متن کامل نامه اوباما به داسیلوا

جناب آقای لوئیس ایناسیو لولا داسیلوا
ریاست‌  جمهوری برزیل
آقای رئیس‌جمهور عزیز
می‌خواهم بدین وسیله از شما برای نشست‌ اخیر با رجب طیب اردوغان، نخست‌وزیر ترکیه طی کنفرانس امنیت هسته‌ای واشنگتن قدردانی کنم. در این نشست، زمانی را برای تمرکز بر ایران، موضوع فراهم‌سازی سوخت هسته‌ای رآکتور تحقیقاتی تهران و همچنین نیت ترکیه و برزیل برای همکاری در جهت یافتن راه‌حلی قابل قبول سپری کردیم. من متعهد شدم که با جزئیات کامل به ایده‌های شما پاسخ گویم. من به دقت مذاکرات‌مان را بررسی کردم و مایلم که توضیحی دقیق در رابطه با دیدگاهم در این زمینه ارائه کنم و مسیری رو به جلو پیشنهاد دهم. من با شما موافقم که رآکتور تحقیقاتی تهران فرصتی است برای هموار کردن گفت‌وگوهایی وسیع‌تر به منظور پرداختن به نگرانی‌های اصلی‌تر جامعه بین‌المللی و ایجاد فرصتی قابل درک برای آغاز اعتمادسازی و ایجاد اطمینانی متقابل و در نتیجه به‏وجودآوردن زمان و فضایی برای یک فرآیند دیپلماتیک موثر. به این دلیل است که آمریکا بشدت از پیشنهاد مطرح‌شده توسط محمد البرادعی، مدیرکل پیشین آژانس بین‌المللی انرژی اتمی حمایت کرده است. پیشنهاد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی طوری تنظیم شده بود که منصفانه و هماهنگ باشد و همچنین به گونه‌ای بود تا هر دوطرف اعتماد و اطمینان لازم را به‌دست آورند.
برای ما، توافق ایران درباره انتقال یکهزار و 200 کیلوگرم اورانیوم با درصد غنای پایین خود به خارج از این کشور اعتمادسازی خواهد کرد و از تنش‌های منطقه‌ای نیز به‌وسیله کاهش ذخایر اورانیوم با درصد غنای پایین این کشور، خواهد کاست. می‌خواهم تاکید کنم که این مساله برای آمریکا اهمیتی اساسی دارد. ایران نیز سوخت هسته‌ای درخواست‌شده برای تضمین ادامه فعالیت رآکتور تحقیقاتی تهران به‌منظور تولید ایزوتوپ‌های پزشکی مورد نیاز را دریافت خواهد کرد و این کشور با استفاده از مواد هسته‌ای خود نیت هسته‌ای صلح‌آمیز خود را نیز به نمایش خواهد گذارد. علاوه‌بر تقابل مداوم ایران با قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل که حکم می‌کرد این کشور غنی‌سازی اورانیوم خود را متوقف کند، ما آماده شده بودیم تا از این پیشنهاد که با استفاده از اورانیوم غنی‌شده ایران، سوخت هسته‌ای برای این کشور فراهم می‌آورد، حمایت کنیم و اقداماتی را در رابطه با آن انجام دهیم که این امر تمایل ما برای خلاق بودن در پیگیری راهی به منظور ایجاد اعتماد دو‌طرفه را نشان می‌دهد. در طول روند مذاکرات صورت گرفته، ما همچنین متوجه تمایل ایران برای دریافت تضمین‌ها شدیم. در نتیجه، گروه من بر تضمین این موضوع متمرکز شد که پیشنهاد آژانس، چندین مورد اقدامات لاینفک را نیز شامل شود. این اقدامات عبارت بودند از: اعلام ملی آمریکا درباره حمایت از این طرح به منظور ارسال نشانه‌ای مشخص از سوی دولت من درباره تمایل ما به نقش ایفا کردن به عنوان یک امضاکننده مستقیم و احتمالا حتی ایفای نقشی مستقیم‌تر در روند تولید سوخت، نقشی مهم برای روسیه و نقش آژانس برای در اختیار گرفتن کامل مواد هسته‌ای از طریق روند تولید سوخت. در واقع، پیشنهاد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، تضمین‌های قابل توجه و چشمگیر و همچنین تعهداتی از جانب آژانس، آمریکا و روسیه مطرح می‌کرد. دکتر البرادعی صراحتا سال گذشته اعلام کرد که آمریکا بخش قابل توجهی از ریسک موجود در پیشنهاد آژانس را برعهده خواهد گرفت. همان‏طور که ما [در نشست اخیر] بحث کردیم، به نظر می‌رسد ایران به دنبال راهبردی برای ایجاد ذهنیت «انعطاف‌پذیری» بدون موافقت با اقداماتی است که می‌تواند برای ایجاد اطمینان و اعتماد متقابل آغاز شود. ما شاهد این موضوع بوده‌ایم که نشانه‌هایی از انعطاف‌پذیری را به شما و دیگران القا می‌کند اما رسما بر موضعی غیرقابل قبول از طریق مسیرهای رسمی به سوی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تاکید دارد.
