گذری بر عملکرد چهار ماهه دولت احمدی‌نژاد

دولت دکتر محمود احمدی‌نژاد طی دوره کوتاه خود که بیش از چهار ماه از تشکیل آن می‌گذرد، دستاوردهای زیادی داشته است که انتظار می‌رود با ضابطه‌مندی و عقلانیت این دستاوردها تعمیق بخشیده شود. از جمله این دستاوردها می‌توان به رویکرد دولت در پایبندی به گفتمان انقلاب اسلامی (عدالت‌محوری)، سفرهای استانی و بردن اعضای دولت به میان توده‌های مردم، عزم جدی در خدمت‌رسانی، پایداری بر روی حق مسلم ایران برای داشتن فناوری هسته‌ای، شکستن حلقه‌های بسته مدیریتی و منجمد، جلوگیری از برخی سوءاستفاده‌ها و ریخت و پاش‌ها در دستگاه‌های دولتی و عمومی و خارج کردن دیپلماسی کشور از حالت منفعل به حالت فعال و خلاق اشاره کرد.
در سفرهای استانی رئیس‌جمهوری که از محروم‌ترین استان‌های کشور آغاز شد، ضمن اینکه دولت برای اولین بار در مناطق مختلف کشور تشکیل شد و از نزدیک و با حضور مقام‌های محلی تصمیمات مهم و سرنوشت‌سازی اتخاذ گردید، از نزدیک و به صورت ملموس مشکلات محرومان مورد شناسایی بیشتر مقام‌های دولت قرار گرفت. دریافت هزاران نامه مردمی از دیگر دستاوردهای سفرهای استانی است، به طوری که در استان خراسان جنوبی 60 هزار نامه، استان ایلام 100 هزار نامه و در استان سیستان و بلوچستان 200 هزار نامه دریافت شد. انتظار می‌رود این نامه‌ها خصوصاً از سوی مقام‌های محلی مورد توجه قرار گیرد. این نامه‌ها شاخص بسیار خوبی برای اولویت‌بندی و رسیدگی به مشکلات مردم است. روحیه مردمی در دولت احمدی‌نژاد برجستگی خاصی دارد. کانون توجه قرار دادن نقاط محروم، تشکیل جلسات دولت در استان‌های محروم، جلسات وزرا با نمایندگان و مسئولان محلی، جمع‌آوری گره‌ها و مشکلات استان‌ها قبل از سفر از مظاهر این امر بوده است. وقتی مردم مسئولان را در بین خود می‌بینند، احساس خویشاوندی بیشتری می‌کنند. گره‌ها گشوده می‌شود و امید و نشاط برانگیخته می‌شود. دکتر احمدی‌نژاد با شکستن حلقه‌های بسته مدیریتی که ظاهراً تصور می‌کردند مقام و مسند مادام‌العمر است و حساب جیب شخصی و بیت‌المال برای آنها یکی شده بود، اقدامات شجاعانه‌ای را آغاز کرده است و آن بازگرداندن جوانان مومن و متخصص به عرصه‌های عالی اجرایی است. شکستن حلقه‌های بسته مدیریتی را می‌توان از مهمترین دستاوردهای دولت جدید دانست. وقتی مدیریت‌های قوه مجریه چیده می‌شود، خیلی عادی حلقه‌های موجود شکسته می‌شود. شکستن حلقه‌های بسته مدیریت حتماً برای کشور حسن دارد زیرا عادت‌های نهادینه شده و حفاظت از وضع موجود را که مانع تحول است از بین می‌برد. حق رئیس‌جمهور است که حلقه‌های بسته مدیریتی را ترمیم کرده و یا در آنها تغییر بدهد. اما اصرار بر این که تمام وزیران جدید باشند، اصرار درستی نیست. دولت جدید با برخورداری از روحیه انقلابی و سلطه‌ستیزی محکم روی موضوع حق فناوری هسته‌ای ایستاد و با توجه به اینکه فناوری هسته‌ای را حق مسلم ایران می‌دانست تاکید کرد که دستور مذاکره داشتن یا نداشتن فناوری هسته‌ای نیست. آنها می‌گفتند به شرطی که یو‌سی‌اف را ببندید، حاضر به مذاکره هستیم و دولت جدید ایران گفت هیچ شرطی را برای مذاکره