مرزهای نوین در دفاع و نقد از دولت

نسرین وزیری
مجلس هفتم در هفته ای که گذشت شاهد شکل گیری مناسبات جدیدی میان فراکسیون های اقلیت و اکثریت خویش بود. در نخستین روز از جلسه علنی این هفته نورالدین پیرموذن سخنگوی فراکسیون خط امام (ره ) مجلس در نطقی به انتقاد از سیاست های اقتصادی و بین الملل دولت پرداخت. نطقی که بی شک از جمله پرحاشیه ترین نطق های این مجلس شد. چراکه مخالفان محتوای آن نه تنها چندین بار اقدام به قطع نطق مذکور نمودند بلکه دامنه مخالفتشان را تا راهروهای مجلس نیز کشانیدند. نمایندگان منتقد اصولگرا با وجود نظر رئیس مجلس که تامین آزادی سخنران در نطق را از وظایف مجلس می دانست ، خطاب به ناطق فریادهای هیهات من الذله و مرگ بر منافق سر دادند. به این ترتیب یک بار دیگر شکاف میان این دو فراکسیون رخ نمود.
با این حال در نشست بعد الیاس نادران نماینده آبادگر تهران در نطق پیش از دستور خود آنچنان به نقد نامه 50 اقتصاددان در نقد عملکرد اقتصادی دولت پرداخت که نویسندگان این نامه مدعی شدند با این پاسخ نادران فضای رعب و وحشت علیه آنها ایجاد شده است چراکه آنان در این نطق به عنوان مخالفان نظام و آب به آسیاب دشمن ریزندگان معرفی شدند. شاید این نماینده تهران می خواست تا مرز حامیان دولت را از منتقدانش به نوعی مشخص کند. البته نطق نادران از آن باب که گفته بود «با نامه پراکنی ، نطق و مقاله می خواهند شرایط کشور را مشوه جلوه دهند» را می توان به نوعی در امتداد و در اعتراض به نطق جلسه پیشین پیرموذن دانست.
این نخستین تشنج شکل گرفته در جلسات صحن علنی در هفته گذشته مجلس بود. تشنج دوم در پی قطع میکروفن ناصر نصیری نماینده گرمی حین تذکرش شکل گرفت . آنگاه که وی قصد داشت در راستای حفظ شان و جایگاه مجلس و نمایندگان از تهدید خود با اسلحه از سوی یکی از محافظان یکی از مقامات کشور سخن بگوید ولی رئیس مجلس به واسطه بی ربط بودن آن با موضوع مجلس ، به او مجال سخن گفتن نداد. او که به قصد میکروفن حدادعادل به سوی هیات رئیسه رهسپار بود با ممانعت برخی نمایندگان همچون عابد فتاحی ، علیخانی و حسین ایمانی مواجه شد و بعد در راهروها اعلام کرد که برای حفظ حقوق ملت و اینکه به عنوان نماینده تریبون در اختیار داشته است ، قصد نطق داشته و نه استیفای حق خود.
البته رئیس مجلس پیش از این مورد نیز در واکنش به تذکرات شفاهی که اعم آنها به استناد بند 11 ماده 23 در راستای حفظ شان و جایگاه مجلس ایراد می شوند، وعده داده بود که با اصلاح آیین نامه داخلی مجلس ، به چگونگی بیان این تذکرات نظم داده شود.
به این ترتیب این دومین باری خواهد بود که مجلس هفتم در این زمینه گام برمی دارد، یک بار با کاهش سقف نامعلوم تعداد تذکرات شفاهی به 6 تذکر در هر جلسه علنی و این بار... . در همین راستا اسدا... تابع نماینده میاندوآب متذکر شد که هر دقیقه وقت مجلس معادل 500 هزار تومان هزینه بر است و هر جلسه علنی 30 میلیون تومان خرج برمی دارد. این گفته وی مورد انتقاد ایرج ندیمی عضو فراکسیون اقلیت در جلسه علنی روز چهارشنبه قرار گرفت که با بیان اینکه نباید هزینه سمینارها، نشست ها، پرسنل و کادر اداری به حساب نمایندگان گذاشته شود، خواهان آن شد که تذکرات به عنوان یکی از ابزارهای نمایندگان در ایفای وظایف نظارتی مجلس این گونه مورد عتاب قرار نگیرد.
سوال ، تحقیق و تفحا و استیضاح نیز از دیگر ابزارهای نمایندگان به شمار می روند که در هفته گذشته ، چندان مورد عنایت قرار نگرفت.
تذکر اکبر اعلمی مبنی بر اعمال ممیزی در بررسی سوالات در کمیسیون های تخصصی ، عدم رای به تحقیق و تفحا از وزارت ارتباطات و فناوری و عدم اعلام وصول استیضاح وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ، شاهدان این مدعایند. البته ناگفته نماند که در صورت تصویب اصلاحیه آیین نامه داخلی مجلس ، تحقیق و تفحا از شورای نگهبان و دستگاه های ذیل نظر رهبری نیز برای نمایندگان مجاز شمرده خواهد شد.
مصوبات مجلس
مهم ترین مصوبه مجلس در هفته ای که گذشت ، تصویب قانون حمایت از حقوق مصرف کننده بود. به واسطه این قانون انجمن های حمایتی از حقوق مصرف کنندگان تشکیل می شوند که موظفند شکایت از افراد حقیقی و حقوقی را به سازمان تعزیرات حکومتی ارجاع داده و پیگیری کنند. همچنین در صورت تایید این قانون از سوی شورای نگهبان عرضه کنندگان کالاهای معیوب به پرداخت جزای نقدی تا 4 برابر خسارت محکوم می شوند.
همچنین در این هفته در ادامه تذکرات نمایندگان نسبت به هتک حرمت به برخی اقوام به واسطه انتشار مطالب و کاریکاتور در رسانه ها، مجلس طرحی را به منظور تعیین مجازات برای توهین کنندگان به اقوام در دستور قرار داد که یک فوریت آن تصویب نشد و به شکل عادی به کمیسیون های مربوطه ارجاع گردید.
گفتنی است عمده نگرانی های نمایندگان در این هفته که در قالب تذکرات کتبی نمود یافت در انتقاد از گرانی های اخیر و عدم اجرای مصوبات دولت در استان ها خلاصه می‌شد.
حاشیه‌ای در راهروهای مجلس
اگرچه موضوع انتقاد به سخنان اخیر رئیس دیوان محاسبات از موضوعات متنی و اصلی مجلس در 2 هفته پیش بود ولی همچنان در این هفته به عنوان یکی از موضوعات حاشیه ای مطرح بود. پس از حضور او در کمیسیون برنامه و بودجه و ارائه توضیحاتش ، اعضای این کمیسیون از برائت وی و اقناع از توضیحات او سخن گفتند. به همین دلیل گفته شد که 170 نماینده نامه ای حمایتی از رحیمی امضا کرده اند. ولی افروغ به عنوان یکی از منتقدان اصلی رئیس دیوان محاسبات که خواهان عزل اوست تاکید کرد که پیگیر نامه 70 نماینده خواهان این عزل خواهد بود. گفتنی است ، مهدی کوچک زاده نماینده تهران نیز در تذکری خواهان تسریع در ارائه گزارش عملکرد بودجه مجلس و تفریغ شد و گفت : من کاری به پیغمبر بودن یا تکذیب پیغمبری کسی ندارم.