شده اند میان حرکت در راستای ابر بزرگراه اطلاعات یا توقف در کنار گذرگاه های فرعی تکنولوژی، یکی را برگزینند، همراه شدن با موج اینترنت را انتخاب کرده اند.
اینترنت و سایر فن آوری های اطلاعاتی و ارتباطی علاوه بر مددرسانی به زمامداران جهت رقابت در اقتصاد جهانی، دولت ها را تقویت نموده و آنها را در زمینه نیل به حکومت کارسازتر- که مدنظر بسیاری از رهبران است- همراهی می نمایند. اما پیشرفت تکنولوژی و علم، همواره با پیدایش چالش های جدید در زمینه ارتکاب جرم و اعمال مجرمانه همزمان بوده است که به طور خاص، عصر کامپیوتر و اینترنت موج جدیدی از جرایم مرتبط را نیز به همراه داشته است به طوری که نقض حریم زندگی خصوصی افراد و دستبرد به محتویات رایانه ها و همچنین ارسال نامه های الکترونیکی ناخواسته و تبلیغاتی تنها بخش کوچکی از این مشکلات است. اما خود رایانه ها تنها یک ابزارند و این افراد هستند که مرتکب جرایم رایانه ای می شوند و مردم نیز مانند فایل های رایانه ای می توانند به عنوان منابع اطلاعات حفاظت شده یا حساس مورد استفاده قرار گیرند. نکته خوبی که در این میان وجود دارد آن است که مردم نیز می توانند از جرایم رایانه ای جلوگیری کنند! و هر قدر ما بیشتر درباره انواع مختلف جرایم رایانه ای و ابزارهای که برای جلوگیری از آن ایجاد شده است بدانیم، امنیت بیشتری خواهیم داشت.
جاذبههای خطرناک اینترنت
در سال های اخیر شاهد استفاده روزافزون کاربران ایرانی از شبکه اینترنت نیز هستیم، کنجکاوی جنسی کاربران در دوره نوجوانی و عدم تامین این کنجکاوی باعث آن شده تا افراد این گروه سنی به منظور تامین کنجکاوی خود در شبکه اینترنت اقدام به جستجو کنند؛ یکی از عمده دلایل استفاده این دسته از کاربران از شبکه اینترنت سهولت ارتباط، عدم اطلاع اکثر خانواده ها از شبکه اینترنت، جستجوی پنهان، ایجاد ارتباط با افراد مختلف و... می باشد.
در سن نوجوانی به علت دوره بلوغ جنسی عمده تفکرات و ذهنیت افراد به سمت و سوی دنیای ناشناخته جنسی کشیده شده و سؤالات بسیاری در ذهن افراد شکل می گیرد و به علت عدم ارتباط دوستانه با والدین، فرد قادر نیست تا این دسته از سؤالات را در خانواده مطرح کند و پاسخ آن را از والدین دریافت نماید از این رو به شنیده ها در محیط پیرامون خود اکتفا نکرده و به همین دلیل به دنبال یافتن پاسخ سؤالات مبهم خود، دست به گریبان ابزارهایی همچون اینترنت می شود و با جستجوی واژه هایی که اطلاعی از معنای آنها ندارد به نوعی قدم در راهی خطرناک می گذارد. مسلما در دنیای اینترنت هم، خوبی و بدی در کنار هم قرارداده شده و بازکردن یک لینک می تواند مسیر تفکرات کاربر را تغییر دهد. به علت آنکه لینک های محتوی مطالب وتصاویر غیراخلاقی آمار زیادی از بازدید کننده را به خود اختصاص می دهد از این رو با جستجوی واژه مرتبط عموما لیست لینک های غیراخلاقی در صفحات اول موتورهای جستجوگر قرار می گیرد و کاربری که برای تامین کنجکاوی خود پا به این محیط گذارده با کلیک بر روی لینک ها و بازکردن اینگونه سایت ها، به علت جاذبه های جنسی موجود در آنها و بواسطه کنجکاوی دوران نوجوانی، خلأ ذهنی خود از مسایل و سؤالات جنسی را با محتویات اینگونه سایت ها پر کرده، از این رو گرایشات جنسی فرد به سمت وسوی انحرافات اخلاقی کشیده می شود.
متاسفانه در کشور ما ورود تکنولوژی با فرهنگ استفاده از آن و قوانین مرتبط با آن در یک زمان اتفاق نیفتاده، از این رو افراد فرصت طلب با استفاده از این موقعیت برای کسب درآمد یا رسیدن به اهداف شوم خود فعالیت های روان تخریبی خود را با ظاهری فریبنده و جذاب آغاز می کنند که در فعالیت های روان تخریبی نوجوانان و جوانان و جوانان از جمله گروه های آسیب پذیر جامعه به حساب می آیند.
