به هدف نمی‌رسید

* تحلیل شما از این تصمیم چیست ؟

** این تصمیم غیر مترقبانه نبود زیرا ، به ویژه آلمان که رئیس دوره‌ای اتحادیه اروپا نیز می‌باشد، صریحا اعلام کرده است که زمان اجرای قطعنامه شورای امنیت در خصوص تحریم علیه ایران فرا رسیده است.

وزرای امور خارجه اتحادیه اروپا همچنین اظهار داشته‌اند که احتمال تحریم‌های شدیدتر از آنچه که شورای امنیت پیش‌بینی کرده است، وجود دارد.

احتمالا این تصمیم وزرای خارجه نتیجه جمع‌بندی از سیاست‌های اتمی ایران می‌باشد مبنی بر اینکه ایران قصد ندارد توجهی به درخواست شورای امنیت در خصوص تعیین برنامه‌های هسته‌ای کند. غرب می‌داند، که مسئله هسته‌ای یک بحث بسیار داغ در داخل ایران نیز می‌باشد.

اما دولت ایران هیچ پیامی به غرب ارسال نکرده که نشان بدهد این کشور مایل به احترام گذاشتن به قطعنامه‌های سازمان ملل است. ایران می‌توانست با یک پیشنهاد جدید، غرب به ویژه اتحادیه اروپا را از تصمیم قاطعانه‌تر علیه خود باز دارد. اما دولت ایران به هر دلیل این کار را نکرده لذا وزرای امور خارجه اتحادیه اروپا تصمیم دیروز خود را گرفتند.

* به اعتقاد شما چرا اروپایی‌ها در این خصوص بیشتر از آمریکایی‌ها عجله دارند؟ در گذشته همواره آمریکا فشار وارد می‌ساخت، اما این بار اروپایی‌ها پیش‌قدم شده‌اند . علت چیست؟

** البته باید توجه داشت که اروپا می‌تواند تنها کاری بکند که به آن مربوط می‌شود.

آمریکایی‌ها قبلا و از ابتدای انقلاب تحریم‌هایی را علیه ایران وضع کرده‌اند.

رئیس جمهور آمریکا طی روزهای گذشته جای هیچ شک و شبهه‌ای نیز باقی نگذاشته است که قصد دارد در همه جبهه‌ها علیه ایران وارد عمل شود. همه جانبه‌ای علیه ایران به عمل آورد و شکی نیست که در این خصوص از اتحادیه اروپا انتظار دارد که همراهی کند.

اظهارات اخیر بوش درباره ایران و نیز دستگیری پنج دیپلمات ایرانی در شهر اربیل نمونه‌هایی از مصمم بودن رئیس جمهور آمریکا برای مقابله جدی با تهران می‌باشند. اینها یقیناً تحریک‌هایی از سوی آمریکا علیه ایران به شمار می‌روند که بسیار فراتر از تحریم‌ها علیه تهران می‌باشند.

* آقای پروفسور اشتاین باخ ، تحریم‌ها به ویژه از نوع اقتصادی آن،  بیشتر به اقتصاد غرب لطمه وارد می‌سازند .

** سندیکای کارفرمایان آلمانی اخیراً در بیانیه‌ای به این واقعیت نیز اذعان نموده است. شکی نیست که تحریم ایران به اقتصاد آلمان لطمه وارد خواهند ساخت. البته این نکته را نیز باید گفت که صنایع آلمان از مدت‌ها پیش خود را آماده چنین رویارویی کرده‌اند. من با بسیاری از اقتصاددانان و صاحبان صنایع صحبت کرده و متوجه شده‌ام که آنها می‌دانند که این تحریم‌ها دیر یا زود اعمال خواهند شد و گریبان‌گیر آنها خواهند شد.

اما با این وجود نباید به قضیه به طور یک جانبه نگاه کرد. برای اینکه اقتصاد ایران در حال حاضر در وضعیت مناسب و خوبی قرار ندارد.

رئیس جمهور ایران در زمینه اقتصادی تحت فشار شدید فزآینده‌ای قرار دارد.

ما مذاکرات و مباحثات مجلس ایران را تعقیب می‌کنیم و می‌دانیم که بسیاری از نمایندگان مجلس به شدت از کارنامه اقتصادی رئیس جمهور انتقاد می‌کنند.

چنانچه تحریم‌های اقتصادی اعمال شوند، برای اقتصاد ایران عواقب نامطلوبی خواهند داشت و اگر اعتبار مالی لازم به ایران اعطا نگردد، برای مثال ایران در صنایع نفت و گاز به سرمایه‌گذاری خارجی نیاز مبرم دارد. ژاپن و چین که قبلاً قول سرمایه‌گذاری در بخش‌های ذکر شده را داده بودند، تا به حال در این زمینه هیچ اقدامی به عمل نیاورده‌اند. لذا به عقیده من این مطلب کاملاً درست نیست که تحریم‌ها فقط و یا بیشتر به اقتصاد غرب لطمه وارد خواهند نمود.

چنانچه غرب یک قدم بیشتر بر دارد و صدور بنزین به ایران را متوقف سازد، ایران دچار مشکل خواهد شد زیرا در ایران پالایشگاه کافی برای پالایش بنزین مورد احتیاج کشور وجود ندارد. اگر صدور بنزین به ایران تحریم گردد در آن صورت به سرعت مملکت به یک نقطه‌ای خواهد رسید که افکار عمومی در ایران به طور مدام از آن صدمه خواهد دید .

* اجازه دهید به عنوان آخرین پرسش از شما درباره مناسب بودن تحریم برای دسترسی به اهداف مشخصی سوال کنم. آیا اعمال تحریم اهرم مناسبی در این زمینه هست ؟

** تجربیات گذشته در این زمینه مختلف بوده‌اند. برخی از تحریم‌ها علیه برخی کشورها نتیجه‌بخش بوده‌اند .

به عنوان نمونه تحریم لیبی ، گرچه سالیان بسیار درازی به طول انجامید اما نتیجه داد. دانشمندان علوم سیاسی در مجموع معتقدند که تحریم‌ها وسیله مناسبی برای دستیابی به یک موضع سیاسی مشخص نمی‌باشند .

چنانچه در این رابطه به ایران نظری بیافکنیم، وضعیت فعلی در ایران این گونه است که رئیس جمهوری اسلامی ایران به هیچ وجه از این بابت نگران نمی‌باشد ، لذا وی به برنامه خود ادامه خواهد داد. من معتقدم که و ضعیت سیاسی در حال حاضر در ایران این گونه است که یک نیروی سیاسی وجود ندارد که بتواند رئیس جمهور را به تغییر موضع‌اش در خصوص برنامه هسته‌ای سوق بدهد . از این رو من مطمئن نیستم که تحریم ایران بتواند به اهداف گفته شده دست یابد.