تخلفات انتخاباتی

محمد مهاجری
تخلفات تبلیغاتی از در و دیوار شهر بالا می‌رود. تخلفات تا آنجا نگران‌کننده شده است که وزارت کشور، مسئولان ستادهای انتخاباتی را به نشستی فوق‌العاده دعوت کرده و از آنها خواسته است راسا در اسرع وقت نسبت به امحای تبلیغات خلاف قانون اقدام کنند؛ وگرنه ماموران مجبور خواهند شد مقررات را اجرا نمایند.
آیا نامزدهای محترم ریاست‌جمهوری از وقوع این تخلفات اطلاع دارند؟ به نظر می‌رسد در فضای انتخاباتی کنونی کمتر نامزدی فرصت داشته باشد به امور همه ستادهای تبلیغاتی خود رسیدگی کند و چه بسا کاسه‌های داغ‌تر از آش، برای آنها تصمیم می‌گیرند.
از نقطه نظر دقیق‌تر، همین ناآگاهی و اشراف نداشتن نامزدها، ضعف اصلی به حساب می‌آید؛ زیرا حیثیت نامزدها تا حد قابل توجهی به نوع تبلیغاتی بستگی دارد که از 12 روز قبل آغاز شده و تا 8 روز دیگر نیز ادامه خواهد داشت.
در اینجا بحث بر سر این نیست که هزینه این تبلیغات از کجا آمده؟ زیرا گفتگو در این‌باره ظاهراً بی‌معناست! و هیچ‌کس هم تاکنون حاضر نشده درباره حجم هزینه‌ها و راه کسب درآمدهای تبلیغاتی خود سخن بگوید. سخن بر سر این است که همین نامزدهای پولدار چرا تخلف می‌کنند؟ شاید یکی از دلایل این باشد که گرچه قوانین محکم و جدی در این زمینه تصویب شده، اما ضمانت اجرا برای آنها عملاً وجود ندارد؛ زیرا اگر نامزد مختلف پیروز انتخابات شود، هر برخورد قانونی ممکن است با برداشت‌های خاص روبه‌رو شود و اگر همین نامزد خلافکار شکست بخورد، انگیزه‌ای برای پیگیری تخلفات او باقی نمی‌ماند.
سخن بر سر اخلاق انتخاباتی هم به نظر می‌رسد راه به جایی نمِی‌برد. بعضی از ستادها ظاهراً برای رضای خدا! دروغ می‌گویند. تهمت می‌زنند. تخریب شخصیت می‌کنند و ... و توصیه‌های دلسوزانه هم در آنها هیچ تاثیری ایجاد نمی‌کند.
با این همه، نمی‌توان و نباید دست روی دست گذاشت و کاری نکرد. شاید هشدار توجه دادن به نامزدهای انتخاباتی درباره ستادهایشان بتواند راهبرد مناسبی باشد. این که برخی نامزدها می‌گویند اشرافی بر ستادها ندارند و اصولاً خودشان آنها را راه نینداخته‌اند، نه تنها توجیه درستی نیست، بلکه بیشتر به چراغ سبزی به متخلفان شباهت دارد. نامزدی که نمی‌تواند عده‌ای محدود را در ستاد انتخاباتی خود کنترل کند. در صورت احراز کرسی ریاست‌جمهوری چگونه قادر به اداره کشور، آن هم با پروکراسی پیچیده آن خواهد بود؟ و اگر خدای ناکرده نامزدها از تخلفات ستادهای خود آگاهند و جلوی آن را نمی‌گیرند، چطور به خود جرات می‌دهند. دم از قانونگرایی بزنند و برای احراز پستی رقابت کنند که وظیفه اصلی‌اش اجرای قانون است؟