پیروزی حماس؛ دموکراسی تعریف نشده غرب
اشاره:
علیغم انتظار غربیها، پیروزی حماس در صحنه انتخابات فلسطین نشان داد که مردم فلسطین با آرای خود مقاومت را انتخاب کرده و از آن استقبال میکنند. با این حال نحوه فعالیت سیاسی این گروه در آینده و پایبندی این گروه به اصول اعتقادی خود موضوعی است که نگرانی مدعیان دموکراسی در خاورمیانه و حامیان صهیونیستی را برانگیخته است. دکتر حسن لاسجردی، کارشناس مسائل خاورمیانه بر این باور است که نگرانی غربیها بجاست و اگر حماس تغییری در حرکت خود داشته باشد، این تغییر تنها در سطح تاکتیکها خواهد بود.
* با توجه به پیروزی حماس در صحنه سیاسی انتخابات فلسطین؛ به نظر شما آیا رویکرد نظامی این گروه تغییر میکند یا خیر؟
** آنچه که مسلم است آن است که رویکرد حماس یک رویکرد نظامی صرف نیست و اگرچه حماس در صحنه سیاسی فلسطین به پیروزی رسیده است، اما رویکرد در گروههای مقاومت در دفاع از اهداف و اصول اعتقادی تغییر نمیکند بلکه اگر تغییری مشاهده شود این تغییر در تاکتیکها و سطح بهرهگیری از آن است.
* آیا بعد از این پیروزی، حماس مجبور به پذیرش گفتگو با اسرائیل میشود؟ در صورت پذیرش این گفتگو محورهای آن در چه راستایی قرار میگیرد؟
** در حال حاضر حماس مسئولیت مدیریت سیاسی جامعه فلسطین را عهدهدار و مامور تشکیل کابینه و ساختار اجرایی کشور شده است. از این رو لازم است تا در شرایط حاضر، پذیرش مسئولیت سیاسی کشور و به منظور حل مشکلات پیشرو، گفتگوهایی را با طرف مقابل خود یعنی اسرائیل داشته باشد. اما این بدان معنا نیست که ضرورت دارد تا این گفتگوها مستقیم انجام گیرد. تجربیات گذشته نشان داده است که این نوع گفتگوها میتواند به وسیله طرف سومی صورت پذیرفته که نمونه آن نشست قاهره و آتشبس از طریق مصریها بود.
در عین حال با توجه به سابقه این نوع گفتگوها مقامات حماس، میتوانند گفتگو را نه در سطح بالا، بلکه گپهایی با اسرائیلیها برای حل مشکلات داشته باشند.
* پیش از این بوش یکی از مشکلات فلسطین را نبود دموکراسی میدانست. اینک با پیروزی حماس با رای اکثریت مردم فلسطین مخالفت کرد و در حالی که حتی جیمی کارتر، رئیسجمهور اسبق این کشور بر صحت این انتخابات تاکید میکند. از عدم همکاری با این گروه سخن میگوید. به نظر شما آیا آمریکا میتواند دموکراسی ایجاد شده در فلسطین را بپذیرد یا خیر؟
** اصولاً سیاستهای اخیر آمریکا در خاورمیانه و فلسطین نشان داده است که این کشور به دنبال مدل دموکراسی مورد نظر خود در خاورمیانه است. دموکراسیای که هدایت شده و حداقل بتواند اهداف مورد نظر آمریکا را در منطقه پیادهسازی کند. لذا اگرچه آمریکاییها با شعار ایجاد دموکراسی به خاورمیانه وارد شدند، اما مطمئناً با حکومت حماس مشکل خواهند داشت و نمیتوانند با شاکله تفکر حماس و فعل و انفعالات آن همراه شوند.
* با توجه به آن که روند ملت و دولتسازی در فلسطین دنبال میشود، آیا فشار کشورهای اسلامی باعث پذیرش فلسطین به عنوان یک کشور مستقل در نقشه جهان و سازمان ملل با داشتن حق رای میشود؟
** من فکر میکنم که نقشه آینده دولت فلسطین در حال تغییر و تحول است. بعد از جنگهای دهه هفتاد و پس از آن مذاکرات و چانیزنیها و شروع مجدد انتفاضه شاهد حرکتی جهشی و پویا در صحنه مبارزات مقاومت فلسطین و اهداف مورد نظر آن بودهایم. در حال حاضر شرایط دولت اسرائیل به گونهای است که این کشور نیز توان لازم را برای مقابله با این تغییرات ندارد. سکته شارون و نبود جایگزین مناسب از یک سو باعث تزلزل در دولت اسرائیل شده است و از سوی دیگر خواست جامعه و عموم اسرائیلیها از دولت این کشور توقف سرکوبی، نبود فشار و در نهایت ظهور جامعه مدنی است.
همچنین فشارهای دولتهای منطقهای برای حل مساله فلسطین میتواند قابلیت برخورد با اسرائیل را احیاء کند؛ در عین حال با وجود مشکلات آمریکا در خاورمیانه و بحران عراق و بحران در طرح خاورمیانه بزرگ و فضای اقتصادی و سیاسی جهان میتوان انتظار داشت که همکاریهای منطقهای و اسلامی در این زمینه گرهگشا باشد.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
