الزامات «اتحاد ملی و انسجام اسلامی»

نامگذاری سال 86 تحت عنوان اتحاد ملی و انسجام اسلامی از سوی مقام معظم رهبری بی‌تردید از نگاه استراتژیک ایشان به معضلات و چالش‌های فراروی ایران و جهان اسلام حکایت دارد. در شرایطی که جمهوری اسلامی ایران به عنوان عضوی از پیکره عظیم جهان اسلام در برابر جریان متلاطم جهان غرب قرار دارد و در حالی که بیداری و خیزش جهان اسلام قدرت‌های بزرگ را به تکاپو برای به انقیاد درآوردن هر چه بیشتر کشورهای اسلامی نموده است آسیب‌شناسی جبهه داخلی و رفع نقاط افتراقی جهان اسلام از اهمیت مضاعفی برخوردار می‌شود.

در واقع توجه به دو اصل اساسی اتحاد ملی و انسجام اسلامی که در واقع می‌تواند در یکدیگر ادغام گردیده و به عنوان اصلی واحد بحث  و بررسی قرار گیرد چنان اهمیت می‌یابد که مقام معظم رهبری در پیام نوروزی خود ضمن تشریح برنامه‌های دشمنان برای ضربه‌ زدن به حرکت امت اسلامی در دو جبهه داخلی و خارجی تصریح کردند که «ایجاد تفرقه و تضعیف وحدت ملی ایرانیان» و «به وجود آوردن تضعیف وحدت ملی ایرانیان» و «به وجود آوردن مشکلات اقتصادی برای متوقف کردن پیشرفت کشور» دو روش عمده دشمنان برای مقابله با ملت ایران و نظام جمهوری اسلامی می‌باشد. ایشان همچنین با یادآوری جنگ روانی و تلاشهای موذیانه دشمنان برای ایجاد اختلاف و تفرقه در میان ملت ایران و در جهان اسلام افزودند: ‌دشمنان به بهانه‌هایی همچون قومیت، مذهب و گرایشهای صنفی درصدد هستند وحدت کلمه ملت ایران را از بین ببرند و در جهان اسلام نیز اختلافات مذهبی را دامن بزنند و با به راه انداختن جنگ شیعه و سنی میان ملت ایران و جوامع اسلامی فاصله ایجاد کنند. با این تفاسیر در حقیقت می‌توان گفت که در این نام‌گذاری بر اساس نیاز امروز کشور و جهان اسلام به کلیدهای اساسی برای ادامه بیداری و خیزش اسلامی می‌باشد.

در این خصوص برای درک کار ویژه‌های مناسب این شعار باید آن را در دو حوزه داخلی و خارجی (جهان اسلام) مورد بحث و بررسی قرار داد.

الف- حوزه داخلی:

تاکید بر اتحاد ملی از سوی مقام معظم رهبری بی‌گمان از درک عمیق ایشان نسبت به تلاش دشمنان برای بهره‌گیری از منفذهای خودساخته برخی از گروههای سیاسی و وارد آوردن ضربه به وحدت ملی به عنوان یگانه راهکار فائق آمدن بر مشکلات می‌باشد.

عدم وجود تساهل و مدارا در جامعه، نبود فرهنگ رقابت و قواعد بازی، دولت سالاری و عدم مشارکت مسوولانه در امور کشور، نبود اعتماد و ارتباط مناسب اجتماعی بین افراد و فردگرایی منفی به معنی دنبال کردن منافع شخصی بدون توجه به منافع جامعه آسیب‌هایی هستند که می‌توانند جامعه را تهدید کنند. از دیگر سو وجود جامعه متنوع با حضور قومیت‌های مختلف با گرایش مذهبی همواره مورد تحریک دشمنان برای ایجاد اختلاف در میان این اقوام بوده است. در این میان باید تاکید کرد که در جامعه فرهنگ متنوع ایرانی- اسلامی خرده فرهنگی‌های موجود هویت خویش را تعریف کرده  در عین حال با این فرهنگ بزرگ نیز همزیستی مسالمت‌آمیز داشته‌اند. ترک، کرد، لر، بلوچ، عرب، لک، گیلک، ترکمن و ... همه ایرانی‌اند و مسلمان و هویت برتر خود را در ایران اسلامی جستجو می‌کنند. بی‌گمان توازن میان خرده فرهنگ‌ها ملی- محصول بزرگی به نام اتحاد ملی و انسجام اسلامی را به همراه داشته است.

