امروز با حسین مسرت

* آقاى مسرت، در مورد فرخى تاکنون چندین کتاب چاپ و منتشر شده، اما «پیشواى آزادى» به قلم شما گویا کامل‌ترین کتاب در مورد زندگى و آثار فرخى است؟
** تقریباً «پیشواى آزادى» تنها کتابى است که مستقلاً در مورد زندگى فرخى یزدى بحث مى کند. کتابى که سپانلو تحت عنوان «شهر شعر فرخى» نوشته، بیشتر شرح و تحلیل اشعار این شاعر آزادیخواه است. دوست من آقاى عادل شهرضایى که «فرخى یزدى، سرانجام یک رؤیاى سیاسى» را کار کرده، آن هم بر اساس اسناد نوشته شده است. کتاب پیشواى آزادى تقریباً نطفه اش از سال ۵۷ بسته شد و از آن زمان من مشغول تحقیق و جمع آورى اسناد پیرامون زندگى و آثار فرخى بودم. چون همشهرى بودیم، از اینجا و آنجا، مطالبى که راجع به او بود، جمع آورى مى کردم. افرادى که با فرخى دیدار و آشنایى داشتند، با آنها مصاحبه مى کردم. برخى از این افراد فوت کردند. هسته اولیه این کتاب هم کتاب «فرخى شاعر لب دوخته» بود که براى کنگره بزرگداشت فرخى در سال ۷۸ در یزد فراهم آوردم.
* در تألیف و تدوین این کتاب با چه مشکلاتى روبرو بودید؟
** فرخى بارها به زندان افتاده بود. تقریباً اکثر دوستان و همبندهایش دیگر در این دنیا نیستند. تنها انور خامه اى از همبندهایش زنده است و خاطراتى از او در ذهن دارد. اسناد درباره فرخى بسیار کم است. حالا ممکن است بعدها از آن دوران که در زندان بوده، اسنادى پیدا شود و گوشه هاى دیگرى از زندگى اش براى ما روشن شود. فرخى سالهاى زیادى را در زندان گذراند و یکى از دشواریهاى کار من، دسترسى به اسناد این دوره بود.
* آیا هنوز مقاطعى از زندگى فرخى یزدى هست که احتیاج به بررسى داشته باشد و ناشناخته باقى‌مانده باشد؟
** فرخى اولاً ازدواج نکرده و هیچ فرزندى از او نمانده است. تنها کسى که الآن حضور دارد و فرخى یزدى را دیده و با او دوستى داشته، انور خامه اى بوده که کمکهاى نسبتاً خوبى به من کرد. هم مقالات زیادى نوشته و هم با حضور در منزل ایشان در کرج، آنچه را که ذهنش یارى مى کرد، در اختیارم گذاشت.