بزرگترین عقب‌نشینى در تاریخ اسرائیل

مرادویسى
گروه بین‌الملل ـ عقب نشینى اسرائیلى ها از جنوب لبنان وصحراى سینا تا بدین حد جنجالى و پر سروصدا نشده بود. هنگامى که اسرائیلى ها از صحراى سینا و جنوب لبنان عقب نشینى کردند، تلقى عمومى آن بود که اسرائیلى ها مناطقى از خاک همسایگانشان را که قادر به نگهدارى آن نبودند، تخلیه کرده اند اما تفاوت عقب نشینى از غزه با موارد قبلى، به موقعیت جغرافیایى و راهبردى این منطقه و مبارزه مسلحانه ویژه حماس و سایر گروههاى فلسطینى برمى گردد.
غزه، پایتخت حماس
«آریل شارون» نخست وزیر اسرائیل، روزگارى از انهدام حماس در غزه سخن مى گفت، اما امروز در حالى اسرائیلى ها از غزه مى روند که حماس این عقب نشینى را حاصل موفقیت مبارزه مسلحانه خود مى داند و غزه هنوز مرکز اصلى نفوذ حماس به شمار مى رود. هنگامى که در سال گذشته شیخ «احمد یاسین» و «عبدالعزیز رنتیسى» دو رهبر ارشد حماس در غزه به شهادت رسیدند، گمان عمومى بر این بود که دوره افول نفوذ حماس در غزه فرارسیده است، اما اکنون «ابومازن» رهبر فلسطینى ها به حماس پیشنهاد شرکت در اداره امور غزه را مى دهد.
دریغ از بهانه اى مذهبى
در کرانه باخترى بویژه در بیت المقدس، یهودیان تاریخ مذهبى خود را جست وجو مى کنند و آنچه که دهه ها و سده هاى متوالى، «بیت المقدس»، «بیت اللحم» و «الخلیل» را دست به دست کرده، دعاوى تاریخى و مذهبى است که همواره به سیاست و نظامیگرى آغشته بوده است. اما برخلاف تاریخ مذهبى و سیاسى غنى کرانه باخترى، یهودیان فاقد انگیزه هاى مذهبى جدى براى ادامه جنگ و کشمکش بر سر غزه هستند. تصرف غزه در سال ۱۹۶۷ و در جریان جنگ هاى اعراب و اسرائیل، فقط به اسرائیلى ها کمک کرد تا دسترسى خود به دریاى مدیترانه را گسترش دهند و با صحراى سینا هم مرز شوند. بدون تردید، اگر غزه نیز همانند کرانه باخترى، انباشتى از تاریخ مذهبى را پشت سر خود داشت، امروز شهرک نشینان یهودى که مجبور به ترک خانه هایشان هستند، مى توانستند روى راه اندازى یک جنبش مخالف فراگیر حساب کنند؛ جنبشى که مى توانست افراط گرى مذهبى را علیه تصمیمات سیاسى - امنیتى دولت شارون برانگیزد.
غزه سرزمین کم آب و پرجمعیت
غزه با وسعتى در حدود ۳۶۰ کیلومتر مربع بیش از ۱‎/۳ میلیون فلسطینى را در خود جاى داده و یکى از پر تراکم ترین مناطق جمعیتى جهان به شمار مى رود (با بیش از ۲۶ هزار نفر در هر کیلومترمربع). با وجود چنین جمعیت انبوهى، غزه بر خلاف کرانه باخترى و شمال فلسطین اشغالى فاقد منابع آب کافى است.
دریاچه «طبریه» بزرگترین مخزن آب منطقه اى با دریاچه اى به ظرفیت ۴ هزارمیلیاردمترمکعب در نزدیکى کرانه باخترى است و در بلندى هاى اشغالى جولان نیز منابع ارزنده و ذیقیمتى از آب وجود دارد و اسرائیل به دلیل نیاز راهبردى به آب این مناطق، درصدد تخلیه آنها نیست، اما نوار غزه که استفاده مکرر و بى رویه از منابع آب زیرزمینى آن، وضعیت آبى آن را به بحران رسانده، ارزش خود را در این زمینه براى اسرائیلى ها از دست داده است، به نحوى که منطقه با هجوم تدریجى آب دریا به درون سفره هاى زیرزمینى روبرو است.
غزه در مقابل کرانه باخترى
مجموع متغیرهاى مذهبى، جغرافیایى و سیاسى - مذهبى باعث شده است که شارون راهبرد غزه در مقابل کرانه باخترى را برگزیند. شارون، غزه اى را که با مبارزه مسلحانه مداوم حماس، قابل نگه داشتن نبود و مرکزى براى زیر سؤال رفتن امنیت داخلى اسرائیلى ها شده بود، رها کرد تا سطح بازى و قدرت مانور خود را در زمینه حفظ مناطق راهبردى کرانه باخترى افزایش دهد.