ایران به طور مداوم پیشنهاد آژانس را رد کرده است و اصرار دارد که اورانیوم با درصد غنای پایین خود را تا زمان تحویل سوخت هسته‌ای در داخل این کشور نگه‌دارد. این موضعی است که ایران رسما در ماه ژانویه سال 2010 و مجددا ماه فوریه به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ابلاغ کرده است. ما از شما، ترکیه و دیگر کشورها شنیدیم که ایران به پیشنهاد خود مبنی بر نگه‌داشتن اورانیوم با درصد غنای پایین در داخل کشور خود تا زمان تبادل همزمان اورانیوم با سوخت هسته‌ای همچنان اصرار می‌ورزد. همان‏طور که «جمیز‌ جونز» مشاور امنیت ملی آمریکا در نشست ما تاکید کرد، یک‎سال زمان نیاز خواهد بود تا هرگونه حجمی از سوخت هسته‌ای تولید شود. بنابراین، قدرت اعتمادسازی پیشنهاد آژانس برای آمریکا کاملا از بین رفته و خطرات دیگری پدیدار خواهد شد. نخست، ایران قادر خواهد بود تا در طول این مدت، اورانیوم با درصد غنای پایین ذخیره کند که همین امر نیز آنها را قادر خواهد ساخت تا ذخایری از اورانیوم با درصد غنای پایین برابر با حجم مورد نیاز برای تولید 2 یا 3 سلاح هسته‌ای را در مدت یک‏سال به‏دست آورند. دوم اینکه هیچ تضمینی وجود نخواهد داشت که ایران در نهایت با تبادل نهایی موافقت کند. سوم اینکه، محافظت آژانس از اورانیوم با درصد غنای پایین ایران در داخل ایران، جای هیچ پیشرفت قابل سنجشی را در وضعیت کنونی برای ما باقی نمی‌گذارد و آژانس نمی‌تواند مانع از این شود که ایران مجددا کنترل اورانیوم خود را در هر زمانی عهده‌دار شود. یک توافق اساسا مهم وجود دارد که قبلا پیشنهاد شده است. ماه نوامبر گذشته، آژانس پیشنهاد ما را به ایران ابلاغ کرد که عبارت بود از اعطای مجوز به ایران برای ارسال یکهزار و 200 کیلوگرم از اورانیوم با درصد غنای پایین خود به یک کشور سوم – بویژه ترکیه - در بدو فرآیند تبادل سوخت که به عنوان ضمانتی در طول روند تولید سوخت باشد تا در صورت عدم موفقیت ما برای تحویل سوخت به ایران، این کشور بتواند اورانیوم خود را باز پس گیرد. ایران هیچگاه این توافق را دنبال نکرد و هیچ توضیح قابل قبولی برای رد این توافق نیز ارائه نکرد. چنانچه ایران تمایل نداشته باشد این پیشنهاد را برای نشان دادن صلح‌آمیز و غیرنظامی بودن اهداف خود بپذیرد، من معتقدم که این امر سوالاتی حقیقی را درباره نیات هسته‌ای ایران مطرح خواهد کرد.
من از برزیل درخواست می‌کنم تا برای تحت تاثیر قرار دادن ایران درباره فرصت به‏وجود آمده از طریق پیشنهاد به امانت گذاردن اورانیوم این کشور در ترکیه مادامی که سوخت هسته‌ای در حال تولید است، تلاش کند. در طول این روند، به جای اعتمادسازی، ایران با رویکردی که برای نزدیک شدن به این فرصت داشت، اعتماد موجود را نیز تضعیف کرد. به همین دلیل است که من درباره این موضوع که ایران برای تعامل با برزیل با حسن نیت، آمادگی داشته باشد، ابراز تردید کردم و به شما در طول دیدار اخیرمان هشدار دادم. به‏منظور آغاز یک روند دیپلماتیک و سازنده، ایران باید تعهد سازنده‌ای را برای تعامل از طریق مسیرهای رسمی به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ابلاغ کند؛ کاری که ایران موفق به انجام آن نشده است. در این ضمن، ما تحریم‌ها را نیز براساس جدول زمانی که من تهیه کرده‌ام، دنبال خواهیم کرد. من همچنین به وضوح اعلام کرده‌ام که باب تعامل با ایران را همچنان باز نگه خواهم داشت. همان‏طور که می‌دانید، ایران تا اینجا موفق نشده‌ است پیشنهاد من را برای انجام گفت‌وگویی فراگیر و بدون شرط را بپذیرد. مشتاقانه در انتظار فرصت بعدی دیدار با شما هستم تا همان‏طور که برای مثال در شورای امنیت، چالش برنامه هسته‌ای ایران را در برابر امنیت جامعه بین‌المللی مورد بررسی قرار می‌دهیم، در رابطه با این موضوعات نیز بحث و گفت‌وگو کنیم.
ارادتمند شما ـ باراک اوباما