سرخوردگی متحدین آمریکا در آسیای میانه

سنای ازبکستان طرح اخراج نظامیان آمریکایی از خاک این کشور را تصویب کرد. این طرح همچنین خواستار دریافت غرامت از واشنگتن بابت جبران خسارت زیست محیطی ناشی از حضور نظامیان آمریکایی شده است . براساس این طرح , دولت ازبکستان از آمریکا خواسته است ظرف مدت 180 روز نیروهای خود را از پایگاه « خان آباد » که در اختیار هواپیماهای آمریکایی است , خارج سازد. در همین ارتباط , ماه گذشته قرقیزستان نیز از واشنگتن خواست یک هزار نیروی خود را که در خاک این کشور مستقر هستند تخلیه کند . این نیروها از سال 1381 , زمانی که آمریکا تحت عنوان مبارزه با تروریسم اقدام به لشکرکشی به افغانستان کرد , به عنوان پایگاه عملیاتی در اختیار نیروهای آمریکایی قرار گرفت .
این تحولات بیانگر این واقعیت است که علی رغم سرمایه گذاری های گسترده ای که واشنگتن به منظور سلطه بر آسیای میانه کرده است , متحدین آمریکا بتدریج از آن کشور دور می شوند. آنچه این یاس و ناامیدی را برای برخی سران متحد آمریکا در آسیای میانه پدید آورده است , سیاست دوگانه آمریکا در برخورد با این جمهوری هاست . برای این حاکمان پذیرفتنی نیست درحالیکه نیروهای آمریکایی از پایگاه های این کشورها استفاده می کنند; همزمان , آمریکا با مداخله در امور داخلی آنها تحت عنوان استقرار دمکراسی , حکومت آنها مورد تهدید قرار دهد. این متحدین آمریکا , انتظار داشتند در برابر خوش خدمتی , واشنگتن نسبت به حفظ ساختار قدرت آنها با ملاحظه بیشتری برخورد کند.
با این حال موضع گیری های آمریکا در حوادث اخیر این منطقه نشان داد که کاخ سفید تنها به اهداف سلطه طلبانه و دراز مدت خود می اندیشد و هرجا که لازم باشد , متحدین خود را قربانی می کند.
ماجرای کشتار شهر « اندیجان » در جنوب ازبکستان که اوایل سال جاری رخ داد و طی آن نیروهای دولت « اسلام کریم اف » رئیس جمهور ازبکستان در یک سرکوب بیرحمانه تعداد زیادی از مخالفان را کشتند , در همین رابطه قابل بررسی است . کریم اف به سبب هم پیمانی با آمریکا انتظار داشت که آمریکا در این ماجرا مصالح وی را مدنظر قرار دهد که این گونه نشد و واشنگتن در برابر فشار افکار عمومی بین المللی به انتقاد از اسلام کریم اف پرداخت .
باید در نظر داشت که آسیای میانه برای آمریکا از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است و واشنگتن از زمان فروپاشی شوروی سابق اقدامات گسترده و سازمان یافته ای را برای نفوذ و سلطه بر این منطقه پی ریزی کرده است . این اهداف با توجیهاتی همچون « توسعه اقتصادی » و « بسط دمکراسی » پی گیری شده ولی حوادث اخیر نشان داد واشنگتن در راه رسیدن به اهداف استراتژیک خود در آسیای میانه از قربانی کردن دوستان خوش خدمت خود نیز ابائی نخواهد داشت .