شارون که براى توافق با ابومازن و جلب افکار جهانى در پى بهانه اى بود تا خود را طرفدار صلح نشان دهد، در شرایطى که به دلیل فشار سیاسى - مذهبى و امنیتى قادر به عقب نشینى از کرانه باخترى نبود، ترجیح داد با عقب نشینى از غزه اى که قادر به نگهدارى آن نبود، خود و دولتش را طرفدار صلح نشان دهد. نحوه تبلیغات رسانه هاى اسرائیلى و برخى رسانه هاى جهان تأثیر حامى اسرائیل نظیر «سى ان ان» نیز در روزهاى اخیر به جا افتادن این تز و نظریه کمک کرده است، به گونه اى که رسانه هاى مذکور با بالابردن سطح مسائل عاطفى ناشى از خروج خانواده هاى یهودى از غزه، سعى دارند نوعى احساس همسویى منطقه اى و بین المللى با راهبردهاى دولت شارون را دامن بزنند.
سناریوى حاشیه نشین کردن حماس
فاز دوم طرح شارون براى عقب نشینى از غزه، وادار کردن حماس به ترک مبارزه مسلحانه و افزایش فشار جناح ابومازن و نیز دولتهاى منطقه به رهبرى مصر بر حماس براى پایان دادن به مقاومت مسلحانه علیه اسرائیل است. قرار است در این چارچوب، شارون پس از اتمام عقب نشینى به دیدار مبارک برود و ابومازن نیز با فشار مشترک آمریکا و اسرائیل، ضرورت توقف مبارزات مسلحانه علیه اسرائیل را در دستور کار خود قرار دهد.
نیروهاى اسرائیلى وارد آخرین شهرک هاى یهودى نشین درنوار غزه شدند
سربازان و افراد پلیس رژیم صهیونیستى دیروز با استفاده از بولدوزر وارد آخرین شهرک هاى یهودى نشین در نوار غزه شدند.
گزارش خبرگزارى فرانسه از نوار غزه حاکى است: با یورش چندصد نفر از نیروهاى نظامى و افراد پلیس به شهرک «قطیف»، جایى که ساکنین آن اقدام به آتش زدن لاستیک کرده بودند، دروازه ورودى این شهرک ویران شد. شهرک «قطیف» یکى از ۲۱ شهرک یهودى نشین است که باید طبق شرایط طرح عقب نشینى رژیم صهیونیستى از نوارغزه، تخلیه شود.
همچنین گزارش دیگرى از این خبرگزارى حاکى است که صدها نفر از نیروهاى رژیم صهیونیستى دیروز براى تخلیه یکى دیگر از آخرین شهرک هاى یهودى نشین تخلیه نشده موسوم به «استمونا» در نوار غزه، به این شهرک یورش بردند. براساس این گزارش، نیروهاى نظامى و پلیس غیرمسلح که به هنگام ورود به شهرک «استمونا» با شعار «یهودیان، یهودیان را بیرون نمى کنند» روبرو شده بودند، شاهد مقاومت چندانى در این شهرک نبودند.
بازدید یک مقام آمریکایى از باریکه غزه
«دیوید ولش» معاون وزیر امور خارجه آمریکا در امور خاور نزدیک، دیروز از باریکه غزه دیدن کرد.
منابع خبرى رژیم صهیونیستى نیز در واکنش به این دیدار اعلام کردند: وى نخستین مسؤول آمریکایى است که از اکتبر سال ۲۰۰۳ و به دنبال حمله افراد مسلح به کاروان خودروى حامل دیپلمات هاى آمریکایى در غزه به این شهر سفر مى کند.
در آن حمله، سه محافظ مقام هاى آمریکایى کشته شدند. منابع خبرى فلسطین در گزارشى دیگر اعلام کردند «سمیر حلیله» دبیر هیأت وزیران حکومت خودگردان فلسطین گفت که در مذاکرات باطرف اسرائیلى در زمینه گذرگاه رفح و فرودگاه غزه هنوز به تفاهم دست نیافته ایم.
وى ابراز امیدوارى کرد دیدار دیوید ولش از این منطقه تحول جدیدى را در موضوع هاى حل نشده ایجاد کند.
در همین حال، «محمود عباس» رئیس دولت خودگردان فلسطین خواستار توجه بیشتر آمریکا به آینده مناطق فلسطینى پس از عقب نشینى رژیم صهیونیستى از باریکه غزه و بخشهایى از کرانه باخترى شد.
به گزارش منابع خبرى فلسطین، وى دیروز در یک نشست خبرى با معاون وزیر امور خارجه آمریکا در غزه افزود: دیدار ولش از غزه دلیل روشنى است بر تلاش کاخ سفید به آنچه که در خاک فلسطین روى مى دهد.
عباس افزود: کمک آمریکا به روند عقب نشینى رژیم صهیونیستى از مناطق غزه و کرانه باخترى کافى نیست بلکه آمریکایى ها باید به مسائل پس از عقب نشینى نیز توجه لازم را داشته باشند.
رئیس دولت خودگردان از مقام هاى آمریکا به خاطر گفت و گو با کشورهاى کمک کننده به حکومت خودگردان براى ارائه کمک بیشتر به فلسطینى ها قدردانى کرد.