تاریخ انتشار : ۱۸ شهريور ۱۳۸۹ - ۱۰:۴۴  ، 
کد خبر : ۱۶۲۳۴۴
به بهانه برگزاری نخستین کنگره بین‌المللی نهضت تولید علم؛ جنبش نرم‌افزاری و آزاداندیشی در تهران؛

مکانی برای تولید علم

علی‌اصغر محمدی مقدمه: چندی پیش نخستین کنگره بین المللی نهضت تولید علم، جنبش نرم افزاری و آزاداندیشی در سالن اجلاس سران در تهران برگزار شد. در این همایش ۴۳ مقاله خارجی و ۸۰ مقاله داخلی ارایه شد و محورهایی چون اجتهاد، نوآوری و توسعه علمی، تحقیق و توسعه، مدیریت منابع علمی و تعامل علمی و آزاد اندیشی در زیر مجموعه های گوناگون مورد بررسی قرار گرفت.در آیین افتتاحیه این کنگره رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام گفت: نهضت تولید علم و جنبش نرم افزاری از ضروریاتی است که مقام معظم رهبری به آن توجه کردند و خواستار توجه علما و اندیشمندان به این موضوع شدند. برگزاری این همایش و سلسله مطالبی که در هفته اول اردیبهشت در همشهری درباره تولید علم منتشر کردیم، بهانه ای شد تا به معرفی دانشگاه اسلامی مالزی، به عنوان مرکزی نمونه که به تولید نرم افزار های متنوع و پدیدآیی و نهضت تولید علم همت گمارده است، بپردازیم. امید است این دانشگاه در مطالعات تطبیقی مد نظر مسئولان علمی و فرهنگی قرار گیرد. آنچه در پی می خوانید گوشه ای از فعالیت ها و همچنین اهداف دانشگاه بین المللی اسلامی مالزی (IIUM) است. دانشگاه اسلامی مالزی از زمان معرفی در سال ۱۹۸۳ میلادی، از سوی سازمان کنفرانس اسلامی و چندین کشور عضو این سازمان از جمله بنگلادش، لیبی، مصر، پاکستان، عربستان و ترکیه مورد حمایت مالی قرار گرفت. در سال ۱۹۸۲ میلادی طرح تأسیس دانشگاه بین المللی اسلامی مالزی (IIUM) توسط دکتر ماهاتیر محمد، نخست وزیر وقت مالزی، اعلام شد و در ۲۰ مه ۱۹۸۳ دستور ساخت این مرکز بزرگ علمی از طرف پادشاه مالزی صادر و با پذیرش ۱۵۳ دانشجو در ۱۵ جولای ۱۹۸۳ نخستین دوره آموزشی این دانشگاه شروع شد.در حال حاضر، این دانشگاه یکی از مشهورترین دانشگاه های جهان اسلام است.

مبانی فکری دانشگاه
دانش باید برپایه توحید گسترش یابد. این موضوع باید به سوی شناخت خدا، رهگیری شود.
خدا به عنوان آفریننده انسان در رأس مراتب دانش قرار گیرد.
دانش موهبت و امانتی است از جانب خدا و پیشرفت آن در گرو پیروی از اهداف خدا که در خلقت هستی نهفته است و تطابق با آنها، به دست می آید.
دانش باید مورد استفاده بشر به عنوان بنده خدا و خلیفه او در زمین بنابه خواست خدا قرار گیرد.
جست وجوی دانش به عنوان حرکتی عبادی مطرح است.
با توجه به مبانی و رسالت های بیان شده دانشگاه اسلامی مالزی در صدد رسیدن به این اهداف است:
احیای پویایی فکر اسلام و ملت مسلمان، بازگرداندن روح اسلامی و دوره پرافتخار تمدن اسلامی.
یکپارچه سازی علوم و ارزش های آشکار اسلام در همه نظام های علمی و فعالیت های آموزشی.
بنای دوباره برتری اسلامی در همه قلمروهای دانش، مطابق با سنت اسلامی تحصیل علم.
احیای مفهوم و سنت الهی علم آموزی که به جست وجو برای دانش به عنوان عبادت می نگرد و جوهره و روح علم را از قرآن می داند.
گسترش میدان باز انتخاب به روی مسلمانان در تحصیلات عالی.
کمک به پیشرفت تمدن و ارتقاء سطح زندگی بشر.
این دانشگاه تلاش می کند با تدارک دوره های تحصیلی شامل: دوره کارشناسی رسمی و دوره های بالاتر علمی و به کارگیری اسلام به عنوان اصل راهنمای تعلیم و تعلم در این دوره های علمی به اهداف مورد نظر برسد.
