عوام‌فریبی اقتصادی

احمد حقیقی
محمدباقر نوبخت دبیرکل تشکل اعتدال و توسعه در گفت‌وگویی با سایت خبری هاتف خاطرنشان کرده است:
«افزایش قیمت نفت خام به رقم بی‌سابقه 67 دلار برای هر بشکه، وجود 9 میلیارددلار موجودی صندوق ذخیره ارزی و انباشته‌شدن بالغ بر 25 میلیارددلار دارایی ارزی، فرصت استثنایی برای کسانی فراهم کرده که پیشرفت کشور را تنها در سایه تمرکز قدرت و حاکمیت یک جناح سیاسی تعریف می‌کنند.»
نوبخت که حزب متبوع و کاندیدای مورد حمایتشان در جریان انتخابات اخیر ریاست‌جمهوری با عدم اقبال مردم مواجه شد در ادامه افزوده است:
«تجربه نشان داده که حذف جریان‌های سیاسی درون نظام و قبضه کردن قدرت توسط یک جناح سیاسی نه تنها موجب انسجام نشده بلکه موج جدیدی از منازعات سیاسی آغاز می‌شود که سرانجام افول جریان در رأس قدرت و رویکرد جامعه به جریان دیگر را در پی خواهد داشت بنابراین ما پیشنهاد می‌کنیم تا دولت جدید از انتقام‌گیری پرهیز کنند و با استفاده از تمامی شایستگان کشور زمینه تعامل با دیگر جریان‌های سیاسی را فراهم آورد.»
به نظر می‌رسد اظهارنظرهای اینچینی در آستانه معرفی کابینه و آغاز به کار دولت جدید با اهداف و نیات خاصی صورت می‌گیرد که بی‌تردید بالا بردن سطح مطالبات مردم از دولت جدید از رئوس اصلی آن است وگرنه پیش کشیدن قیمت نفت و درآمدهای نفتی بدون در نظر گرفتن سایر مؤلفه‌های اقتصاد ایران به نوعی عوامفریبی است، برای روشن شدن موضوع به برخی از دشواری‌های اقتصادی پیش روی دولت جدید اشاره می‌کنیم.
واحد اطلاعات اقتصادی اکونومیست در گزارش ماه جولای خود طی تحلیلی بر اقتصاد ایران رشد اقتصادی کشور در سال جدید را ناشی از افزایش قیمت و به تبع آن افزایش درآمدهای ارزی نفتی ارزیابی کرده است.
اکونومیست بدهی‌های خارجی ایران را 6/16 میلیارد دلار ارزیابی کرده است که این میزان در مورد بدهی‌های کوتاه‌مدت خارجی طی یک سال رشدی معادل 644 میلیون دلار را نشان می‌دهد.
همچنین در مورد میزان تورم نرخ سرسام‌آور 9/17 درصد را برای سال جاری پیش‌بینی کرده که این رقم رشدی معادل 5/2 درصد را نسبت به سال قبل نشان می‌دهد. اکونومیست این میزان تورم را ناشی از سیاست‌های مالی دولت قبل ارزیابی کرده که باعث افزایش نقدینگی در بین لایه‌های مختلف اجتماعی کشور شده است.
بانک جهانی نیز در تازه‌ترین گزارش خود در مورد بودجه سال جاری کشور با اشاره به 9/49 میلیارد دلار درآمد ارزی و هزینه‌های 9/51 میلیارد دلاری، از کسری بودجه‌ای معادل 2 میلیارد دلار برای سال مالی جدید خبر داده است.
با این آمار و ارقام باید اذعان کرد که اگرچه قیمت نفت سیر صعودی قابل توجهی پیدا کرده با این حال احمدی‌نژاد در حالی دولت را تحویل می‌گیرد که از یکسو با بدهی‌های خارجی قابل توجهی روبروست و از سوی دیگر دولت جدید با کسری بودجه‌ای معادل 2 میلیارد دلار مواجه است. ضمن اینکه برای تعدیل نرخ تورم 9/17 درصدی هم باید چاره‌اندیشی کند.
در مورد بخش دوم اظهارات جناب نوبخت هم باید به ایشان یادآوری کرد که به اذعان بسیاری از فعالین عرصه سیاسی کشور عملکرد دولت‌های سازندگی و اصلاحات در مورد مباحثی نظیر شایسته‌سالاری و استفاده از تمام نیروهای فکری موجود کشور به هیچ‌وجه قابل دفاع نیست و چه بسا نیروهای شایسته و کارآمدی که اسیر انتقام‌جویی‌های جناحی شدند.
بنابراین صحبت از انسجام ملی و تعامل سیاسی نیروهای موجود از سوی کسانی که کارنامه روشنی از خود به جای نگذاشته‌اند و طی سال‌های اخیر با عدم اقبال مردم مواجه شده‌اند شبهه سهم‌خواهی برای باقی‌ماندن در قدرت را در اذهان تقویت می‌کند.