اقتصاد انرژی در نروژ (بخش سوم)

قوه مقننه
طبق اصل چهل و نهم قانون اساسی، قوه مقننه متعلق به مردم است و قوانین خود را از طریق مجلس (استورتینگ) که مرکب از دو مجلس است اعمال می‌نماید. اعضای مجلس 165 نفر هستند که یک چهارم آنها عضو مجلس سنا یا مجلس اعلا و سه چهارم دیگر، اعضای مجلس سفلی هستند. انتخابات هر چهار سال یک بار انجام می‌گیرد و باید تا آخر ماه سپتامبر پایان یابد و معمولا مجلس در اولین روز غیر تعطیل ماه اکتبر آغاز به کار می‌کند. در انتخابات، هر استان (fylker) به منزله یک حوزه انتخاباتی است و شرکت‌کنندگان در انتخابات به هنگام اخذ رای باید بیست سال تمام داشته باشند. کسی حق کاندیدشدن را خواهد داشت که از ده سال قبل از انتخابات مقیم کشور بوده و حق رای دادن داشته باشد. مدت نمایندگی چهار سال متوالی است.
مهم‌ترین وظایف و اختیارات استورتینگ:
 وضع و نسخ قوانین، وضع مالیات‌ها، عوارض و تعرفه‌های گمرکی؛
 استقراض بر پایه اعتبارات کشور؛ 
کنترل امور مالی کشور؛ 
تخصیص مبالغ لازم برای تامین هزینه‌های دولت؛
تصمیم در مورد پرداخت مخارج سالانه پادشاه و خانواده او؛
دریافت صورت جلسات شورای دولت و گزارش‌ها و اسناد دولتی؛
تصویب معاهدات و موافقت‌نامه‌هایی که با کشورهای خارجی امضا شده، توسط پادشاه و از طرف دولت؛
حق احضار هر کسی برای ادای توضیح در امور دولتی جز پادشاه و خانواده او؛
بررسی فهرست حقوق و مزایایی که به طور موقت اعطا شده و در صورت لزوم ایجاد تغییراتی در آنها؛
انتصاب پنج نفر حسابرس برای بررسی حساب سالانه کشور؛
اعطای تابعیت به بیگانگان.
همه طرح‌ها و لوایح، نخست در مجلس سفلی توسط نمایندگان یا به وسیله یکی از اعضای شورای دولت مطرح و پس از تصویب به مجلس اعلا فرستاده می‌شود. مجلس اعلا در صورت رد لوایح، نظرات خود را ضمیمه و لایحه را مسترد می‌کند. در صورت تصویب لایحه در مجلس اعلی، به همراه تقاضانامه‌ای جهت توشیح پادشاه ارسال می‌گردد اگر پادشاه با لایحه ارسالی موافق باشد آن را توشیح می‌کند که در نتیجه به صورت قانون در می‌آید.
قوه قضاییه
دستگاه قضایی نروژ در سه سطح سازماندهی شده است. در سطح اول دادگاه عالی قرار دارد. بعد از آن دادگاه‌های استیناف و در سطح سوم دادگاه‌های شهر و استان قرار دارند. دادگاه عالی شامل 17 قاضی دائمی به همراه یک رئیس است که عالی‌ترین مرجع قضایی در نروژ محسوب می‌شود.
قانون اساسی
قانون اساسی نروژ در 17 مه 1814 به تصویب رسید. طبق این قانون کشور پادشاهی نروژ کشوری آزاد، مستقل و تجزیه‌ناپذیر است و شکل حکومت مشروطه سلطنتی و موروثی است.
براساس قانون اساسی، مسیحیت و مذهب انجیلی – لوتری به عنوان مذهب رسمی و رایج کشور محسوب می‌شود. قدرت اجرایی به پادشاه، قوه قانونگذاری به مجلس و قوه قضاییه به هیات قضات محول شده است. قانون اساسی مصوب مه 1814 شامل 112 اصل است و به 5 فصل تقسیم شده است که عناوین آن به شرح زیر است.
فصل اول: شکل حکومت و مذهب؛
فصل دوم: قوه مجریه، پادشاه و خانواده سلطنتی؛
فصل سوم: شهروندان و قوه قانونگذاری؛
فصل چهارم: قوه قضائیه؛
فصل پنجم: مقررات عمومی.
براساس قانون اساسی، دستور جمع‌آوری مالیات و عوارضی که مجلس مقرر کرده است، نظارت بر اداره اموال و املاک، امتیازات و انحصارات دولتی، حق عفو تخفیف مجازات مجرمین، انتصاب مقامات کشوری و کلیسایی و نظامی بر عهده پادشاه است و پادشاه فرماندهی کل نیروهای نظامی کشور را بر عهده دارد.
براساس قانون اساسی، معاهداتی که اهمیت ویژه دارند و یا اجرای آنها مستلزم تدوین قانون و یا تصمیم جدیدی از سوی مجلس است بدون تصویب مجلس لازم‌الاجرا نخواهد شد. همچنین استقراض، کنترل امور مالی، تخصیص بودجه و تدوین و تصویب قوانین مدنی و اجزایی بر عهده مجلس است.
انتخابات
مردم نروژ برای انتخاب اعضای استورتینگ در انتخابات شرکت می‌کنند. شرکت در انتخابات دواطلبانه است و تمامی شهروندان نروژی که سن آنها بیش از 20 سال باشد می‌توانند در انتخابات شرکت نمایند ولی تنها کسانی می‌توانند برای نمایندگی مجلس انتخاب شوند که از ده سال قبل از انتخابات، مقیم کشور بوده و حق رای دادن داشته باشند.
انتخاب پادشاه
انتخاب پادشاه در نروژ موروثی و ترتیب وراثت برحسب قرابت نسبی پدر است که به موجب آن فقط افراد ذکوری که از ازدواج قانونی متولد شده باشند جانشین افراد مذکور می‌شوند. خط قرابت نزدیک‌تر بر خط قرابت دورتر، ارجح است و فرد مسن‌تر در همان خط بر فرد جوان‌تر مقدم خواهد بود. اگر پادشاه به عللی نتواند به امور حکومت رسیدگی کند ولیعهد به طور موقت امور حکومت را در دست می‌گیرد. اگر در میان خانواده سلطنتی فرد ذکوری یافت نشود و جانشینی برای پادشاه معین نشده باشد در آن صورت استورتینگ پادشاه جدیدی را انتخاب خواهد کرد.
طبق آخرین اصلاحات به عمل آمده در قانون اساسی، فرزند ارشد شاه اعم از دختر یا پسر جانشین وی خواهد شد.
پادشاه نروژ در حال حاضر شاه هارالد پنجم فرزند اولاف پنج است که در 17 ژانویه 1991 پس از مرگ پدر به پادشاهی نروژ رسید.
احزاب در نروژ
تشکیل اولین حزب سیاسی در نروژ به بیش از صد سال پیش باز می‌گردد اگرچه قبل از آن گروه‌هایی وجود داشتند که در استورتینگ نروژ فعالیت می‌کردند ولی این گروه‌ها تشکیلات سازمان یافته‌ای نداشتند. در سال 1884 به دنبال بحران‌های سیاسی این دوره، نوعی سیستم حزبی در نروژ ایجاد شد و اولین حزب سیاسی نروژ شکل گرفت که حزب فعلی لیبرال باقی مانده آن تشکل است .          ادامه دارد...