ایران اسلامی امروز بیش از همیشه به همدلی، وحدت، دوستی، رفاقت، اتحاد آحاد مردمش نیازمند است، در شرایطی که از یکسو دشمنان خارجی برای خدشه‌دار کردن عزت و غرور ملت مسلمان ایران زمین از هیچ تلاشی رویگردان نیستند و از طرفی ایرانیان در آستانه ورود به شرایطی تازه و افتخارآفرین از دستاوردهای علمی و ملی خویش به سر می‌برند، این تهدیدها معنای تازه‌ای به خود گرفته است. ایران اسلامی متعلق به همه ایرانیان است از هر قوم و هر نژاد و هر زبان و در سال اتحاد ملی و انسجام اسلامی توجه و دقت بیشتر در حفظ حرمت اقوام مختلف اصیل ایرانی و جلوگیری از فتنه‌انگیزی و ایجاد اختلاف بین اقوام از ضروریات نظام اسلامی و ایران متمدن می‌باشد.

در همین زمینه پیشنهاد می‌شود که برای ارتقای وحدت و انسجام ملی به موارد زیر توجه شود:‌

-کوشش در جهت نهادینه ساختن ارزشهای عام و مشترک میان اقشار و خرده فرهنگهای مختلف

- تمرکززدایی و کاستن از حجم دولت و واگذاری امور به مردم برای فراهم شدن زمینه مشارکت آنها در نهادهای برنامه ریزی و تصمیم گیری و کنترل و نظارت

- تلاش در جهت گسترش اجتماعی و کاهش فاصله طبقاتی

- واگذاری جدی و کارشناسانه بسیاری از فعالیتها به بخش خصوصی- تشویق روحیه نقادانه و نقدپذیری در میان تمام افراد جامعه.

ب- حوزه جهان اسلام‌:‌

تاریخ انقلاب اسلامی نتایج اتحاد را در صحنه‌های مختلف نشان داده و این امر در مواضع ما در خارج از کشور بسیار تاثیر گذاشته است، لذا همیشه در نوک حمله دشمنان ما همین بحث وحدت قرار داشته و سعی کرده‌اند که آن را به تفرقه و جدایی در داخل تبدیل کنند. با توجه به توطئه استکبار جهانی برای ایجاد تفرقه نژادی- مذهبی و ملی بین کشورهای اسلامی «انسجام اسلامی» یک شعار کلیدی است و ما امروز در منطقه خاورمیانه به آن نیاز داریم. یکی از مواردی که مورد اهتمام و عنایت امام راحل بود وحدت شیعه و سنی می‌باشد لذا نباید بگذاریم که در جهان اسلام اختلاف میان شیعه و سنی بر مرحله‌ای برسد که ابزاری برای نفوذ دشمنان شود.

باید به این نکته واقف گردیم که دشمنان زمانی توانستند دولت بزرگ اسلامی را گسسته کنند که دنیای اسلام به جای توجه به وجه اشتراک به سمت نقاط اختلاف پیش رفت. احترام به مشترکات یکدیگر از جمله دیگر عوامل در تحقق انسجام اسلامی و وحدت ملی خواهد بود. در همین زمینه بنظر می‌رسد که برای کاهش آسیب‌پذیری انسجام اسلامی باید به موارد زیر توجه داشت:‌

- انتقال منازعات و اختلافات از ظاهر به باطن و از منسک به لایه‌های عقیدتی و بینشی و گفت‌گوی عالمان با هم.

- تاکید بر مشترکات هر دو مذهب.

- توجه به ضرورت زمانی و مکانی وحدت بین فرق اسلامی. در مجموع باید گفت که با کاربردی ساختن شعار «اتحاد ملی و انسجام اسلامی» است که بیش از پیش شاهد بیداری و خیزش جهان اسلام خواهیم بود.