«کادیما» و ترسیم چشم‌انداز محدود براى فلسطینیان

درافشانى
«کادیما» حزبى که «آریل شارون» نخست وزیر اسرائیل پس از کناره گیرى و جدایى از حزب لیکود، آن را بنا نهاده است، مى تواند برایندى از مؤلفه هاى سیاسى احزاب در قدرت را در اسرائیل ترسیم کند. پیوستن «شیمون پرز» به کادیما و قرار گرفتن وى در کنار شارون نیز یکى از نکات مهم در آغاز فعالیتهاى این حزب جدید محسوب مى شود. فلسفه وجودى کادیما را مى توان بریدن و قطع ارتباط شارون از حزب لیکود که خود از بانیان آن بود و همچنین پیوستن شیمون پرز (شکست خورده در انتخابات داخل حزب کارگر) دانست.
جدایى شارون از حزب لیکود، تعریف خاص خود را دارد. بالا گرفتن اختلاف وى با دیگر چهره هاى با نفوذ و البته افراطى تر در حزب لیکود سرانجام به آنجا کشیده شد که شارون، مصلحت را در ایجاد حزب جدیدى دید که از طریق آن بتواند اهداف و برنامه هاى سیاسى خود را دنبال کند.
حزب جدید شارون یک تجربه جدید مى تواند تلقى شود چنانچه او بتواند تجربیات قبلى در زمینه انشعابها را که غالباً شکست خورده بود، تکرار نکند و از آنها عبورى موفق داشته باشد. بسیارى از نظرسنجى ها، شارون و حزب کادیما را شانس برتر پیروزى در انتخابات زودهنگام مى داند؛ انتخاباتى که به دلیل تغییر و تحول در رهبرى حزب کارگر و تصمیم «عمیر پرتز» رهبر جدید آن براى خروج از دولت ائتلافى با شارون باید در ۲۸مارس برگزار شود. این در شرایطى است که شیمون پرز شکست خورده در برابر پرتز، راه مشارکت و همکارى با رقیب دیرینه خود یعنى شارون را در پیش گرفته است. همکارى پرز و شارون و دوام وبقاى آن را بیشتر باید در نقطه نظرات و مواضع این دو در قبال مسأله فلسطین دانست. آنچه شارون (بولدوزرى که سیاستمدارى را پیشه اصلى خود قرار داده است) مطمح نظر دارد، تشکیل کشورى فلسطینى محدود و محصور بدون توانایى نظامى است. بر این اساس، روشن است که خروج جنجالى اسرائیل از نوار غزه و تخلیه شهرکهاى یهودى نشین آن، در حالى که نخست وزیر اسرائیل در بیان مواضع حزب جدیدش (کادیما) اظهار مى دارد، به منزله حفظ شهرکهاى یهودى نشین مجوز دارد و ابدى بودن بیت المقدس یکپارچه به عنوان پایتخت اسرائیل است. بنابراین نقشه راه و انتظاراتى که فلسطینى ها از به اجرا درآمدن آن دارند، بیشتر به یک رؤیا شبیه است.
طرح شارون براى تخلیه نوار غزه و خروج از برخى شهرکهاى یهودى نشین در کرانه باخترى رود اردن برخلاف تصور، نه در امتداد نقشه راه که تشکیل کشور مستقل فلسطینى را پیش بینى کرده، بلکه در موازات و به عبارتى صحیح تر، جایگزین آن است. از این رو، آنچه قابل توجه است، قرار گرفتن شیمون پرز سیاستمدار کهنه کار اسرائیل در کنار آریل شارون در حزب کادیما است. پیوستن پرز به کادیما مى تواند نشان دهنده آغاز روند پیوستن اعضاى مهم دیگر از احزاب لیکود و کارگر به تشکیلات تازه تأسیس آریل شارون باشد. تشکیلات سیاسى اى که به نظر مى رسد از حمایت هاى جدى و تأثیر گذار دولت آمریکا و نو محافظه کاران کاخ سفید نیز بهره مى برد. پیروزى تقریباً قابل پیش بینى حزب کادیما در انتخابات پارلمانى ۲۸ مارس از هم اکنون مى تواند چشم انداز محدودى را که فلسطینى ها با آن مواجه خواهند شد، ترسیم کند. این در حالى است که تعامل گروههاى فلسطینى و درک واقعى دولت خودگردان فلسطین از شرایط موجود مى تواند وزن سیاسى آنها را تقویت کند.