چند سالیست شاهد آن هستیم که با وارد شدن و گسترش شبکه اینترنت در ایران و وبگردی های جوانان و نوجوانان متاسفانه تصاویر و کلیپ های خصوصی افراد توسط افراد سودجو در قالب سایت های مستهجن در اینترنت منتشر شده حال آنکه حدودا پس از گذشت مدت چند سال از ورود تکنولوژی استفاده از اینترنت به تازگی شاهد قانون مند شدن این پل ارتباطی در ایران هستیم و بطور مثال درحالی که در کشورهایی نظیر آمریکا، کانادا و انگلیس موضوعاتی همچون نقشه آن کشورها، کاریابی بانک ها، سازمان ها و ادارات دولتی، پرچم و... بیشتر جستجو شده است اما در ایران اوضاع به گونه ای دیگر است. قرار گرفتن عباراتی نظیر «chat/ music» و کلمات پورنو در صدر کلمات جستجو شده، دغدغه کاربران ایرانی را به گونه ای دیگر نشان می دهد! این کلمات همچنین نشان می دهند که بیشتر وقت کاربران ایرانی در سایت های گروه تفریح و سرگرمی سپری می شود.
سپاه پاسداران در خدمت سلامت نسل جوان
اما در اواخر سال 87 با انتشار خبر انهدام بزرگترین سایت های غیراخلاقی ایران توسط تیم سایبری سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و همینطور انتشار هویت و اهداف مدیران سایت های مستهجن در قالب سایت اینترنتی گرداب و برنامه های تلویزیونی شوک و گرداب، تاحد زیادی احساس امنیت به کاربران اینترنت و خانواده ها بازگردانده شده، چرا که بواسطه انتشار تصاویر خصوصی افراد، درج محتویات تحریک کننده و ایجاد انحرافات اخلاقی متاسفانه آمار تجاوزات و سوء استفاده های جنسی و انحرافات اخلاقی نوجوانان و جوانان رو به افزایش بود. مرکز بررسی جرائم سازمان یافته که یکی از مراکز وابسته به فرماندهی پدافند سایبری (سایبری واژه ای است که برگردان آن به فارسی کمی مبهم است؛ سایبر یعنی علم فرمان، یعنی هوش مصنوعی و شاید از نظر اهل فن یعنی دنیای صفر و یک) سپاه پاسداران انقلاب اسلامی می باشد وظیفه نظارت و بررسی جرائم سازمان یافته تروریستی، جاسوسی، اقتصادی و اجتماعی در فضای مجازی را برعهده داشته و با همکاری و هماهنگی سایر حوزه های اطلاعاتی و قضایی در جهت بررسی تهدیدات و آسیب های شبکه جهانی اینترنت و سایر فناوری های نوین از توان فنی و اطلاعاتی کارشناسان سپاه پاسداران و سایر متخصصین بهره گرفته و طبق اصل 150 قانون اساسی در راستای نگهبانی از انقلاب و دستاوردهای آن فعالیت می نماید. رشد قارچ گونه جرائم سازمان یافته بین المللی و سوء استفاده از بستر اینترنت و سایر سامانه های ارتباطی در جهت انجام اقدامات تروریستی، جاسوسی اینترنتی، پولشویی و تخریب نظام فرهنگی و اجتماعی جامعه و هتک حرمت و توهین به مقدسات دینی و ارزش های انقلابی از دلایل راه اندازی مرکز بررسی جرائم سازمان یافته درسال 1386 به منظور شناسایی و برخورد با جرائم مذکور با هماهنگی قوه قضائیه جمهوری اسلامی بوده است.
جالب است بدانید که چندی پیش مؤسسه «دیفنس تک»(Defense Tech) از مؤسسات نظامی و امنیتی ایالات متحده آمریکا اقدام به انتشار مقاله ای با عنوان «ارزیابی ارتش سایبر ایران» (Warfare assessment Iranian cyber) نموده است که در این مقاله سایبر ایران زیرمجموعه ای ازسپاه پاسداران انقلاب اسلامی معرفی شده است. این مؤسسه با توجه به آمار دریافتی از سازمان اطلاعات آمریکا (CIA)، ایران را جزء 5 کشور دارای قویترین نیروی سایبری معرفی کرده و تعداد نیروهای سایبری سپاه را 2400 نفر به علاوه 12000 نفر نیروی ذخیره اعلام کرده است؛ سیا با اذعان به توانایی و ابتکار سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و همچنین برشمردن مشخصاتی از ارتش سایبر ایران اذعان می کند؛ با این آمارها می توان تا حدی توانایی علمی ایران در نبرد سایبر را تخمین زد. از دیگر گزارش های مشابه می توان به مقاله اخیر مجله «فارین پالیسی» (چاپ آمریکا) اشاره داشت که اقدامات نیروهای سپاه علیه سایت های مستهجن درعرصه سایبر را اقدامی بشردوستانه و به نفع حقوق بشر معرفی کرده است.
