انتخاب پیشاپیش دبیرکل ممکن نیست

گروه سیاسی،‌ محمدجواد روح: در فاصله یک هفته تا کنگره نهم جبهه مشارکت، «حسین کاشفی» رئیس ستاد برگزاری این کنگره، صبح دیروز در نشستی با خبرنگاران به پرسش های آنها درباره تحولات آتی در جبهه مشارکت پاسخ داد، خبری که مهرماه سال گذشته نخستین کنگره دوران زیست خارج از قدرت خویش را برپا کرد و هفته آینده کنگره ای را برگزار می کند که مهمترین نتیجه آن، ورود به دوران تازه ای است با دبیرکلی تازه. همان طور که پرسش های خبرنگاران در جلسه مطبوعاتی دیروز نشان می داد، گمانه زنی ها درباره جانشینی «سیدمحمدرضا خاتمی» و نیز تحولاتی که پیش بینی می شود این حزب پس از رفتن خاتمی با آن مواجه شود، اصلی ترین موضوع مورد توجه محافل سیاسی و مطبوعاتی در مورد کنگره نهم جبهه مشارکت است. کنگره ای که بنا به گفته کاشفی «بررسی عملکرد تشکیلات در یک سال گذشته»، «بررسی راهبرد جبهه مشارکت در انتخابات خبرگان و شوراها»، «بررسی پیشنهادهای موجود برای اصلاحات در اساسنامه حزب» و «انتخاب شورای مرکزی، هیات داوری و دبیرکل برای دوره دوساله» دستور کار آن است. رئیس ستاد برگزاری کنگره نهم جبهه مشارکت همچنین خبر داد که برای نخستین بار، رای گیری انتخابات شورای مرکزی و هیات داوری در این کنگره به شکل مکانیزه انجام خواهد شد. ضمن آنکه برخلاف ادوار قبل نامزدهای شورای مرکزی از چند هفته قبل از کنگره امکان اعلام نامزدی پیدا کرده اند تا کنگره نهم شاهد جوی رقابتی تر میان داوطلبان باشد.
توافقی در کار نیست
پس از این مقدمات نوبت به خبرنگاران رسید تا پرسش های خود را از معاون دبیرکل جبهه مشارکت بپرسند. پرسش اول که توسط خبرگزاری ایلنا مطرح شد، همانی بود که در ذهن دیگر خبرنگاران هم می چرخید: «گفته می شود گزینه های محدودی برای دبیرکلی مطرح هستند و مشخص شده که چه کسانی در کنگره رقابت خواهند کرد.» پاسخ کاشفی به این شایعه که در هفته های اخیر زیاد مطرح شده، چنین بود: «اینکه گفته شود دبیرکل از قبل تعیین شده واقعیت ندارد، چرا که دبیرکل از میان اعضای شورای مرکزی جدید انتخاب می شود و از اکنون معلوم نیست با توجه به طیف گسترده نامزدها، چه کسانی عضو شورای مرکزی آینده باشند.» معاون دبیرکل جبهه مشارکت البته یک احتمال را هم رد نکرد: «شاید افراد و گروه هایی درون حزب افرادی را در نظر گرفته باشند، اما این به معنای انتخاب پیشاپیش دبیرکل نیست.» کاشفی اضافه کرد که درون جبهه مشارکت آن قدر افراد توانمند و مطرح در سطح دبیرکلی وجود دارند که احتیاجی به توافق در بالا بر سر یک یا چند گزینه نباشد.
ائتلاف با همه اصلاح‌طلبان
خبرنگار ایرنا در پرسش بعدی خود از کاشفی درباره ائتلاف جبهه مشارکت با احزاب اصلاح طلب در انتخابات آتی و نیز احتمال ائتلاف با حزب «اعتماد ملی» پرسید. پاسخ چنین بود: «ما موافق و مدافع ائتلاف با همه گروه های اصلاح طلب هستیم و هیچ تفکیکی میان گروه ها قائل نمی شویم. جبهه مشارکت به هر جمع بندی ای که شورای هماهنگی جبهه اصلاحات برسد، پایبند خواهد بود.» سئوال دیگر این خبرنگار هم یک شایعه بود: «گفته می شود جبهه مشارکت با انتخاب یک دبیرکل محافظه کارتر می خواهد به قدرت بازگردد و خود را حزبی در قالب نظام تعریف کند.» کاشفی در پاسخ، این شایعه را هم رد کرد اما کوشید پاسخی تحلیلی بدهد: «تغییر دبیرکل ربطی به بازگشت به قدرت ندارد. البته حزب به عنوان دولت سایه مطرح است و در عرصه های مختلف به دولت کنونی نقد دارد و در عوض برنامه هایی هم دارد. ما مترصد بازگشت به قدرت از طریق دموکراتیک و حضور در انتخابات آزاد و عادلانه هستیم اما این بازگشت ربطی به دبیرکل آینده ندارد. ضمن آنکه دبیرکل در جبهه مشارکت، اختیار مالایطاق ندارد، بلکه او مجری تصمیمات شورای مرکزی و کنگره است. مثل مدیرعامل یک شرکت که مجری تصمیمات هیات مدیره و سهامداران است.» معاون دبیرکل جبهه مشارکت در ادامه تصریح کرد که این حزب، گرچه در حکومت جایی ندارد، اما همچنان خود را به قانون اساسی و نظام جمهوری اسلامی پایبند می داند.