رسالت دانشگاه بین المللی اسلامی مالزی
این دانشگاه این رسالت ها را برای خود قائل است:
کار عظیم و خاص مورد نیاز در اصلاح اندیشه مسلمان امروزی و یک پارچه کردن علوم روشن اسلامی و علوم انسانی را به گونه ای مثبت برعهده گیرد.
با وحدت بخشیدن به ویژگی های اعتقادی، علمی و اخلاقی، روشنفکران و متخصصان را با ویژگی های عالی برای خدمتگزاری به عنوان عاملان پیشرفت متعادل و جامع و نیز توسعه امکان پذیر در مالزی و جهان اسلام پرورش دهد.
به عنوان یک دانشگاه اسلامی با هدف توسعه آموزش، پژوهش، همفکری و گسترش دانش اسلامی به سوی اسلامی کردن علوم انسانی حرکت کند.
کیفیت و برتری علمی و اجتماعی را توأم با ارزش های معنوی و اخلاقی در فرآیند یادگیری، آموزش، پژوهش، همفکری و زندگی دانشجویی محصلان ارتقا بخشد.
با ایجاد نمونه ای آشکار از اجتماع بین المللی در دانشگاه، پژوهشگران، متخصصان، متصدیان و کارگزارانی را تربیت کند که با دیدگاه جهانی اسلامی- به عنوان بخشی کامل از فرهنگ- کارشان دارای انگیزه و نیروی مؤثر باشند.
تفاهم بین فرهنگ ها را افزایش دهد و موجبات پیشرفت گفت وگوی تمدن ها را در کشور مالزی و نیز در سراسر جوامع و ملت ها فراهم آورد.
فضایی را توسعه دهد که تعهد برای یادگیری دایم و عمیق مسئولیت اجتماعی را به تدریج در میان دانشجویان و کارکنان القا کند.در حال حاضر در این دانشگاه حدود ۱۵ هزار دانشجو مشغول به تحصیل علم هستند و حدود ۳ هزار نفر نیز به عنوان کارکنان آموزشی و اجرایی به کار اشتغال دارند. تعداد قابل توجهی از دانشجویان و اعضای هیأت علمی از مهاجران کشورهای دیگر هستند. دانشجویان فارغ التحصیل این دانشگاه به دلیل پشتکار، رفتار و توانایی های علمی خودشان نه تنها در مراکز علمی و دانشگاه های داخل کشور خود بلکه در سراسر دنیا مورد تمجید و تحسین واقع می شوند و این موضوع یکی از نتایج تعهد دانشگاه IIUM نسبت به اهدافش است.
این دانشگاه دارای رشته های علمی گوناگونی است که هماهنگ با اهداف و سیاست های دانشگاه ارایه می شوند که شامل برنامه هایی در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا در علوم انسانی، طبیعی و فنی هستند. این برنامه ها در برگیرنده بیش از ۸۰ گرایش علمی است که در ۹ دانشکده به اجرا در می آید.
کمپ های IIUM
این دانشگاه سه کمپ دارد:
کمپ کوالالامپور: این کمپ به مساحت دو میلیون و ۸۳۵ هزار متر مربع در دره ای در منطقه روستایی گمبک، در حومه شهر
کوالالامپور، پایتخت مالزی، واقع شده است. ساختمان زیبا با معماری اسلامی که با تپه های سنگ آهک پوشیده از جنگل احاطه شده، یکی از جاذبه های توریستی و عکاسان داخلی و خارجی است. این کمپ همه امکانات یک شهر مدرن از جمله مسجدی با گنجایش هزاران نفر، یک مجموعه ورزشی کامل و مجهز به استخر، یک کتابخانه کامل و مجهز، یک بیمارستان شبانه روزی، مرکز نگهداری کودکان با کارکنان مجرب، چندین بانک، دفتر پست، رستوران ها، کتابفروشی، یک کابل فیبرنوری که از داخل این کمپ می گذرد و موجب سهولت در برقراری ارتباطات با نقاط مختلف جهان می شود را داراست. رفت وآمد به این کمپ با وسایل نقلیه عمومی اعم از اتوبوس، تاکسی و قطار، امکان پذیر است.
 کمپ کوانتان: این کمپ در حدود ۲۵۰ کیلومتری شرق کوالالامپور، در دره ای با جنگل انبوه واقع شده است. کوانتان مرکز استان باهنگ است، این شهر بزرگترین و سرسبزترین استان در شبه جزیره مالزی است و به خاطر سواحل خوب و تمیزش مورد توجه گردشگران داخلی و خارجی است. در این کمپ دانشکده های علوم پزشکی و داروشناسی قرار دارد. کمپ کوانتان به اندازه کمپ کوالاالامپور مجهز است، البته معماری اسلامی و مدرن آن با نقش و نگارهای متفاوتش، ممتازتر از کمپ کوالالامپور است.