لزوم توجه والدین به احوالات اینترنتی فرزندان
باری، متاسفانه بخش وسیعی از خانواده های ایرانی به دلیل عدم آگاهی، نظارت موثری برعملکرد فرزندان خود ندارند و اساساً فضای مجازی را تهدیدی برای فرزندان خود به حساب نمی آورند و به همین دلیل، آسیب های زیادی متوجه این خانواده ها می گردد؛ این شبکه ها که با حمایت تعدادی از بزرگترین شرکتهای ایرانی و هدایت آنها به سایت های ضداخلاقی و وقیح که حریم امن خانواده ها را مورد تهاجم قرار داده بودند، در قالب سایت و محتوای فرهنگی، جوانان ایرانی را به دام می انداختند و آنها را به سایت های موردنظرشان هدایت می کردند. فیلمبرداری و انتشار تصاویر دختران ایرانی، راه اندازی سایت های پورنو کودکان و تبلیغ فروش کودکان ایرانی در مجامع بین المللی و تجارت سکس، فروش کلیپ های خصوصی خانواده ها به کشورهای خارجی درقالب فحشاء در ایران از جمله اقدامات هدفمند این شبکه ها درجهت تخریب حریم اخلاق و ارزش های انسانی و خدشه دار نمودن کشور همیشه سرافراز ایران اسلامی است. اعترافات و مستندات بدست آمده حاکی از آن است که این شبکه ها، همسو با سایت های ضددینی و معلوم الحال، موضوعات ضددینی و ضدامنیتی را به طور همزمان و هماهنگ پیگیری می کردند که البته حلقه اول این سناریو موضوعات غیراخلاقی و هجمه به حریم خانواده ها و جذب کاربران جهت تولید محتوای فارسی غیراخلاقی است و دراین مرحله وقتی کاربر در تار و پود مسائل غیراخلاقی گرفتار شد اهداف بعدی سناریو که همان انتشار افکار و محتوای ضددینی است به اجرا گذاشته می شد.
اگرچه این اقدام سپاه هدیه ای برای مردم و نیز هشداری است به افراد و شبکه هایی که با استفاده از بستر اینترنت، بدور از انصاف و اخلاق انسانی اهداف شوم و شیطانی دشمنان نظام و انقلاب اسلامی درمخدوش نمودن امنیت عمومی و فرهنگی را دنبال می کنند، اما مسلماً اقدامات پیشگیرانه بهترین گزینه برای جلوگیری از تجاوز به حریم خصوصی کاربران می باشد. همانطور که پیشتر نیز گفته شد خوشبختانه مرکز بررسی جرائم سازمان یافته سپاه پاسداران با راه اندازی سایت اینترنتی «گرداب» به آدرس: WWWGERDABIR این امکان را فراهم نموده است تا کاربران فهیم و وظیفه شناس ایرانی با برقراری تماس با بخش های مختلف این سایت نظیر پیامگیر صوتی، گزارش مردمی (این قسمت برای معرفی سایت های مبتذل و غیراخلاقی ازطرف مردم در نظر گرفته شده است. دراین بخش شما می توانید سایت های مورد نظر خود را که اقدام به اشاعه محتوای غیراخلاقی دراینترنت می نمایند، معرفی کنید) بانک ایده و... گزارشات خود را برای مسئولین مرکز بررسی جرائم سازمان یافته ارسال نموده تا در اسرع وقت مورد بررسی قرار گیرند. همچنین همگام با تنظیم قانون جرائم اینترنتی و اقدامات سپاه به منظور حفظ امنیت در اینترنت، مسلما اطلاع رسانی مناسب جهت تامین کنجکاوی های دوران نوجوانی و جوانی در راستای حفظ ارزش های اسلامی و ملی می تواند باعث آن شود تا حتی با وجود سایت های مستهجن و غیراخلاقی، کاربران میل و رغبتی برای مشاهده اینگونه سایت ها از خود نشان ندهند.