۴ میلیون رای داریم، روزنامه نداریم
خبرنگار خبرگزاری فارس هم چند سئوال با کاشفی مطرح کرد. اول، درباره مجوز ندادن به روزنامه ارگان جبهه مشارکت از سوی هیات نظارت بر مطبوعات، پاسخ چنین بود: «ما مکاتباتی را با وزیر ارشاد داشته ایم و نظرات و اعتراضاتمان را اعلام کرده ایم. حتی گفته ایم که شما در زمان رای اعتماد در مجلس وعده هایی دادید که با برخوردتان با درخواست جبهه مشارکت در تناقض است. جواب هایی که تاکنون از سوی وزارت ارشاد داده شده، قانع کننده نیست. به هر حال باید معلوم شود که نگاه دولت به احزاب، مطبوعات و مقوله آزادی چیست ضمن آنکه ما درخواست ویژه ای هم از دولت نداریم. حقمان را طبق قانون اساسی می خواهیم. ما یک حزب فعال هستیم که نامزدمان در انتخابات ۴ میلیون رای آورده است. آیا داشتن یک نشریه حق ما نیست» سئوال بعدی درباره افزایش انتقادات سایر اصلاح طلبان از جبهه مشارکت بود و اینکه وزیر سابق اطلاعات، این حزب را عامل شکست اصلاح طلبان معرفی کرده است. کاشفی در پاسخ گفت: «دلایل شکست اصلاح طلبان فقط درونی نبود، بلکه دلایل بیرونی هم داشت که از رد صلاحیت دکتر معین شروع شد و با آن اقدامات سازمان یافته در انتخابات ادامه یافت. اما در مجموعه اصلاح طلبان هم باید کلیت مجموعه را دید و تنها یک حزب را متهم نکرد. به نظر ما یکی از ضعف ها، عدم ائتلاف بود که خوشبختانه اکنون تقریبا همه طیف ها بر ائتلاف تاکید دارند.» کاشفی درباره لایحه نظام جامع انتخاباتی هم انتقادات جبهه مشارکت را اعلام کرد: «انتظار ما این است که نظام هرچه به پیش می رود، دامنه اختیارات مردم را اضافه کند، نه آنکه از آن بکاهد.» معاون دبیرکل جبهه مشارکت در پاسخ به این سئوال که «آیا با وجود این لایحه در انتخابات شرکت خواهید کرد» گفت: «استراتژی ما سیاست ورزی است و در هر انتخاباتی به شرط آزاد، عادلانه و رقابتی بودن شرکت می کنیم، اما اگر دستمان را بستند و گفتند شنا کن، نمی کنیم.»
آمادگی تشکیلاتی برای انتخابات
خبرنگار ایسنا سئوالاتی را درباره دو انتخابات خبرگان و شوراها مطرح کرد که کاشفی اعلام کرد :«ما از مدت ها قبل دفتر انتخابات را در حزب سازماندهی کرده ایم و به لحاظ تشکیلاتی مشکلی نداریم، گرچه معتقدیم این مصوبه اشتباه بود.»
بالا رفتن از کوه مشکلات
آخرین پرسش را خبرنگار ایرنا پرسید: «با حاکمیت یک دست چه می خواهید بکنید» کاشفی پاسخ خود را به یک مثال آمیخت: «حزب باید مانند یک کوهنورد از کوه مشکلات بالا برود. ما نمی توانیم به خاطر مشکلات، مسئولیت خود را کنار بگذاریم. کما اینکه یک روزنامه برای خودمان نداریم اما امیدوارم با برنامه ریزی و توسعه تشکیلاتی راه های ناهموار را هموار کنیم.» همین خبرنگار درباره موضع جبهه مشارکت در پرونده هسته ای هم پرسید که کاشفی با تاکید مواضع اعلام شده قبلی گفت: «شاید اگر سیاست دولت خاتمی ادامه می یافت، به این وضع دچار نمی شدیم. ما به NPT پایبندیم، مقر خود را می خواهیم، اما اگر قرار باشد برخوردها یک طرفه به سرکردگی آمریکا صورت گیرد، نمی پذیریم.»
خبرنگاران کیف های خود را جمع کرده بودند و در حال رفتن بودند که کاشفی می گوید پرسشی را که انتظار می کشید، نشنیده بود. مشکلاتی که ستاد برگزاری کنگره نهم برای تهیه محل برگزاری داشت و باعث شد یک ماه کار به تعویق بیفتد. کاشفی در این مورد با لحنی گلایه آمیز گفت: «اماکن دولتی که برای سایر احزاب و گروه ها اجاره داده می شدند، حاضر به انعقاد قرارداد با جبهه مشارکت نشدند و در نتیجه ما در مجتمع مذهبی امیرالمومنین مراسم خود را برگزار می کنیم. بد نیست خبرنگاران این برخوردهای دوگانه و مشکلاتی را که برای یک حزب قانونی ایجاد می شود، به اطلاع افکار عمومی برسانند.»