مذاکرات ایران و آمریکا پیرامون اوضاع عراق روز 19 فروردین در بغداد انجام میشود. مقامات آگاه روز گذشته محل انجام مذاکرات را سفارت کشوری ثالث در بغداد و به روایتی دیگر منزل سید عبدالعزیز حکیم رِِییس مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق اعلام کردند. طبق اظهارات این منابع مطلع سرپرستی هیأت ایرانی به عهده جعفری معاون امنیت داخلی دبیر شورای عالی امنیت ملی و علی حسینی تاش معاون راهبردی این شورا خواهد بود.
این خبرها در حالی بر روی تلکس خبرگزاریها رفت که وزیر امور خارجه ایران روز گذشته در کنفرانس مطبوعاتی مشترک با همتای گینهای خود اظهار داشت هنوز در خصوص تیم، زمان و محل این مذاکرات تصمیم نهایی اتخاذ نشده است. حسن کاظمی قمی کاردار ایران در بغداد نیز با اشاره به نهایی نشدن زمان انجام مذاکرات و عدم تعیین ترکیب تیم های مذاکره گفت: ترکیب تیمهای مذاکره هنوز معلوم نیست، اما در مورد حضور عراقیها در مذاکرات با توجه به اینکه پایهگذاری مذاکره بنا به درخواست مقامات عراقی است، اگر مذاکراتی صورت گیرد، چون موضوع عراق است نماینده دولت عراق هم حضور خواهد داشت و ما به عنوان طرف ایرانی برحضور بر حضور طرف عراقی در مذاکره تاکید داریم، ضمن اینکه یکی از ملاحظات ما انجام علنی مذاکرات است.
قمی در دیدار با رییس جمهور و نخستوزیر عراق درباره مذاکرات تهران – واشینگتن گفتوگو کرد و در جریان این دیدارها طالبانی و جعفری خواستار تسریع در مذاکرات شدند.
ابهام در زمان «مناسب»
اعلام روز 19 فروردین برای انجام مذاکرات ایران و آمریکا در خصوص عراق در حالی است که هنوز مقامات آمریکایی موعد مشخصی برای آن تعیین نکردهاند. وزیر امور خارجه آمریکا حدود 2 هفته پیش در خصوص زمان دیدار مقامات 2کشور در عراق اظهار نظری نکرد اما گفت:مطمئن هستم که دیدار 2 طرف در زمان مناسب انجام خواهد شد. معاون وزیر امور خارجه آمریکا نیز ابتدای هفته جاری در خصوص مذاکرات با ایران در خصوص عراق اظهار داشت: ما هیچ پاسخ رسمی را در خصوص مذاکرات از سوی تهران دریافت نکردهایم. به رغم این مواضع، مقامات عراقی خواستار آغاز سریع نشستها و مذاکرات دولتهای ایران و آمریکا شدهاند. ابراهیم جعفری نخستوزیر عراق یک هفته پس از موافقت تهران با انجام مذاکره با سفیر آمریکا در بغداد گفت: امیدوارم که آمریکا و ایران هر چه سریعتر نشستها و مذاکرات خود را آغاز کنند و گرهی که در روابط این دو کشور وجود دارد از گذر این مذاکرات حل شود. در عین حال بنا به اعلام مقامات عراقی در نشست اولیه مذاکرات تهران- واشینگتن تعدادی از مسوولان عراقی نیز شرکت میکنند. عباس البیاتی عضو ائتلاف یکپارچه عراق – فراکسیون اکثریت مجلس – روز یکشنبه در اظهاراتی بدون اشاره به زمان آغاز این مذاکرات گفت: نمایندگان عراق فقط در جلسه آغازین این مذاکرات حاضر میشوند. در همین حال روزنامه الوطن چاپ عربستان سعودی 10 روز پیش مدعی شد: مذاکرات ایران و آمریکا عملاً از هفته گذشته در ساختمان سفارت یکی از کشورهای اروپایی همپیمان آمریکا در بغداد آغاز شده است . به نوشته این روزنامه که به نقل از منابع مطلع آمریکایی است در این دیدار دو طرف در خصوص بررسی مسایل اساسی و تعیین یک جدول کاری توافق کردند. بر اساس گزارش الوطن، این جدول کاری عملاً منحصر به مساله عراق است و از موضوع عراق خارج نشده است.
افزایش صندلیهای مذاکرات
طی روزهای اخیر بحث پیوستن کشورهای منطقه و بالاخص نمایندگان دولتهای عربی از احتمال افزایش یک میهمان در میز مذاکرات ایران و آمریکا خبر میدهند. گر چه حضور نمایندگان دولت عراق در «مذاکرات اولیه» ایران و آمریکا طبیعی به نظر رسیده و حتی گامی است در پاسخ به مخالفان قومیتگرای مذاکرات دو جانبه تهران – واشینگتن اما پیشنهاد حضور مقامات کشورهای منطقه در آن اخیراً از سوی نخست وزیر سابق عراق نیز مطرح شده است. ایاد علاوی خواستار آن است که کشورهای منطقه در مذاکرات ایران و آمریکا مشارکت کنند تا موضوع گفتوگوها فقط در مورد عراق نباشد، بلکه خاورمیانه را نیز در بر بگیرد. این اظهارات در حالی بیان میشود که عبدالعزیزحکیم که از تهران خواسته بود به پیشنهاد مذاکره با خلیل زاد - سفیر آمریکا در عراق - پاسخ مثبت دهد، پیشبینی کرد که مذاکرات دو جانبه با موفقیت روبهرو شود و پیامدهای مثبتی بر پرونده عراق خواهد گذاشت. وی خاطر نشان کرد: ایران کشور بزرگ و دارای دستگاههای امنیتی گسترده و دارای تجارب بالایی است که قطعاً در ماموریت حفظ امنیت در منطقه و مبارزه با تروریسم و مقابله با مشکلاتی که عراق از آن رنج میبرد، سهیم خواهد بود.رییس فراکسیون اکثریت پارلمان عراق (عراق یکپارچه) این نکته که در مذاکرات آمریکا و ایران درباره عراق،. مساله تشکیل دولت آتی این کشور هم بررسی شود، تکذیب کرد.
وی اظهار داشت: جورج بوش اعلام کرده است که ایالات متحده آمریکا درباره تشکیل دولت با ایران گفتوگو نمیکند. زیرا این مساله عراقی است.
برخی تحلیلگران علت اصرار ایاد علاوی و چند گروه سیاسی وابسته به اقلیت با ورود کشورهای منطقه را مخالفت این طیف با گفتو گوهای دو جانبه تهران – واشینگتن خواندند.