محمدعلی ابطحی
پس از پایان دوران ریاست جمهوری، آقای خاتمی نقش ویژهای در دنیا پیدا کرده است. سفر 6 تا 9 فروردین امسال آقای خاتمی به بحرین از سه جنبه دارای ویژگی بود و متمایز:
1-در حوزه رسمی، با این که سفر غیر رسمی بود، استقبال از ایشان، توسط معاون نخستوزیر و وزیر امور دینی و وزیر فرهنگ و مشاور پادشاه در فرودگاه صورت گرفت. پادشاه، نخستوزیر و ولیعهد بحرین هم با ایشان دیدار کردند و شاه میهمانی ناهار داد. نخستوزیر قدرتمند بحرین به آقای خاتمی گفت ما و کشورهای منطقه به دیدارهای شما احتیاج داریم تا بتوانیم از تجربههای شما استفاده کنیم شاه هم از آقای خاتمی میخواست که صدای اعتدال را به همه دنیا برساند از نظر تشریفاتی هم این سفر غیر رسمی چیزی کمتر از سفر رسمی قبلی آقای خاتمی نداشت.
2-سخنرانیهای آقای خاتمی که دیگر در ایران کسی آن را نمیشنود، در این سفر خیلی مورد توجه قرار گرفته بود. در کنفرانس جهان اسلام بین دیروز و امروز و آینده که در سالن بزرگ شهر منامه با حضور دو هزار نفر از متفکران و اهل نظر و سفرای کشورهای عربی و اسلامی و چند تن از سفرای غربی، 7 وزیر و رئیس پارلمان برگزار شد آقای خاتمی سخنرانیاش را به عربی خواند و بعد هم پرسش و پاسخ طولانی، صادق خرازی میگفت ما عربی نمیفهمیم ولی فکر میکنم آقای خاتمی 2 جزء قرآن خواند.
3- با توجه به این که بحرین دارای اکثریت شیعه است و در عین حال دولتمردان آن سنی هستند، علمای دینی در آنجا دارای نقش مهمی هستند. بحرین دارای دموکراسی خوبی است. چندتن از علمای صاحب نفوذ آنان رسما دارای عنوان اپوزیسیون هستند که با همین عنوان طرف گفت وگوی پادشاه هستند. اینها علاوه بر آن که جداگانه با آقای خاتمی دیدار داشتند، در میهمانی ناهاری که وزیر امور مذهبی به همه علمای موافق و مخالف داد شرکت کردند. در این دیدارها خیلی از مشکلات شیعیان مطرح و آقای خاتمی هم آن را با مقامات در میان گذاشت. از این نقش که وی مورد اعتماد دو طرف قرار گرفته است، هم دولت و هم مخالفان، خیلی ابراز رضایت میکردند.
سفیر کاردان جمهوری اسلامی در منامه نیز از کسانی بود که همه او را دیپلمات برجستهای میشناختند و به او نشان لیاقت پادشاهی بحرین را داده بودند.