دو روی مدال یک بازنده!

گروه سیاسی ـ محمدی: چرا بلر همچنان مایل نیست نشان طلای کنگره آمریکا را دریافت کند؟
پنجشنبه گذشته تونی بلر در حالی برای ملاقات و گفتگو با جرج دبلیو بوش روانه ایالات متحده شد که مقامات شماره 10 داونینگ استریت (دفتر نخست‌وزیر) به بی‌بی‌سی گفتند، در برنامه نخست‌وزیر انگلیس مجالی برای دریافت نشان کنگره آمریکا پیش‌بینی نشده است.
روزنامه بریتانیایی تایمز همزمان با سفر تونی بلر به آمریکا یادداشتی با عنوان «مدال طلای بلر دو روی کاملاً متفاوت دارد» منتشر کرد و در ابتدای آن نوشت: نخست‌وزیر [تونی بلر] در ایالات متحده، قهرمانی رؤیایی انگاشته می‌شود، اما در بریتانیا او را آدمی احمق و ساده‌لوح می‌دانند که بسیار خودبین است.
همان طور که تایمز پیشاپیش خبر داده بود، نخست‌وزیر انگلیس یک بار دیگر ایالات متحده را در حالی ترک کرد که نشان طلایی را که کنگره آمریکا سه سال پیش به پاس پشتیبانی پایدار تونی‌ بلر از آمریکا پس از حوادث 11 سپتامبر، به او اعطا کرده بود، دریافت نکرد!
تایمز ادامه می‌دهد: این مسأله را نباید به حساب غفلت گذاشت. با آن که دولت آمریکا تأکید دارد که نشان هنوز از مرحله طراحی بیرون نیامده است، اما منابع آگاه در واشنگتن تأیید می‌کنند که داونینگ استریت از دریافت نشان افتخار کنگره آمریکا گریزان است!
این روزنامه به نقل از دستیاران سناتور الیزابت دول که یکی از حامیان اعطای مدال افتخار به تونی‌ بلر است، ادامه می‌دهد: ریشه مسأله را در بریتانیا باید جستجو کرد. بی‌تردید ضرب کردن یک مدال، هزار روز زمان لازم ندارد چنان که نشان نلسون ماندلا طی مدت 56 روز آماده شد.
به گفته سخنگوی سناتور دول، شماره 10 داونینگ استریت مدتها قبل تصویر تونی بلر را که قرار است بر روی مدال حک شود، انتخاب کرده اما در مورد طرحی که در روی دیگر مدال باید نقش ببندد هنوز تفاهمی حاصل نشده است. معمولاً پشت این گونه مدالها به طرح یا نقل قولی از صاحب آن اختصاص می‌یابد.
معاونان بلر در پی یافتن نماد مناسبی هستند که دو وجه آشکار پیوندهای وی را با آمریکا از هنگام حملات تروریستی 2001 به نمایش بگذارد. در ایالات متحده، هنوز بلر را شجاع دل روشن‌بینی می‌دانند که بلافاصله پس از حادثه 11 سپتامبر، از آن به عنوان یک نقطه عطف تاریخی یاد کرد که روح آمریکا را عمیقاً تحت تأثیر قرار داد و سپس ـ بهتر از هر کس (حتی بوش) ـ به صراحت از جنگ سخن گفت.
تایمز نگاه مردم انگلیس را به نخست‌وزیرشان، این گونه توصیف می‌کند: این روزها در بریتانیا، او [بلر] را فردی ساده‌لوح و خودبین فرض می‌کنند... که وفادارانه پشت سر رئیس‌جمهور [بوش] راه می‌رود و دوران نخست‌وزیری خود را با دروغها و شکستهایش تباه کرده است.
تایمز که بی‌هیچ نرمی نخست‌وزیر را با به کار گرفتن واژه‌های تندی مورد سرزنش قرار داده است، یادداشت خود را با این عبارت به پایان می‌برد: این ویژگی آقای بلر است که مانند مدال طلای اعطایی کنگره، دو رو دارد و هیچ کدام از آنها بر خلاف باور بلر، تصویر حقیقی او نیست.
اکنون سه سال از زمانی که کنگره آمریکا در ماه می 2003، متحد ثابت قدم و وفادار این کشور را به سبب «کمکهای ماندگار و چشمگیرش به تأمین امنیت تمام ملتهای آزادیخواه»! ستود، می‌گذرد. در آن زمان، ریچارد بیکر، عضو مجلس نمایندگان، پا را فراتر گذاشت و از فرط احساسات اظهار داشت: این مدال تلاشی است تا آنچه که بیشتر آمریکایی‌ها در قلبشان احساس می‌کنند در تاریخ ثبت شود: تونی بلر یک قهرمان است!
لبیرالهای آمریکای بلر را تعدیل‌کننده سیاست خارجی رئیس‌جمهور بوش می‌دانند، از همین رو او را به عنوان فردی شجاع می‌ستایند. جمهوریخواهان هم به نوبه خود اعتقاد دارند در مقایسه با فرمانده خودشان (بوش)، بلر سخنگوی زبان‌آورتر برای اهداف ائتلافی است.