کمپ مرکز نام نویسی: این کمپ که با عنوان «مرکز نام نویسی» در دانشگاه IIUM معروف است، در یکی از توابع بخش شمالی شهر کوالالامپور واقع شده، اما نیاز نیست برای سفر بین این کمپ و روستای گمبک که کمپ کوالالامپور در آن واقع شده، از خیابان های شلوغ گذر کرد، زیرا دو بزرگراه این دو ناحیه را به هم مرتبط می کند.
کادر آموزشی
کادر آموزشی دانشگاه IIUM از یک گروه محققان با درجه دکترا یا درجات فوق تخصصی از دانشگاه های ممتاز و برجسته تحقیقاتی سراسر جهان تشکیل شده است. کادر آموزشی نیز مانند دانشجویان دانشگاه، انعکاس دهنده تنوع فرهنگی و جغرافیایی مسلمانان با ملیت های گوناگون است. آنها (کادر آموزشی) در انتشار مجلات پژوهشی و تخصصی، تألیف کتاب و انجام تحقیقات فعال هستند و در سمینارها و همایش های بین المللی به عنوان سخنران حضور دارند و نیز همواره مورد مشاوره موسسات تحقیقاتی قرار می گیرند.
چشم انداز شغلی
دانش آموختگان IIUM در هر مرکزی اعم از خصوصی و دولتی که حضور داشته اند، کارایی و شایستگی های خود را به اثبات رسانده اند و این موضوع حکایت از استانداردهای بالای علمی، مهارت های زبانی و شناخته شدن فارغ التحصیلان این دانشگاه درسطح جهان است. دانشگاه اسلامی مالزی سالانه حدود ۳ هزار فارغ التحصیل داشته است و در هفته تجارت مالزی در سال ۱۹۹۵ میلادی، این دانشگاه براساس فعالیت های دانشجویی در ردیف دانشگاه های درجه یک مالزی معرفی شد. فارغ التحصیلان دانشگاه اسلامی مالزی می توانند در بخش دولتی و خصوصی در مشاغل مختلف از جمله تدریس و تبلیغ علوم دینی، روانشناس، نویسنده و محقق و یا بسیاری دیگر از حوزه های اسلامی و علمی مشغول به کار شوند.
ارایه خدمات به دانشجویان
دانشگاه اسلامی مالزی سعی دارد همه نیازهای علمی دانشجویان را برآورده کند و همزمان با آن نیازهای فردی و اجتماعی آنان را نیز برطرف کند. همچنین IIUM تلاش می کند دانشجویان از وقت خود به بهترین نحو استفاده کنند. این دانشگاه خدمات زیر را به دانشجویان خود ارایه می کند:
خوابگاه: مجتمع مسکونی یکی از بخش های رسمی دانشگاه IIUM است و دانشگاه در ازای سکونت دانشجویان در خوابگاه های دانشجویی وجه ناچیزی دریافت می کند. دانشگاه سعی می کند حتی الامکان دانشجویان متأهل در مکانی مناسب و نزدیک دانشگاه ساکن باشند.
جایگاه های تفریحی و رشد و توسعه استعدادها و مهارت ها: در این میان زمینه های مناسبی فراهم شده است تا دانشجویان بتوانند به ورزش های مورد علاقه خود بپردازند. به همین منظور سالن ها و باشگاه های ورزشی متعدد و انجمن های فرهنگی و هیأت های خدماتی زیادی وجود دارد. همچنین اتحادیه های متعددی ویژه رشد استعدادها و مهارت نیز وجود دارد.
ارشاد و راهنمایی: از میان دانشجویان شاغل در این دانشگاه، جمع اندکی از مشکلات روحی و اجتماعی و ناسازگاری با اطرافیان رنج می برند و در این زمینه دانشگاه هیأت کارشناسی ویژه ای در نظر گرفته است تا به دانشجویانی که از مشکلات روحی- روانی رنج می برند، کمک کند. این مرکز از تعدادی مشاور و راهنما که توانایی راهنمایی و ارشاد را دارند تشکیل شده است.
خدمات مالی: دانشگاه معدودی بورسیه در اختیار برخی از دانشجویان فقیر، نیازمند و بی سرپرست قرار می دهد و خود هزینه روزانه آنها را به عهده می گیرد.