نمی‌پذیریم. همین که اروپا اعلام کرد که بی‌قید و شرط آماده مذاکره است، این ناشی از روحیه انقلابی بود. با این روحیه می‌توان در برابر سلطه قدرتمندان و البته عاقلانه ایستاد. رئیس‌جمهور و اعضای دولت جدید مثل سال‌های اول انقلاب، محکم و از موضع دین حرف می‌زنند. یکی از اولین و مهمترین لوایح اقتصادی دولت لایحه صندوق مهر امام رضا(ع) است که با هدف کمک به اشتغال و ازدواج جوانان طراحی و پیش‌بینی گردیده است. هر چند در صورتی که بر روی این لایحه که با انگیزه و عزم خدمت‌رسانی به مردم و براساس اعتماد به نفس دینی تدوین شده، ولی زیر چکش کار کارشناسی قرار نگرفته و بر روی آن کار عقلانی صورت نگیرد، حتماً در طراح‌ها و لوایح اعوجاج پدید خواهد آمد. به همین خاطر بود که نمایندگان مجلس شورای اسلامی به سلب فوریت لایحه تشکیل صندوق‌های مهر امام رضا(ع) رای مثبت دادند. یکی از طرح‌های دولت که در آینده اجرا خواهد شد، سهام عدالت است. بر این اساس دهک‌های پایین جامعه برای واگذاری سهام عدالت در اولویت قرار دارند. ابتدا 10 درصد دهک اول، سپس 10 درصد دوم و بعد از آن 10 درصد سوم پایین جامعه از سهام عدالت برخوردار خواهند شد. وزیر اقتصاد ماموریت پیدا کرده مالکیت شرکت‌ها را مشخص کند و پس از تهیه سهام همگن واگذاری‌ها آغاز شود. طبق آیین‌نامه سهام عدالت در فرآیند اجرای آن باید سعی شود این سهام در مسیرهای نامناسب قرار نگیرد و از تبعات منفی ارائه سهام عدالت در مسیر اجرا جلوگیری شود. براساس آیین‌نامه سهام عدالت مشمولان دریافت این سهام تمام خانوارهای ایرانی هستند چون منابع آن منابع نفت است که متعلق به تمام ایرانیان است ولی عدالت در آغاز اجرای این طرح این است که افرادی که در کشور محروم‌تر هستند با توجه به ضریب محرومیت منطقه‌ای مورد شناسایی قرار گیرند و از این سهام بهره‌مند شوند و از طرفی بلافاصله این سهام را نتوانند تبدیل به پول نقد کنند. طبق این آیین‌نامه بخشی از منابع دولتی که در دل شرکت‌های دولتی به عنوان سهام است در داخل ظرفی به عنوان شرکت‌های واسط قرار می‌گیرد و سهامی ایجاد می‌شود که در اختیار مردم قرار می‌گیرد. یکی از تصمیمات بسیار مهم دولت تمرکززدایی از استان‌ها و به ویژه تهران است. هر چند این اقدام در مقاطع کوتاه عملی و امکان‌پذیر نیست اما نفس چنین مصوباتی منشاء تحولات شگرفی در کشور خواهد شد. سقوط شاخص‌های بورس اوراق بهادار که از شهریورماه سال 83 و در دولت خاتمی آغاز شده بود و تا آخرین روزهای فعالیت اصلاح‌طلبان دوم خردادی رفع نشد با تدابیر دولت احمدی‌نژاد متوقف شده و در برخی روزها مثبت نیز گردیده است. هر چند این توقع درستی نیست که تصور کنیم شاخص‌های بورس باید هر روز مثبت‌تر باشد. بورس به طور طبیعی و همچون سایر بازارها باید نوسان و بالا و پایین داشته باشد.
در پایان تاکید می‌شود، دولت فعلی یک دولت اصولگرا است و حسن و قبح آن نیز به همه ما مربوط است و در ابتدای کار این دولت خصوصاً با توجه به فرصت اندک آن (چهار ماه) صرفاً نباید به دنبال جنبه‌های منفی رفت. بر همین اساس تلاش این مقاله عمدتاً بر رویکرد مثبت و قدردانی از برخی تلاش‌های دولت بوده است.