این جاذبه وسیع بلر در محافل سیاسی آمریکا، او را تبدیل به دومین نخست‌وزیر انگلستان ـ پس از وینستون چرچیل ـ کرده است که به این شیوه گرامی داشته می‌شود. بعد از شخصیتهایی مانند پاپ ژان پل دوم، مادر ترزا و نلسون ماندلا، تونی بلر هجدهمین غیرآمریکایی است که چنین مدالی به وی اعطا می‌شود. والت دیزنی، فرانک سیناترا، جان وین، جسی اوئنز و کاولین پاول از جمله شخصیتهای مشهوری هستند، که به گونه مشابهی مورد تقدیر قرار گرفته‌اند. هنگامی که تونی بلر در 17 ژولای 2003، به عنوان چهارمین نخست‌وزیر انگلیس که در کنگره آمریکا سخنرانی کرده است، در جمع نمایندگان حاضر شد و سخن گفت، همه تصور می‌کردند همان زمان مدالش را تحویل می‌گیرد. اما شاید از خوش اقبالی بلر بود که چنین اتفاقی نیفتاد، زیرا درست همزمان با نطق او در کنگره، جسد دیوید کلی، متخصص تسلیحاتی، در دفتر کارش پیدا شد.
شایعات حکایت از آن دارد که دلیل واقعی تأخیر در دریافت و یا اعطای مدال، نگرانی‌های رو به رشد داخلی در مورد جنگ عراق و نیز روابط خاص انگلیس و آمریکاست. بعید به نظر می‌رسد گرفتن مدال در واشنگتن، در حالی که سربازان انگلیسی همچنان در عراق کشته می‌شوند، واکنش افکار عمومی را در پی نداشته باشد.
روزنامه انگلیسی گاردین در این خصوص می‌نویسد: اکنون این سؤال مطرح است: بلر تا چه هنگام طفره می‌رود؟ با گذشت زمان، داستان قدیمی زمان‌بر بودن ساخت مدال بیش از پیش ریاکارانه می‌نماید. نلسون ماندلا و پاپ ژان پل دوم به ترتیب ظرف 56 و 156 روز مدالشان را دریافت کردند. اواخر سال گذشته، بلر در پاسخ به یک سؤال پارلمانی به این جمله کوتاه اکتفا کرد: هنوز یکی دو کار دیگر باقی مانده است. این در حالی است که یک سخنگوی داونینگ استریت اطمینان می‌دهد، هیچ برنامه‌ای برای گرفتن مدال ندارند! تحلیلگران محافظه‌کار این رویه را بی‌اعتنایی به مردم آمریکا ارزیابی کرده‌اند.
جالب است بدانید این اولین نشان آمریکایی نیست که تونی بلر از قبول آن سرباز زده است. در سال 2003، نخست‌وزیر انگلیس نامزد دریافت نشان الیس آیلند شد اما هنوز آن را دریافت نکرده است. نشان الیس آیلند پیش از این به افرادی مانند رونالد ریگان، رودی جولیانی و محمدعلی کلی اهدا شده بود. شایعات حاکی از آن است که بلر قصد دارد مدال طلای کنگره را پس از اتمام دوره نخست‌وزیری و ترک شماره 10 داونینگ استریت تحویل بگیرد. باید منتظر ماند و دید زمانی که بلر با افتخارات به دست آمده از آن سوی آتلانتیک (آمریکا) روزگار می‌گذراند و ایام خوش می‌دارد، جانشین او تا چه اندازه از دست و پنجه نرم کردن با میراث بلر لذت می‌برد؟! تا پیش از انتخابات سال گذشته، داونینگ استریت باور داشت انتشار تصویری از جرج دبلیو بوش که در حال سنجاق کردن مدال به سینه نخست‌وزیر مغرور و خرسند انگلیس است، برای افکار عمومی خوشایند نیست.
این موضوع قابل درک است اما اکنون دیگر بلر امید یا بیم روبه‌رو شدن با رأی دهندگان را ندارد. او دیگر چیزی برای از دست دادن ندارد. در عراق یک دولت دموکراتیک روی کار آمده است، پس چه دلیل موجهی باقی مانده است که با استناد به آن می‌توان از دریافت مدال سر باز زد؟!
به هر روی به قول مجله اکونومیست دوران همکاری این دو یار غاز ناهمگون ـ یک وکیل انگلیسی زبان‌آور و یک جمهوریخواه تگزاسی که کشدار حرف می‌زند ـ رو به پایان است. همکاری بلر و بوش در 5 سالی که از حملات 11 سپتامبر گذشته، حوادث مختلفی را در عرصه جهانی رقم زده است. شکست در عراق و مسائل داخلی‌ آمریکا و انگلیس، بوش و بلر را از بازهایی بلندپرواز به اردکهایی ناتوان تبدیل کرده است.
«جان وین، آمریکایی». این عبارتی است که جان وین، بازیگر بلندآوازه سینمای آمریکا، برای پشت مدال طلایی که کنگره به او اعطا کرد، برگزید. شاید بهتر باشد بلر برای یافتن جمله‌ای که مناسب نقش بستن بر روی دیگر مدالش است، به سراغ کتاب مقدس (انجیل) برود و در این میان احتمالاً آیه 24 از باب چهارم انجیل لوقا را انتخاب کند: هیچ پیامبری در شهر خود مورد احترام نیست!