فرصت های شغلی در محدوده دانشگاه: دانشجویان حق دارند به عنوان استادیار در دانشگاه مشغول به کار شوند، اما این فرصت شغلی محدود است و تنها در اختیار تعداد کمی از دانشجویان با هوش و مستعد قرار می گیرد.
 اجتماع دانشگاه: این دانشگاه دارای ترکیب گسترده ای از دانشجویان و کارکنان با زمینه های مختلف فرهنگی است، در آنجا۱۴ هزار دانشجوی نماینده از ۹۸ کشور جهان در دوره ها و رشته های تحصیلی گوناگون نام نویسی شده اند. طیف گسترده
خصوصیات و شیوه های تحصیلی به دانشگاه اجازه می دهد در این جماعت جهانی به هر فرد (مسلمان و غیرمسلمان) طریقی ارایه دهد.
فعالیت های دانشجویی: شورای نمایندگان دانشجویان (Src) بزرگترین جمعیت دانشجویی منعکس کننده علایق دانشجویان است. هر دانشجوی پذیرفته شده، واجد شرایط انتخاب در شورای Src است که اعضای آن از طریق رای گیری در انتخابات عمومی در سطح همه دانشکده ها برگزیده می شوند. تحت حمایت این شورا، باشگاه ها و مجامع بسیاری برای برآوردن
خواست های گروه های مختلف علاقه مند در دانشکده ها وجود دارد.
همایش های علمی: چهار همایش بین المللی به شرح زیر توسط دانشکده های مختلف این دانشگاه برگزار شده است:
کنفرانس مهدویت در مالزی با سخنرانی دکتر «وان اعظم» در دوم نوامبر ۲۰۰۲ میلادی.
همایش «الدینارالاسلامی: فطره تاریخیه معاصر» با سخنرانی «عماد برکات» در ۱۶ نوامبر سال ۲۰۰۲ میلادی.
همایش یک روز «قرآن در عصر جهانی سازی» در جولای سال ۲۰۰۲ میلادی.
کنفرانس سیستم های اطلاع رسانی و اسلام که توسط دانشکده اقتصاد و علوم مدیریت با همکاری مؤسسه تحقیق و پرورش اسلامی و بانک توسعه اسلامی برگزار شد.
مجله های علمی: دانشکده ها و دپارتمان های مختلف این دانشگاه نشریات علمی و تخصصی متنوعی به شرح زیر منتشر می کنند:
مجله گفتمان عقلانی، با امتیاز دانشکده علوم اسلامی و انسانی که در زمینه ادبیات اسلامی، فرآیند اسلامی سازی، هستی شناسی، فلسفه اسلامی و مانند آن مقالاتی منتشر می کند.
مجله حقوقی، با امتیاز دپارتمان حقوق اسلامی که در زمینه هایی چون نگرش حقوق اسلام، وثاقت و اعتبار حدیث، رابطه حقوق بین الملل و حقوق شهروندی از نظر اسلام آثاری منتشر می کند.
فصل نامه عربی التجدید، که در آن آثاری مانند روش شناختی علمی، رویکرد قرآنی به عرفان، اسلام در مالزی، مفهوم استخلاف و ساخت تمدن، ابن خلدون پیشگام تفکر اسلامی در سایه علوم مدرن خلاقیت منتشر می شود.
مجله اقتصاد و مدیریت IIUM با امتیاز دپارتمان علوم اقتصاد و مدیریت، با آثاری در زمینه اصول اقتصاد در اسلام، اسلام و عدالت اجتماعی، توسعه اقتصادی و چشم انداز اسلامی، اثرات بالقوه زکات در بودجه دولت.
موسسه بین المللی اندیشه و تمدن اسلامی: این مؤسسه بر مطالعه همه جانبه اندیشه و تمدن اسلامی، ادیان مهم جهان و مطالعه جهان سکولار اهتمام دارد. هدف آن نیز ایجاد یک مؤسسه آموزشی است که تنها به دنبال اهداف حکومتی و وظایف محدود آن نرود، بلکه اهداف بشر را پی گیری کرده، استعدادهای فکری او را تماماً گسترش دهد، انسانی تربیت کند که در عین این که شهروند کاملی است، در مقابل خدا مسئول باشد نه این که تنها در قبال حکومت و جامعه پاسخگو باشد.
برنامه آموزشی این مؤسسه از نظر فکری، معنوی و انسانی براساس منابع وحی اسلامی و دانش اسلامی چهارده قرن گذشته شکل گرفته و در پی حفظ عناصر سنتی در تعلیم اسلامی است که به واسطه نظم ماهیتی آن، هدایت اخلاقی و راهنمایی فکری و علمی می یابد.

نظرات بینندگان
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
نشریات